http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?action=history&feed=atom&title=%E0%B6%87%E0%B6%AD%E0%B7%8F 2026-05-15T04:15:42Z විකියෙහි මෙම පිටුව සඳහා ඇති සංශෝධන ඉතිහාසය MediaWiki 1.27.1 http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%87%E0%B6%AD%E0%B7%8F&diff=9334&oldid=prev 2025-12-03T07:19:01Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">07:19, 3 දෙසැම්බර් 2025 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l32" >32 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">32 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මද කිපීම හෙවත් ‘කම්මුල් තෙමීම’ යනු සම්පුර්ණයෙන් වැඩුණු අලින්හට කලින් කල පහළ වන තත්ත්වයකි. කලාතුරකින් ඇතැම් ඇතින්නන් කෙරෙහි ද මේ තත්ත්වය දක්නට ඇත. ඇතැම් අලින්ට කලින් කල නොවරදවා ම මද කිපීම ඇති වේ. මද කිපුණු ඇතැම් අලි කලබල වෙති; අකීකරු බවක් පෙන්වති. මොව්හු ඇත්ගොව්වනට පවා අනතුරුදායක වෙති. ඇතැම් අලි උදාසීන වෙති; රළු වෙති.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මද කිපීම හෙවත් ‘කම්මුල් තෙමීම’ යනු සම්පුර්ණයෙන් වැඩුණු අලින්හට කලින් කල පහළ වන තත්ත්වයකි. කලාතුරකින් ඇතැම් ඇතින්නන් කෙරෙහි ද මේ තත්ත්වය දක්නට ඇත. ඇතැම් අලින්ට කලින් කල නොවරදවා ම මද කිපීම ඇති වේ. මද කිපුණු ඇතැම් අලි කලබල වෙති; අකීකරු බවක් පෙන්වති. මොව්හු ඇත්ගොව්වනට පවා අනතුරුදායක වෙති. ඇතැම් අලි උදාසීන වෙති; රළු වෙති.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:3-71.jpg|900px|center]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>කපෝල ග්‍රන්ථි ඉදිමීම මද කිපීමේ ලකුණුය. මේ ග්‍රන්ථීන්ගෙන් පිටවන තෛලමය ද්‍රව්‍යයක් කම්මුල් මතින් ගලා බැසීමට පටන්ගනී. මද කිපුණු කල ස්වල්ප වශයෙන් මූත්‍රධාරණය පවතින බවත් මද කිපුණු අලියා පහසුවෙන් මූත්‍ර කිරීමට පටන්ගත් වහා ම මද කිපීම නවතින බවත් එවන්ස් මහතා සඳහන් කරයි. මදකිපීම පවත්නා කාල සීමාව බෙහෙවින් වෙනස් වන්නකි. එය දවස් කීපයක් හෝ සති ගණනක් හෝ මාස ගණනක් හෝ විය හැකියි. මදකිපීම නැවැත්වීමට යම්කිසි ආහාරයක් දීම හෝ බෙහෙතක් පෙවීම සතාගේ සෞඛ්‍යයට අහිතකර යයි කියති. අලියකු කෙරෙහි මද කිපීමේ ලකුණු පහළ වූ විට ඌ අනික් අලින්ගේ ආශ්‍රයෙන් වෙන් කොට මැනැවින් බැඳ තැබිය යුතුයි. ඌට දිය යුත්තේ ළපටි කොළ ආහාර පමණයි. රුජා නාශක ඖෂධයක් දීම අවශ්‍යයි. ඇතැම් විට මද කිපුණු පිරිමි සතා ගැහැනු සතා කෙරෙහි තද ආශාවක් දක්වයි; ඇය කෙරෙහි කෝපාවිෂ්ටව පහර දෙන අවස්ථා ගැන ද අසන්නට ලැබේ.