http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?action=history&feed=atom&title=%E0%B6%85%E0%B6%82%E0%B7%81%E0%B6%BB%E0%B7%9A%E0%B6%9B%E0%B7%8F_%E0%B6%B1%E0%B7%8F%E0%B6%BD%E0%B6%B4%E0%B6%AF%E0%B7%8A%E0%B6%B0%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA 2026-05-15T06:40:54Z විකියෙහි මෙම පිටුව සඳහා ඇති සංශෝධන ඉතිහාසය MediaWiki 1.27.1 http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%85%E0%B6%82%E0%B7%81%E0%B6%BB%E0%B7%9A%E0%B6%9B%E0%B7%8F_%E0%B6%B1%E0%B7%8F%E0%B6%BD%E0%B6%B4%E0%B6%AF%E0%B7%8A%E0%B6%B0%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=4011&oldid=prev 2023-10-25T03:27:17Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">03:27, 25 ඔක්තෝබර් 2023 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >1 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මත්ස්‍යයන්ගේ ද ජලජ විකසන අවදියේ සිටින ඇතැම් <del class="diffchange diffchange-inline">උබය </del>ජීවීන්ගේ ද හිස දෙපැත්තෙහිත් ශරීරය දිගේත් චර්මයෙහි වූ කූප (pits) තුළ අංශ රේඛා අවයව neuromast organs) නම් වූ සංවේදී ඉන්ද්‍රිය බොහෝ ගණනක් පිහිටා ඇත. මේවා සිදුරු මඟින් පිටතට විවෘත වන අතර ඒ ඒ කූප සම තුළ දී එකිනෙකට සම්බන්ධ වී ඇත්තේ නාල පද්ධතියක් මඟිනි. එම නාල පද්ධතියට අංශ රේඛා (නාල) පද්ධතිය යැයි කියනු ලැබේ. අංශරේඛා අවයවවල සංවේදක සෛල මේ නාල තුළට නෙරා තිබේ. හිසෙහි මේ නාල පද්ධතියේ ශාඛා කිහිපයකි. එනම්, අධ්‍යක්ෂිකූප (supraorbital) අධක්ෂිකූප (sub-orbital) යන නාල ද අධෝහනුව දිගේ වූ නාලයක් ද කපාලයෙහි පිටුපස හරහා ඇති ශංඛක (temporal) නාල ද වේ. ශරීර අංශවල නාල සාදන ශාඛා ද සමඟ ඒ පද්ධතිය සම්පූර්ණ වෙයි. අංශ ශාඛාවලට සාරිකා (vagus) ස්නායුවේ පාර්ශ්වික ශාඛාව (lateralis branch) සම්බන්ධ වන අතර අනික් ශාඛාවලට ත්‍රිශාඛ (trigeminal), වක්ත්‍ර (facial) සහ <del class="diffchange diffchange-inline">ජිහ්වා</del>-ග්‍රසනික (glossopharyngeal) යන ස්නායු සම්බන්ධ වී ඇත. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">(Lateral line canal system). </ins>මත්ස්‍යයන්ගේ ද ජලජ විකසන අවදියේ සිටින ඇතැම් <ins class="diffchange diffchange-inline">උභය </ins>ජීවීන්ගේ ද හිස දෙපැත්තෙහිත් ශරීරය දිගේත් චර්මයෙහි වූ කූප (pits) තුළ අංශ රේඛා අවයව neuromast organs) නම් වූ සංවේදී ඉන්ද්‍රිය බොහෝ ගණනක් පිහිටා ඇත. මේවා සිදුරු මඟින් පිටතට විවෘත වන අතර ඒ ඒ කූප සම තුළ දී එකිනෙකට සම්බන්ධ වී ඇත්තේ නාල පද්ධතියක් මඟිනි. එම නාල පද්ධතියට අංශ රේඛා (නාල) පද්ධතිය යැයි කියනු ලැබේ. අංශරේඛා අවයවවල සංවේදක සෛල මේ නාල තුළට නෙරා තිබේ. හිසෙහි මේ නාල පද්ධතියේ ශාඛා කිහිපයකි. එනම්, අධ්‍යක්ෂිකූප (supraorbital) අධක්ෂිකූප (sub-orbital) යන නාල ද අධෝහනුව දිගේ වූ නාලයක් ද කපාලයෙහි පිටුපස හරහා ඇති ශංඛක (temporal) නාල ද වේ. ශරීර අංශවල නාල සාදන ශාඛා ද සමඟ ඒ පද්ධතිය සම්පූර්ණ වෙයි. අංශ ශාඛාවලට සාරිකා (vagus) ස්නායුවේ පාර්ශ්වික ශාඛාව (lateralis branch) සම්බන්ධ වන අතර අනික් ශාඛාවලට ත්‍රිශාඛ (trigeminal), වක්ත්‍ර (facial) සහ <ins class="diffchange diffchange-inline">ජිහ්ව</ins>-ග්‍රසනික (glossopharyngeal) යන ස්නායු සම්බන්ධ වී ඇත. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:16.jpg|600px|left]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:16.jpg|600px|left]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අංශ රේඛා අවයවය <del class="diffchange diffchange-inline">දුර</del>-ග්‍රහණය (<del class="diffchange diffchange-inline">distant – touch</del>) සඳහා ඉතා තියුණුව පවත්නා බව සොයාගෙන තිබේ. අවට දැඩි දේවල් ඇති බව පමණක් නොව ඒවා නියම වශයෙන් පිහිටි තැන් ද ජලයෙහි පීනන මත්ස්‍යයකුට අංශරේඛා අවයවය අනුසාරයෙන් දත <del class="diffchange diffchange-inline">හැකිය</del>. මත්ස්‍යයා පිහිනීමෙහි දී ජලයෙහි ඇතිවන චලන තරංග ඈතට විහිදී ගොස් දැඩි <del class="diffchange diffchange-inline">දේවල් </del>හැපීමෙන් පරාවර්තනය වෙයි. මෙසේ පරාවර්තනය වන තරංග නිසා අංශ රේඛා නාලයන්හි ඇති ද්‍රවයේ සිදුවන සියුම් <del class="diffchange diffchange-inline">චලනන </del>හේතු කොටගෙන අවට කිසියම් ද්‍රව්‍ය පිහිටා තිබේ දැයි ද එසේ නම් ඒවා කවර දිශාවන්හි දැයි ද දැනගනු ලැබේ. නිශ්චල ව සිටින මත්ස්‍යයකුට ද මේ ආකාරයෙන් ම තමා අවට කුඩා දෙයකින් වන චලනය පවා දත <del class="diffchange diffchange-inline">හැකිය</del>. අඳුරු අගාධයන්හි දී පවා බාධකයන්ගෙන් සහ සතුරන්ගෙන් බේරීමට ද අසල පවත්නා ගොදුරු කරා යෑමට ද මේ ඉන්ද්‍රිය පද්ධතිය පිහිට වෙයි. දියෙහි ඇති වන බලවත් දියවැල් ගැන දැනගැනීම පිණිසත් ශ්‍රවණය පිණිසත් මේ පද්ධතිය උපයෝගී වෙතැයි පෙර පැවති මතයට එපමණ සාධක නැතැයි කියනු ලැබේ.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අංශ රේඛා අවයවය <ins class="diffchange diffchange-inline">දූර</ins>-ග්‍රහණය (<ins class="diffchange diffchange-inline">distant–touch</ins>) සඳහා ඉතා තියුණුව පවත්නා බව සොයාගෙන තිබේ. අවට දැඩි දේවල් ඇති බව පමණක් නොව ඒවා නියම වශයෙන් පිහිටි තැන් ද ජලයෙහි පීනන මත්ස්‍යයකුට අංශරේඛා අවයවය අනුසාරයෙන් දත <ins class="diffchange diffchange-inline">හැකි ය</ins>. මත්ස්‍යයා පිහිනීමෙහි දී ජලයෙහි ඇතිවන චලන තරංග ඈතට විහිදී ගොස් දැඩි <ins class="diffchange diffchange-inline">දේවල </ins>හැපීමෙන් පරාවර්තනය වෙයි. මෙසේ පරාවර්තනය වන තරංග නිසා අංශ රේඛා නාලයන්හි ඇති ද්‍රවයේ සිදුවන සියුම් <ins class="diffchange diffchange-inline">චලන </ins>හේතු කොටගෙන අවට කිසියම් ද්‍රව්‍ය පිහිටා තිබේ දැයි ද එසේ නම් ඒවා කවර දිශාවන්හි දැයි ද දැනගනු ලැබේ. නිශ්චල ව සිටින මත්ස්‍යයකුට ද මේ ආකාරයෙන් ම තමා අවට කුඩා දෙයකින් වන චලනය පවා දත <ins class="diffchange diffchange-inline">හැකි ය</ins>. අඳුරු අගාධයන්හි දී පවා බාධකයන්ගෙන් සහ සතුරන්ගෙන් බේරීමට ද අසල පවත්නා ගොදුරු කරා යෑමට ද මේ ඉන්ද්‍රිය පද්ධතිය පිහිට වෙයි. දියෙහි ඇති වන බලවත් දියවැල් ගැන දැනගැනීම පිණිසත් ශ්‍රවණය පිණිසත් මේ පද්ධතිය උපයෝගී වෙතැයි පෙර පැවති මතයට එපමණ සාධක නැතැයි කියනු ලැබේ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>යාන්ත්‍රික චලන කෙරෙහි අංශරේඛා පද්ධතියෙහි ඇති අංශරේඛා අවයවවල <del class="diffchange diffchange-inline">ක්‍රියාකාරීත්වය </del>කනෙහි අර්ධ කවාකාර නාලයන්ගේ අන්ත්‍ය ඉන්ද්‍රියයන් (end-organs) ක්‍රියා කරන පිළිවෙළට බෙහෙවින් <del class="diffchange diffchange-inline">සමානය</del>. මේ ඉන්ද්‍රිය දෙක අතර විශාල <del class="diffchange diffchange-inline">කලල සම්බන්ධයක් </del>පෙනේ.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>යාන්ත්‍රික චලන කෙරෙහි අංශරේඛා පද්ධතියෙහි ඇති අංශරේඛා අවයවවල <ins class="diffchange diffchange-inline">ක්‍රියාකාරිත්වය </ins>කනෙහි අර්ධ කවාකාර නාලයන්ගේ අන්ත්‍ය ඉන්ද්‍රියයන් (end-organs) ක්‍රියා කරන පිළිවෙළට බෙහෙවින් <ins class="diffchange diffchange-inline">සමාන ය</ins>. මේ ඉන්ද්‍රිය දෙක අතර විශාල <ins class="diffchange diffchange-inline">කලලසම්බන්ධයක් </ins>පෙනේ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(සංස්කරණය:1963)</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(සංස්කරණය: 1963)</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ප්‍රවර්ගය:අ]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ප්‍රවර්ගය: අ<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ප්‍රවර්ගය: සත්ත්ව විද්‍යාව</ins>]]</div></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%85%E0%B6%82%E0%B7%81%E0%B6%BB%E0%B7%9A%E0%B6%9B%E0%B7%8F_%E0%B6%B1%E0%B7%8F%E0%B6%BD%E0%B6%B4%E0%B6%AF%E0%B7%8A%E0%B6%B0%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=4009&oldid=prev 2023-10-25T03:06:42Z

<p>Senasinghe විසින් <a href="/si_encyclopedia/index.php/%E0%B6%85%E0%B6%82%E0%B7%81%E0%B6%BB%E0%B7%9A%E0%B6%9B%E0%B7%8F_%E0%B6%B1%E0%B7%8F%E0%B6%BD%E0%B6%B4%E0%B6%AF%E0%B7%8A%E0%B6%B0%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA_(Lateral_line_canal_system)" class="mw-redirect" title="අංශරේඛා නාලපද්ධතිය (Lateral line canal system)">අංශරේඛා නාලපද්ධතිය (Lateral line canal system)</a> සිට <a href="/si_encyclopedia/index.php/%E0%B6%85%E0%B6%82%E0%B7%81%E0%B6%BB%E0%B7%9A%E0%B6%9B%E0%B7%8F_%E0%B6%B1%E0%B7%8F%E0%B6%BD%E0%B6%B4%E0%B6%AF%E0%B7%8A%E0%B6%B0%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA" title="අංශරේඛා නාලපද්ධතිය">අංශරේඛා නාලපද්ධතිය</a> වෙත පිටුව ගෙන යන ලදී</p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">03:06, 25 ඔක්තෝබර් 2023 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;' lang='si'><div class="mw-diff-empty">(වෙනසක් නොමැත)</div> </td></tr></table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%85%E0%B6%82%E0%B7%81%E0%B6%BB%E0%B7%9A%E0%B6%9B%E0%B7%8F_%E0%B6%B1%E0%B7%8F%E0%B6%BD%E0%B6%B4%E0%B6%AF%E0%B7%8A%E0%B6%B0%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=1640&oldid=prev 2023-06-07T16:51:22Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">16:51, 7 ජූනි 2023 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >1 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මත්ස්‍යයන්ගේ ද ජලජ විකසන අවදියේ සිටින ඇතැම් උබය ජීවීන්ගේ ද හිස දෙපැත්තෙහිත් ශරීරය දිගේත් චර්මයෙහි වූ කූප (pits) තුළ අංශ රේඛා අවයව neuromast organs) නම් වූ සංවේදී ඉන්ද්‍රිය බොහෝ ගණනක් පිහිටා ඇත. මේවා සිදුරු මඟින් පිටතට විවෘත වන අතර ඒ ඒ කූප සම තුළ දී එකිනෙකට සම්බන්ධ වී ඇත්තේ නාල පද්ධතියක් මඟිනි. එම නාල පද්ධතියට අංශ රේඛා (නාල) පද්ධතිය යැයි කියනු ලැබේ. අංශරේඛා අවයවවල සංවේදක සෛල මේ නාල තුළට නෙරා තිබේ. හිසෙහි මේ නාල පද්ධතියේ ශාඛා කිහිපයකි. එනම්, අධ්‍යක්ෂිකූප (supraorbital) අධක්ෂිකූප (sub-orbital) යන නාල ද අධෝහනුව දිගේ වූ නාලයක් ද කපාලයෙහි පිටුපස හරහා ඇති ශංඛක (temporal) නාල ද වේ. ශරීර අංශවල නාල සාදන ශාඛා ද සමඟ ඒ පද්ධතිය සම්පූර්ණ වෙයි. අංශ ශාඛාවලට සාරිකා (vagus) ස්නායුවේ පාර්ශ්වික ශාඛාව (lateralis branch) සම්බන්ධ වන අතර අනික් ශාඛාවලට ත්‍රිශාඛ (trigeminal), වක්ත්‍ර (facial) සහ ජිහ්වා-ග්‍රසනික (glossopharyngeal) යන ස්නායු සම්බන්ධ වී ඇත. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මත්ස්‍යයන්ගේ ද ජලජ විකසන අවදියේ සිටින ඇතැම් උබය ජීවීන්ගේ ද හිස දෙපැත්තෙහිත් ශරීරය දිගේත් චර්මයෙහි වූ කූප (pits) තුළ අංශ රේඛා අවයව neuromast organs) නම් වූ සංවේදී ඉන්ද්‍රිය බොහෝ ගණනක් පිහිටා ඇත. මේවා සිදුරු මඟින් පිටතට විවෘත වන අතර ඒ ඒ කූප සම තුළ දී එකිනෙකට සම්බන්ධ වී ඇත්තේ නාල පද්ධතියක් මඟිනි. එම නාල පද්ධතියට අංශ රේඛා (නාල) පද්ධතිය යැයි කියනු ලැබේ. අංශරේඛා අවයවවල සංවේදක සෛල මේ නාල තුළට නෙරා තිබේ. හිසෙහි මේ නාල පද්ධතියේ ශාඛා කිහිපයකි. එනම්, අධ්‍යක්ෂිකූප (supraorbital) අධක්ෂිකූප (sub-orbital) යන නාල ද අධෝහනුව දිගේ වූ නාලයක් ද කපාලයෙහි පිටුපස හරහා ඇති ශංඛක (temporal) නාල ද වේ. ශරීර අංශවල නාල සාදන ශාඛා ද සමඟ ඒ පද්ධතිය සම්පූර්ණ වෙයි. අංශ ශාඛාවලට සාරිකා (vagus) ස්නායුවේ පාර්ශ්වික ශාඛාව (lateralis branch) සම්බන්ධ වන අතර අනික් ශාඛාවලට ත්‍රිශාඛ (trigeminal), වක්ත්‍ර (facial) සහ ජිහ්වා-ග්‍රසනික (glossopharyngeal) යන ස්නායු සම්බන්ධ වී ඇත. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:16.jpg|<del class="diffchange diffchange-inline">400px</del>|<del class="diffchange diffchange-inline">center</del>]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:16.jpg|<ins class="diffchange diffchange-inline">600px</ins>|<ins class="diffchange diffchange-inline">left</ins>]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අංශ රේඛා අවයවය දුර-ග්‍රහණය (distant – touch) සඳහා ඉතා තියුණුව පවත්නා බව සොයාගෙන තිබේ. අවට දැඩි දේවල් ඇති බව පමණක් නොව ඒවා නියම වශයෙන් පිහිටි තැන් ද ජලයෙහි පීනන මත්ස්‍යයකුට අංශරේඛා අවයවය අනුසාරයෙන් දත හැකිය. මත්ස්‍යයා පිහිනීමෙහි දී ජලයෙහි ඇතිවන චලන තරංග ඈතට විහිදී ගොස් දැඩි දේවල් හැපීමෙන් පරාවර්තනය වෙයි. මෙසේ පරාවර්තනය වන තරංග නිසා අංශ රේඛා නාලයන්හි ඇති ද්‍රවයේ සිදුවන සියුම් චලනන හේතු කොටගෙන අවට කිසියම් ද්‍රව්‍ය පිහිටා තිබේ දැයි ද එසේ නම් ඒවා කවර දිශාවන්හි දැයි ද දැනගනු ලැබේ. නිශ්චල ව සිටින මත්ස්‍යයකුට ද මේ ආකාරයෙන් ම තමා අවට කුඩා දෙයකින් වන චලනය පවා දත හැකිය. අඳුරු අගාධයන්හි දී පවා බාධකයන්ගෙන් සහ සතුරන්ගෙන් බේරීමට ද අසල පවත්නා ගොදුරු කරා යෑමට ද මේ ඉන්ද්‍රිය පද්ධතිය පිහිට වෙයි. දියෙහි ඇති වන බලවත් දියවැල් ගැන දැනගැනීම පිණිසත් ශ්‍රවණය පිණිසත් මේ පද්ධතිය උපයෝගී වෙතැයි පෙර පැවති මතයට එපමණ සාධක නැතැයි කියනු ලැබේ.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අංශ රේඛා අවයවය දුර-ග්‍රහණය (distant – touch) සඳහා ඉතා තියුණුව පවත්නා බව සොයාගෙන තිබේ. අවට දැඩි දේවල් ඇති බව පමණක් නොව ඒවා නියම වශයෙන් පිහිටි තැන් ද ජලයෙහි පීනන මත්ස්‍යයකුට අංශරේඛා අවයවය අනුසාරයෙන් දත හැකිය. මත්ස්‍යයා පිහිනීමෙහි දී ජලයෙහි ඇතිවන චලන තරංග ඈතට විහිදී ගොස් දැඩි දේවල් හැපීමෙන් පරාවර්තනය වෙයි. මෙසේ පරාවර්තනය වන තරංග නිසා අංශ රේඛා නාලයන්හි ඇති ද්‍රවයේ සිදුවන සියුම් චලනන හේතු කොටගෙන අවට කිසියම් ද්‍රව්‍ය පිහිටා තිබේ දැයි ද එසේ නම් ඒවා