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>කපෝල ග්‍රන්ථි ඉදිමීම මද කිපීමේ ලකුණුය. මේ ග්‍රන්ථීන්ගෙන් පිටවන තෛලමය ද්‍රව්‍යයක් කම්මුල් මතින් ගලා බැසීමට පටන්ගනී. මද කිපුණු කල ස්වල්ප වශයෙන් මූත්‍රධාරණය පවතින බවත් මද කිපුණු අලියා පහසුවෙන් මූත්‍ර කිරීමට පටන්ගත් වහා ම මද කිපීම නවතින බවත් එවන්ස් මහතා සඳහන් කරයි. මදකිපීම පවත්නා කාල සීමාව බෙහෙවින් වෙනස් වන්නකි. එය දවස් කීපයක් හෝ සති ගණනක් හෝ මාස ගණනක් හෝ විය හැකියි. මදකිපීම නැවැත්වීමට යම්කිසි ආහාරයක් දීම හෝ බෙහෙතක් පෙවීම සතාගේ සෞඛ්‍යයට අහිතකර යයි කියති. අලියකු කෙරෙහි මද කිපීමේ ලකුණු පහළ වූ විට ඌ අනික් අලින්ගේ ආශ්‍රයෙන් වෙන් කොට මැනැවින් බැඳ තැබිය යුතුයි. ඌට දිය යුත්තේ ළපටි කොළ ආහාර පමණයි. රුජා නාශක ඖෂධයක් දීම අවශ්‍යයි. ඇතැම් විට මද කිපුණු පිරිමි සතා ගැහැනු සතා කෙරෙහි තද ආශාවක් දක්වයි; ඇය කෙරෙහි කෝපාවිෂ්ටව පහර දෙන අවස්ථා ගැන ද අසන්නට ලැබේ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%87%E0%B6%AD%E0%B7%8F&diff=9332&oldid=prev 2025-12-03T07:17:04Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">07:17, 3 දෙසැම්බර් 2025 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l24" >24 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">24 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ගැබ් කාලය මාස 18 සිට 22 දක්වා වේ. සාමාන්‍යයෙන් වරකට උපදින්නේ තනි පැටවෙකි. එහෙත් නිවුන් පැටවුන් උපන් අවස්ථා ද ඇත. 1940 අප්‍රේල් මාසයේ දී අවුරුදු 25ක් වයසැති ඇතකු අවුරුදු 20ක් වයසැති ඇතින්නක හා රැළේ යෑමෙන් 1941 දෙසැම්බර් මාසයේ දී ඒ ඇතින්නට ගෑනු පැටවුන් දෙදෙනකු උපන් බව ලංකාවෙන් වාර්තා වී ඇත. පළමු පැටවා උපන්නේ උදේ 5ට පමණය. දෙවෙනි පැටවා උපන්නේ උදේ 7ට පමණය. පළමු පැටවා ඉපදී පැය එකහමාරක් ජීවත් විය. ඇතින්න තම ඉදිරි පාදවලින්, පරිස්සමින් පැටවා පෙරළෙන අයුරින් සියුම් ලෙස තල්ලු කරමින් ඌට ආශ්වාස ප්‍රශ්වාස කිරීමට සැලැස්වූවාය. උපදින විට ම මැරී සිටි දෙවෙනි පැටවාට ඈ එසේ කිරීමට මහන්සි නොගත්තාය. ඌ උපන් අවස්ථාවෙහි ඇයගේ දෙකොපුලින් කඳුළු ධාරා ගලන්නට විය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ගැබ් කාලය මාස 18 සිට 22 දක්වා වේ. සාමාන්‍යයෙන් වරකට උපදින්නේ තනි පැටවෙකි. එහෙත් නිවුන් පැටවුන් උපන් අවස්ථා ද ඇත. 1940 අප්‍රේල් මාසයේ දී අවුරුදු 25ක් වයසැති ඇතකු අවුරුදු 20ක් වයසැති ඇතින්නක හා රැළේ යෑමෙන් 1941 දෙසැම්බර් මාසයේ දී ඒ ඇතින්නට ගෑනු පැටවුන් දෙදෙනකු උපන් බව ලංකාවෙන් වාර්තා වී ඇත. පළමු පැටවා උපන්නේ උදේ 5ට පමණය. දෙවෙනි පැටවා උපන්නේ උදේ 7ට පමණය. පළමු පැටවා ඉපදී පැය එකහමාරක් ජීවත් විය. ඇතින්න තම ඉදිරි පාදවලින්, පරිස්සමින් පැටවා පෙරළෙන අයුරින් සියුම් ලෙස තල්ලු කරමින් ඌට ආශ්වාස ප්‍රශ්වාස කිරීමට සැලැස්වූවාය. උපදින විට ම මැරී සිටි දෙවෙනි පැටවාට ඈ එසේ කිරීමට මහන්සි නොගත්තාය. ඌ උපන් අවස්ථාවෙහි ඇයගේ දෙකොපුලින් කඳුළු ධාරා ගලන්නට විය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:3-70.jpg|400px|left]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතැම් නිරීක්ෂකයන් කියන හැටියට අලි රංචුව මව් ඇතින්න කෙරෙහි විශේෂ සැලකිල්ලක් දක්වති. එසේ ම ඇය පැටවා ප්‍රසූත කරන විට ඔව්හු මුරකායක් මෙන් සැදෙති. ඇතින්න වැදෑමහ පිට කරන අතර ඔව්හු පැටවා සුරතල් කරති. වැදෑමහ පිට කළ කල්හි ඈ පැටවා උසුලාගනී. දිනක් හෝ දෙකක් ඇතුළත දී පැටවාට ඉක්මනින් ඇවිදිනු හැකි වෙයි. ඌ මුවින් කිරි උරයි. ඇතින්නගේ ස්තන ග්‍රන්ථි ගණනින් දෙකකි. තනපුඩු ඉස්සරහ ගාත්වලට පිටුපසින් පසෙකට නෙරා සිටී. ප්‍රථම ස්‍රාවය හෙවත් නවස්තන්‍යය (colostrum) ප්‍රෝටීන්, මේදය හා නොයෙක් විටමින් ආදියෙන් පොහොසත්ය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතැම් නිරීක්ෂකයන් කියන හැටියට අලි රංචුව මව් ඇතින්න කෙරෙහි විශේෂ සැලකිල්ලක් දක්වති. එසේ ම ඇය පැටවා ප්‍රසූත කරන විට ඔව්හු මුරකායක් මෙන් සැදෙති. ඇතින්න වැදෑමහ පිට කරන අතර ඔව්හු පැටවා සුරතල් කරති. වැදෑමහ පිට කළ කල්හි ඈ පැටවා උසුලාගනී. දිනක් හෝ දෙකක් ඇතුළත දී පැටවාට ඉක්මනින් ඇවිදිනු හැකි වෙයි. ඌ මුවින් කිරි උරයි. ඇතින්නගේ ස්තන ග්‍රන්ථි ගණනින් දෙකකි. තනපුඩු ඉස්සරහ ගාත්වලට පිටුපසින් පසෙකට නෙරා සිටී. ප්‍රථම ස්‍රාවය හෙවත් නවස්තන්‍යය (colostrum) ප්‍රෝටීන්, මේදය හා නොයෙක් විටමින් ආදියෙන් පොහොසත්ය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160; &#160;</div></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%87%E0%B6%AD%E0%B7%8F&diff=9330&oldid=prev 2025-12-03T07:14:20Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">07:14, 3 දෙසැම්බර් 2025 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l11" >11 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">11 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>හොඬවැල ද්‍රව්‍ය රැස්කිරීමට උපයෝගී වන ප්‍රධාන ශරීරාවයවයයි. ඒ වූකලි කෙළවර නාස් පුඩු පිහිටා ඇති බොහෝ දික් වූ නැහැයක් සහ උඩු තොලකි. ඉහළට, පහළට සහ පැත්තෙන් පැත්තට චලනය කරනු සඳහා අදාළ වන පේශී 500ක් පමණ ඊට ඇත්තේය. නොයෙක් ද්‍රව්‍ය අල්ලාගැනීමට උපකාර වන අතිසංවේදී වූ තුඩක් ද එහි තිබේ. අලියා ලොකු සතකු බැවින් බිම තිබෙන දෙයක් අහුලා ගැනීමට ක්‍රමයක් ඌට තිබිය යුතුය. මේ කාර්යය සඳහා දිග බෙල්ලකට වඩා හොඬවැලක් තිබීම ඉතා ප්‍රයෝජනවත්ය. අනෙක් ක්ෂීරපායී සත්තු ජලයට මුව පොවා දිය බොති. මේ දිය පීමේ සාමාන්‍ය ක්‍රමය ඇතා විසින් අනුගමනය කරනු නොලැබේ. ඇතා හොඬවැලින් දිය ගෙන මුව තුළට විදගනී. ඌ මුව පෝනා තෙක් ජලයේ සිටිය ද මුවින් දිය නොබොයි. හොඬවැලේ පරිණාමයත් බෙල්ල කෙටි වීමත් සමඟ ම දිය පීමේ සාමාන්‍ය ක්‍රමය වෙනුවට ඌට මේ ක්‍රමය ඇබ්බැහි විය. අලියා තම හොඬවැල තුළට දිය උරාගෙන සිරුර සිසිල් කරගනු වස් ඊ මත දිය පිඹී. වර්තමාන අලියාට ඇත්තේ නොකඩවා ම වැඩෙන කෘන්තක යුග්මයක් පමණි. එනම් උඩට නැමී ඇති විශාල දළ දෙකයි. කෙළවර ඇති තාවකාලික එනැමල් ශිරස්කය හැර දළ සෑදී ඇත්තේ ඝන දන්තිනයෙනි. ආරක්ෂාව සඳහා පිටුවහල් වන මේ දළ ඇතැම් විට ආහාර රැස් කර ගැනීම සඳහා ද ප්‍රයෝජනවත් වේ. යටි හනුවෙහි රදනක හා කෘන්තක නැත.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>හොඬවැල ද්‍රව්‍ය රැස්කිරීමට උපයෝගී වන ප්‍රධාන ශරීරාවයවයයි. ඒ වූකලි කෙළවර නාස් පුඩු පිහිටා ඇති බොහෝ දික් වූ නැහැයක් සහ උඩු තොලකි. ඉහළට, පහළට සහ පැත්තෙන් පැත්තට චලනය කරනු සඳහා අදාළ වන පේශී 500ක් පමණ ඊට ඇත්තේය. නොයෙක් ද්‍රව්‍ය අල්ලාගැනීමට උපකාර වන අතිසංවේදී වූ තුඩක් ද එහි තිබේ. අලියා ලොකු සතකු බැවින් බිම තිබෙන දෙයක් අහුලා ගැනීමට ක්‍රමයක් ඌට තිබිය යුතුය. මේ කාර්යය සඳහා දිග බෙල්ලකට වඩා හොඬවැලක් තිබීම ඉතා ප්‍රයෝජනවත්ය. අනෙක් ක්ෂීරපායී සත්තු ජලයට මුව පොවා දිය බොති. මේ දිය පීමේ සාමාන්‍ය ක්‍රමය ඇතා විසින් අනුගමනය කරනු නොලැබේ. ඇතා හොඬවැලින් දිය ගෙන මුව තුළට විදගනී. ඌ මුව පෝනා තෙක් ජලයේ සිටිය ද මුවින් දිය නොබොයි. හොඬවැලේ පරිණාමයත් බෙල්ල කෙටි වීමත් සමඟ ම දිය පීමේ සාමාන්‍ය ක්‍රමය වෙනුවට ඌට මේ ක්‍රමය ඇබ්බැහි විය. අලියා තම හොඬවැල තුළට දිය උරාගෙන සිරුර සිසිල් කරගනු වස් ඊ මත දිය පිඹී. වර්තමාන අලියාට ඇත්තේ නොකඩවා ම වැඩෙන කෘන්තක යුග්මයක් පමණි. එනම් උඩට නැමී ඇති විශාල දළ දෙකයි. කෙළවර ඇති තාවකාලික එනැමල් ශිරස්කය හැර දළ සෑදී ඇත්තේ ඝන දන්තිනයෙනි. ආරක්ෂාව සඳහා පිටුවහල් වන මේ දළ ඇතැම් විට ආහාර රැස් කර ගැනීම සඳහා ද ප්‍රයෝජනවත් වේ. යටි හනුවෙහි රදනක හා කෘන්තක නැත.