කවර දිශාවන්හි දැයි ද දැනගනු ලැබේ. නිශ්චල ව සිටින මත්ස්‍යයකුට ද මේ ආකාරයෙන් ම තමා අවට කුඩා දෙයකින් වන චලනය පවා දත හැකිය. අඳුරු අගාධයන්හි දී පවා බාධකයන්ගෙන් සහ සතුරන්ගෙන් බේරීමට ද අසල පවත්නා ගොදුරු කරා යෑමට ද මේ ඉන්ද්‍රිය පද්ධතිය පිහිට වෙයි. දියෙහි ඇති වන බලවත් දියවැල් ගැන දැනගැනීම පිණිසත් ශ්‍රවණය පිණිසත් මේ පද්ධතිය උපයෝගී වෙතැයි පෙර පැවති මතයට එපමණ සාධක නැතැයි කියනු ලැබේ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%85%E0%B6%82%E0%B7%81%E0%B6%BB%E0%B7%9A%E0%B6%9B%E0%B7%8F_%E0%B6%B1%E0%B7%8F%E0%B6%BD%E0%B6%B4%E0%B6%AF%E0%B7%8A%E0%B6%B0%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=1639&oldid=prev 2023-06-07T16:50:49Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">16:50, 7 ජූනි 2023 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >1 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මත්ස්‍යයන්ගේ ද ජලජ විකසන අවදියේ සිටින ඇතැම් උබය ජීවීන්ගේ ද හිස දෙපැත්තෙහිත් ශරීරය දිගේත් චර්මයෙහි වූ කූප (pits) තුළ අංශ රේඛා අවයව neuromast organs) නම් වූ සංවේදී ඉන්ද්‍රිය බොහෝ ගණනක් පිහිටා ඇත. මේවා සිදුරු මඟින් පිටතට විවෘත වන අතර ඒ ඒ කූප සම තුළ දී එකිනෙකට සම්බන්ධ වී ඇත්තේ නාල පද්ධතියක් මඟිනි. එම නාල පද්ධතියට අංශ රේඛා (නාල) පද්ධතිය යැයි කියනු ලැබේ. අංශරේඛා අවයවවල සංවේදක සෛල මේ නාල තුළට නෙරා තිබේ. හිසෙහි මේ නාල පද්ධතියේ ශාඛා කිහිපයකි. එනම්, අධ්‍යක්ෂිකූප (supraorbital) අධක්ෂිකූප (sub-orbital) යන නාල ද අධෝහනුව දිගේ වූ නාලයක් ද කපාලයෙහි පිටුපස හරහා ඇති ශංඛක (temporal) නාල ද වේ. ශරීර අංශවල නාල සාදන ශාඛා ද සමඟ ඒ පද්ධතිය සම්පූර්ණ වෙයි. අංශ ශාඛාවලට සාරිකා (vagus) ස්නායුවේ පාර්ශ්වික ශාඛාව (lateralis branch) සම්බන්ධ වන අතර අනික් ශාඛාවලට ත්‍රිශාඛ (trigeminal), වක්ත්‍ර (facial) සහ ජිහ්වා-ග්‍රසනික (glossopharyngeal) යන ස්නායු සම්බන්ධ වී ඇත. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මත්ස්‍යයන්ගේ ද ජලජ විකසන අවදියේ සිටින ඇතැම් උබය ජීවීන්ගේ ද හිස දෙපැත්තෙහිත් ශරීරය දිගේත් චර්මයෙහි වූ කූප (pits) තුළ අංශ රේඛා අවයව neuromast organs) නම් වූ සංවේදී ඉන්ද්‍රිය බොහෝ ගණනක් පිහිටා ඇත. මේවා සිදුරු මඟින් පිටතට විවෘත වන අතර ඒ ඒ කූප සම තුළ දී එකිනෙකට සම්බන්ධ වී ඇත්තේ නාල පද්ධතියක් මඟිනි. එම නාල පද්ධතියට අංශ රේඛා (නාල) පද්ධතිය යැයි කියනු ලැබේ. අංශරේඛා අවයවවල සංවේදක සෛල මේ නාල තුළට නෙරා තිබේ. හිසෙහි මේ නාල පද්ධතියේ ශාඛා කිහිපයකි. එනම්, අධ්‍යක්ෂිකූප (supraorbital) අධක්ෂිකූප (sub-orbital) යන නාල ද අධෝහනුව දිගේ වූ නාලයක් ද කපාලයෙහි පිටුපස හරහා ඇති ශංඛක (temporal) නාල ද වේ. ශරීර අංශවල නාල සාදන ශාඛා ද සමඟ ඒ පද්ධතිය සම්පූර්ණ වෙයි. අංශ ශාඛාවලට සාරිකා (vagus) ස්නායුවේ පාර්ශ්වික ශාඛාව (lateralis branch) සම්බන්ධ වන අතර අනික් ශාඛාවලට ත්‍රිශාඛ (trigeminal), වක්ත්‍ර (facial) සහ ජිහ්වා-ග්‍රසනික (glossopharyngeal) යන ස්නායු සම්බන්ධ වී ඇත. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:16.jpg|400px|center]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අංශ රේඛා අවයවය දුර-ග්‍රහණය (distant – touch) සඳහා ඉතා තියුණුව පවත්නා බව සොයාගෙන තිබේ. අවට දැඩි දේවල් ඇති බව පමණක් නොව ඒවා නියම වශයෙන් පිහිටි තැන් ද ජලයෙහි පීනන මත්ස්‍යයකුට අංශරේඛා අවයවය අනුසාරයෙන් දත හැකිය. මත්ස්‍යයා පිහිනීමෙහි දී ජලයෙහි ඇතිවන චලන තරංග ඈතට විහිදී ගොස් දැඩි දේවල් හැපීමෙන් පරාවර්තනය වෙයි. මෙසේ පරාවර්තනය වන තරංග නිසා අංශ රේඛා නාලයන්හි ඇති ද්‍රවයේ සිදුවන සියුම් චලනන හේතු කොටගෙන අවට කිසියම් ද්‍රව්‍ය පිහිටා තිබේ දැයි ද එසේ නම් ඒවා කවර දිශාවන්හි දැයි ද දැනගනු ලැබේ. නිශ්චල ව සිටින මත්ස්‍යයකුට ද මේ ආකාරයෙන් ම තමා අවට කුඩා දෙයකින් වන චලනය පවා දත හැකිය. අඳුරු අගාධයන්හි දී පවා බාධකයන්ගෙන් සහ සතුරන්ගෙන් බේරීමට ද අසල පවත්නා ගොදුරු කරා යෑමට ද මේ ඉන්ද්‍රිය පද්ධතිය පිහිට වෙයි. දියෙහි ඇති වන බලවත් දියවැල් ගැන දැනගැනීම පිණිසත් ශ්‍රවණය පිණිසත් මේ පද්ධතිය උපයෝගී වෙතැයි පෙර පැවති මතයට එපමණ සාධක නැතැයි කියනු ලැබේ.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අංශ රේඛා අවයවය දුර-ග්‍රහණය (distant – touch) සඳහා ඉතා තියුණුව පවත්නා බව සොයාගෙන තිබේ. අවට දැඩි දේවල් ඇති බව පමණක් නොව ඒවා නියම වශයෙන් පිහිටි තැන් ද ජලයෙහි පීනන මත්ස්‍යයකුට අංශරේඛා අවයවය අනුසාරයෙන් දත හැකිය. මත්ස්‍යයා පිහිනීමෙහි දී ජලයෙහි ඇතිවන චලන තරංග ඈතට විහිදී ගොස් දැඩි දේවල් හැපීමෙන් පරාවර්තනය වෙයි. මෙසේ පරාවර්තනය වන තරංග නිසා අංශ රේඛා නාලයන්හි ඇති ද්‍රවයේ සිදුවන සියුම් චලනන හේතු කොටගෙන අවට කිසියම් ද්‍රව්‍ය පිහිටා තිබේ දැයි ද එසේ නම් ඒවා කවර දිශාවන්හි දැයි ද දැනගනු ලැබේ. නිශ්චල ව සිටින මත්ස්‍යයකුට ද මේ ආකාරයෙන් ම තමා අවට කුඩා දෙයකින් වන චලනය පවා දත හැකිය. අඳුරු අගාධයන්හි දී පවා බාධකයන්ගෙන් සහ සතුරන්ගෙන් බේරීමට ද අසල පවත්නා ගොදුරු කරා යෑමට ද මේ ඉන්ද්‍රිය පද්ධතිය පිහිට වෙයි. දියෙහි ඇති වන බලවත් දියවැල් ගැන දැනගැනීම පිණිසත් ශ්‍රවණය පිණිසත් මේ පද්ධතිය උපයෝගී වෙතැයි පෙර පැවති මතයට එපමණ සාධක නැතැයි කියනු ලැබේ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%85%E0%B6%82%E0%B7%81%E0%B6%BB%E0%B7%9A%E0%B6%9B%E0%B7%8F_%E0%B6%B1%E0%B7%8F%E0%B6%BD%E0%B6%B4%E0%B6%AF%E0%B7%8A%E0%B6%B0%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=1630&oldid=prev 2023-06-07T16:29:42Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">16:29, 7 ජූනි 2023 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >1 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මත්ස්‍යයන්ගේ ද ජලජ විකසන අවදියේ සිටින ඇතැම් උබය ජීවීන්ගේ ද හිස දෙපැත්තෙහිත් ශරීරය දිගේත් චර්මයෙහි වූ කූප (pits) තුළ අංශ රේඛා අවයව neuromast organs) නම් වූ සංවේදී ඉන්ද්‍රිය බොහෝ ගණනක් පිහිටා ඇත. මේවා සිදුරු මඟින් පිටතට විවෘත වන අතර ඒ ඒ කූප සම තුළ දී එකිනෙකට සම්බන්ධ වී ඇත්තේ නාල පද්ධතියක් මඟිනි. එම නාල පද්ධතියට අංශ රේඛා (නාල) පද්ධතිය යැයි කියනු ලැබේ. අංශරේඛා අවයවවල සංවේදක සෛල මේ නාල තුළට නෙරා තිබේ. හිසෙහි මේ නාල පද්ධතියේ ශාඛා කිහිපයකි. එනම්, අධ්‍යක්ෂිකූප (supraorbital) අධක්ෂිකූප (sub-orbital) යන නාල ද අධෝහනුව දිගේ වූ නාලයක් ද කපාලයෙහි පිටුපස හරහා ඇති ශංඛක (temporal) නාල ද වේ. ශරීර අංශවල නාල සාදන ශාඛා ද සමඟ ඒ පද්ධතිය සම්පූර්ණ වෙයි. අංශ ශාඛාවලට සාරිකා (vagus) ස්නායුවේ පාර්ශ්වික ශාඛාව (lateralis branch) සම්බන්ධ වන අතර අනික් ශාඛාවලට ත්‍රිශාඛ (trigeminal), වක්ත්‍ර (facial) සහ ජිහ්වා-ග්‍රසනික (glossopharyngeal) යන ස්නායු සම්බන්ධ වී ඇත. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මත්ස්‍යයන්ගේ ද ජලජ විකසන අවදියේ සිටින ඇතැම් උබය ජීවීන්ගේ ද හිස දෙපැත්තෙහිත් ශරීරය දිගේත් චර්මයෙහි වූ කූප (pits) තුළ අංශ රේඛා අවයව neuromast organs) නම් වූ සංවේදී ඉන්ද්‍රිය බොහෝ ගණනක් පිහිටා ඇත. මේවා සිදුරු මඟින් පිටතට විවෘත වන අතර ඒ ඒ කූප සම තුළ දී එකිනෙකට සම්බන්ධ වී ඇත්තේ නාල පද්ධතියක් මඟිනි. එම නාල පද්ධතියට අංශ රේඛා (නාල) පද්ධතිය යැයි කියනු ලැබේ. අංශරේඛා අවයවවල සංවේදක සෛල මේ නාල තුළට නෙරා තිබේ. හිසෙහි මේ නාල පද්ධතියේ ශාඛා කිහිපයකි. එනම්, අධ්‍යක්ෂිකූප (supraorbital) අධක්ෂිකූප (sub-orbital) යන නාල ද අධෝහනුව දිගේ වූ නාලයක් ද කපාලයෙහි පිටුපස හරහා ඇති ශංඛක (temporal) නාල ද වේ. ශරීර අංශවල නාල සාදන ශාඛා ද සමඟ ඒ පද්ධතිය සම්පූර්ණ වෙයි. අංශ ශාඛාවලට සාරිකා (vagus) ස්නායුවේ පාර්ශ්වික ශාඛාව (lateralis branch) සම්බන්ධ වන අතර අනික් ශාඛාවලට ත්‍රිශාඛ (trigeminal), වක්ත්‍ර (facial) සහ ජිහ්වා-ග්‍රසනික (glossopharyngeal) යන ස්නායු සම්බන්ධ වී ඇත. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline"> </del>අංශ රේඛා අවයවය දුර-ග්‍රහණය (distant – touch) සඳහා ඉතා තියුණුව පවත්නා බව සොයාගෙන තිබේ. අවට දැඩි දේවල් ඇති බව පමණක් නොව ඒවා නියම වශයෙන් පිහිටි තැන් ද ජලයෙහි පීනන මත්ස්‍යයකුට අංශරේඛා අවයවය අනුසාරයෙන් දත හැකිය. මත්ස්‍යයා පිහිනීමෙහි දී ජලයෙහි ඇතිවන චලන තරංග ඈතට විහිදී ගොස් දැඩි දේවල් හැපීමෙන් පරාවර්තනය වෙයි. මෙසේ පරාවර්තනය වන තරංග නිසා අංශ රේඛා නාලයන්හි ඇති ද්‍රවයේ සිදුවන සියුම් චලනන හේතු කොටගෙන අවට කිසියම් ද්‍රව්‍ය පිහිටා තිබේ දැයි ද එසේ නම් ඒවා කවර දිශාවන්හි දැයි ද දැනගනු ලැබේ. නිශ්චල ව සිටින මත්ස්‍යයකුට ද මේ ආකාරයෙන් ම තමා අවට කුඩා දෙයකින් වන චලනය පවා දත හැකිය. අඳුරු අගාධයන්හි දී පවා බාධකයන්ගෙන් සහ සතුරන්ගෙන් බේරීමට ද අසල පවත්නා ගොදුරු කරා යෑමට ද මේ ඉන්ද්‍රිය පද්ධතිය පිහිට වෙයි. දියෙහි ඇති වන බලවත් දියවැල් ගැන දැනගැනීම පිණිසත් ශ්‍රවණය පිණිසත් මේ පද්ධතිය උපයෝගී වෙතැයි පෙර පැවති මතයට එපමණ සාධක නැතැයි කියනු ලැබේ.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline"> </del>යාන්ත්‍රික චලන කෙරෙහි අංශරේඛා පද්ධතියෙහි ඇති අංශරේඛා අවයවවල ක්‍රියාකාරීත්වය කනෙහි අර්ධ කවාකාර නාලයන්ගේ අන්ත්‍ය ඉන්ද්‍රියයන් (end-organs) ක්‍රියා කරන පිළිවෙළට බෙහෙවින් සමානය. මේ ඉන්ද්‍රිය දෙක අතර විශාල කලල සම්බන්ධයක් පෙනේ.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අංශ රේඛා අවයවය දුර-ග්‍රහණය (distant – touch) සඳහා ඉතා තියුණුව පවත්නා බව සොයාගෙන තිබේ. අවට දැඩි දේවල් ඇති බව පමණක් නොව ඒවා නියම වශයෙන් පිහිටි තැන් ද ජලයෙහි පීනන මත්ස්‍යයකුට අංශරේඛා අවයවය අනුසාරයෙන් දත හැකිය. මත්ස්‍යයා පිහිනීමෙහි දී ජලයෙහි ඇතිවන චලන තරංග ඈතට විහිදී ගොස් දැඩි දේවල් හැපීමෙන් පරාවර්තනය වෙයි. මෙසේ පරාවර්තනය වන තරංග නිසා අංශ රේඛා නාලයන්හි ඇති ද්‍රවයේ සිදුවන සියුම් චලනන හේතු කොටගෙන අවට කිසියම් ද්‍රව්‍ය පිහිටා තිබේ දැයි ද එසේ නම් ඒවා කවර දිශාවන්හි දැයි ද දැනගනු ලැබේ. නිශ්චල ව සිටින මත්ස්‍යයකුට ද මේ ආකාරයෙන් ම තමා අවට කුඩා දෙයකින් වන චලනය පවා දත හැකිය. අඳුරු අගාධයන්හි දී පවා බාධකයන්ගෙන් සහ සතුරන්ගෙන් බේරීමට ද අසල පවත්නා ගොදුරු කරා යෑමට ද මේ ඉන්ද්‍රිය පද්ධතිය පිහිට වෙයි. දියෙහි ඇති වන බලවත් දියවැල් ගැන දැනගැනීම පිණිසත් ශ්‍රවණය පිණිසත් මේ පද්ධතිය උපයෝගී වෙතැයි පෙර පැවති මතයට එපමණ සාධක නැතැයි කියනු ලැබේ.</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>යාන්ත්‍රික චලන කෙරෙහි අංශරේඛා පද්ධතියෙහි ඇති අංශරේඛා අවයවවල ක්‍රියාකාරීත්වය කනෙහි අර්ධ කවාකාර නාලයන්ගේ අන්ත්‍ය ඉන්ද්‍රියයන් (end-organs) ක්‍රියා කරන පිළිවෙළට බෙහෙවින් සමානය. මේ ඉන්ද්‍රිය දෙක අතර විශාල කලල සම්බන්ධයක් පෙනේ.</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(සංස්කරණය:1963)</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(සංස්කරණය:1963)</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ප්‍රවර්ගය:අ]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ප්‍රවර්ගය:අ]]</div></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%85%E0%B6%82%E0%B7%81%E0%B6%BB%E0%B7%9A%E0%B6%9B%E0%B7%8F_%E0%B6%B1%E0%B7%8F%E0%B6%BD%E0%B6%B4%E0%B6%AF%E0%B7%8A%E0%B6%B0%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=1165&oldid=prev 2023-05-30T03:26:31Z

<p>&#039;මත්ස්‍යයන්ගේ ද ජලජ විකසන අවදියේ සිටින ඇතැම් උ...&#039; යොදමින් නව පිටුවක් තනන ලදි</p> <p><b>නව පිටුව</b></p><div>මත්ස්‍යයන්ගේ ද ජලජ විකසන අවදියේ සිටින ඇතැම් උබය ජීවීන්ගේ ද හිස දෙපැත්තෙහිත් ශරීරය දිගේත් චර්මයෙහි වූ කූප (pits) තුළ අංශ රේඛා අවයව neuromast organs) නම් වූ සංවේදී ඉන්ද්‍රිය බොහෝ ගණනක් පිහිටා ඇත. මේවා සිදුරු මඟින් පිටතට විවෘත වන අතර ඒ ඒ කූප සම තුළ දී එකිනෙකට සම්බන්ධ වී ඇත්තේ නාල පද්ධතියක් මඟිනි. එම නාල පද්ධතියට අංශ රේඛා (නාල) පද්ධතිය යැයි කියනු ලැබේ. අංශරේඛා අවයවවල සංවේදක සෛල මේ නාල තුළට නෙරා තිබේ. හිසෙහි මේ නාල පද්ධතියේ ශාඛා කිහිපයකි. එනම්, අධ්‍යක්ෂිකූප (supraorbital) අධක්ෂිකූප (sub-orbital) යන නාල ද අධෝහනුව දිගේ වූ නාලයක් ද කපාලයෙහි පිටුපස හරහා ඇති ශංඛක (temporal) නාල ද වේ. ශරීර අංශවල නාල සාදන ශාඛා ද සමඟ ඒ පද්ධතිය සම්පූර්ණ වෙයි. අංශ ශාඛාවලට සාරිකා (vagus) ස්නායුවේ පාර්ශ්වික ශාඛාව (lateralis branch) සම්බන්ධ වන අතර අනික් ශාඛාවලට ත්‍රිශාඛ (trigeminal), වක්ත්‍ර (facial) සහ ජිහ්වා-ග්‍රසනික (glossopharyngeal) යන ස්නායු සම්බන්ධ වී ඇත. <br /> අංශ රේඛා අවයවය දුර-ග්‍රහණය (distant – touch) සඳහා ඉතා තියුණුව පවත්නා බව සොයාගෙන තිබේ. අවට දැඩි දේවල් ඇති බව පමණක් නොව ඒවා නියම වශයෙන් පිහිටි තැන් ද ජලයෙහි පීනන මත්ස්‍යයකුට අංශරේඛා අවයවය අනුසාරයෙන් දත හැකිය. මත්ස්‍යයා පිහිනීමෙහි දී ජලයෙහි ඇතිවන චලන තරංග ඈතට විහිදී ගොස් දැඩි දේවල් හැපීමෙන් පරාවර්තනය වෙයි. මෙසේ පරාවර්තනය වන තරංග නිසා අංශ රේඛා නාලයන්හි ඇති ද්‍රවයේ සිදුවන සියුම් චලනන හේතු කොටගෙන අවට කිසියම් ද්‍රව්‍ය පිහිටා තිබේ දැයි ද එසේ නම් ඒවා කවර දිශාවන්හි දැයි ද දැනගනු ලැබේ. නිශ්චල ව සිටින මත්ස්‍යයකුට ද මේ ආකාරයෙන් ම තමා අවට කුඩා දෙයකින් වන චලනය පවා දත හැකිය. අඳුරු අගාධයන්හි දී පවා බාධකයන්ගෙන් සහ සතුරන්ගෙන් බේරීමට ද අසල පවත්නා ගොදුරු කරා යෑමට ද මේ ඉන්ද්‍රිය පද්ධතිය පිහිට වෙයි. දියෙහි ඇති වන බලවත් දියවැල් ගැන දැනගැනීම පිණිසත් ශ්‍රවණය පිණිසත් මේ පද්ධතිය උපයෝගී වෙතැයි පෙර පැවති මතයට එපමණ සාධක නැතැයි කියනු ලැබේ.<br /> යාන්ත්‍රික චලන කෙරෙහි අංශරේඛා පද්ධතියෙහි ඇති අංශරේඛා අවයවවල ක්‍රියාකාරීත්වය කනෙහි අර්ධ කවාකාර නාලයන්ගේ අන්ත්‍ය ඉන්ද්‍රියයන් (end-organs) ක්‍රියා කරන පිළිවෙළට බෙහෙවින් සමානය. මේ ඉන්ද්‍රිය දෙක අතර විශාල කලල සම්බන්ධයක් පෙනේ.<br /> (සංස්කරණය:1963)<br /> [[ප්‍රවර්ගය:අ]]</div>

පරිපාලක