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:3-68-1.jpg||<del class="diffchange diffchange-inline">400px</del>|left]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:3-68-1.jpg||<ins class="diffchange diffchange-inline">450px</ins>|left]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ආහාර අඹරා ගැනීමෙහි ලා අලියාට ඇති කාර්යක්ෂම උපකරණය නම් උගේ සංකීර්ණ දත්ය. උස් වූ තියුණු හරස් වැටි බොහොමයක් ඇති විශාල චාර්වක දත් ඌට ඇත. මේ චාර්වක දත්වලින් නොයෙක් ශාක වර්ගයන් කුඩා කැබලි බවට පත් කරනු ලැබේ. ඉක්මනින් වැටෙන කුඩා පුරශ්චාර්වක දත් තුනකි. ඒවා වැටුණු පසු චාර්වක තුන ශ්‍රෙණියක් වශයෙන් විකසනය වේ. මේවා පිළිවෙළින් ප්‍රයෝජනයට ගනු ලැබේ. ඕනෑ ම අවස්ථාවක, ප්‍රයෝජනයට ගනු ලබන්නේ එක් එක් හනුවේ දෙපැත්තෙහි ඇති දත් දෙකක කොටස් පමණි. අලියකුගේ ජීවිත කාලය තුළ දී කෑම අඹරන පළල් වූ චාර්වක දත් ගෙවී යත් ම ඒවා ක්‍රමයෙන් යථාතත්වයට වැඩේ. අලියා ශාකභක්ෂක සත්වයකු වුව ද උගේ ආමාශය සහ අන්ත්‍ර සරලය. ආහාර පැසවීම සඳහා විශේෂ කුටියක් ද නැත. මේ කාර්යය සඳහා උගේ අන්ත්‍ර දිගින් සහ විශාලත්වයෙන් ප්‍රමාණවත් යැයි සිතිය හැකිය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ආහාර අඹරා ගැනීමෙහි ලා අලියාට ඇති කාර්යක්ෂම උපකරණය නම් උගේ සංකීර්ණ දත්ය. උස් වූ තියුණු හරස් වැටි බොහොමයක් ඇති විශාල චාර්වක දත් ඌට ඇත. මේ චාර්වක දත්වලින් නොයෙක් ශාක වර්ගයන් කුඩා කැබලි බවට පත් කරනු ලැබේ. ඉක්මනින් වැටෙන කුඩා පුරශ්චාර්වක දත් තුනකි. ඒවා වැටුණු පසු චාර්වක තුන ශ්‍රෙණියක් වශයෙන් විකසනය වේ. මේවා පිළිවෙළින් ප්‍රයෝජනයට ගනු ලැබේ. ඕනෑ ම අවස්ථාවක, ප්‍රයෝජනයට ගනු ලබන්නේ එක් එක් හනුවේ දෙපැත්තෙහි ඇති දත් දෙකක කොටස් පමණි. අලියකුගේ ජීවිත කාලය තුළ දී කෑම අඹරන පළල් වූ චාර්වක දත් ගෙවී යත් ම ඒවා ක්‍රමයෙන් යථාතත්වයට වැඩේ. අලියා ශාකභක්ෂක සත්වයකු වුව ද උගේ ආමාශය සහ අන්ත්‍ර සරලය. ආහාර පැසවීම සඳහා විශේෂ කුටියක් ද නැත. මේ කාර්යය සඳහා උගේ අන්ත්‍ර දිගින් සහ විශාලත්වයෙන් ප්‍රමාණවත් යැයි සිතිය හැකිය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතාගේ පර්ශු මහත් බරක් උසුලන නිසා ශ්වසනය සම්පූර්ණයෙන් ම වාගේ සිදු වන්නේ මහාප්‍රාචීරය මගිනි. උරස් කුහරයේ හිත්තීන්ට පෙණහැලි සම්බන්ධ වී තිබේ. අලියාගේ කකුල් අති විශාල කුලුනු වැනිය. යටිපතුල ස්ථූල තන්තුමය පටකයක් මත පැතුරුණු ඝන සමකින් යුත් වටකුරු කොට්ටයකි. මෙයට අලියාගේ අතිමහත් බර ඉසිලිය හැකිය. වලිගය ඌරාගේ වලිගයට තරමක් සමානය. අලියාගේ ඇස් කුඩාය. ශබ්දය සහ ආඝ්‍රාණය පිළිබඳ දැනීම ඉතා දියුණුය. අලියාගේ ප්‍රජනක ඉන්ද්‍රිය අසාමාන්‍යය. පිරිමි සතාගේ වෘෂණ උදරය ඇතුළත පිහිටා තිබේ. ඒවා අශ්වයන්ගේ හා ගොනුන්ගේ වෘෂණ මෙන් කෝෂයක් වශයෙන් පහතට නොඑල්ලේ. ගෑනු සතාගේ යෝනිය ගුදයට පහළින්, පාදද්වය අතර පිහිටා තිබේ. එහෙයින් අලි ඇතුන් ගැන හොඳින් දන්නා කෙනකුන්ට හැර අන් අයට අලියකුගේ හා ඇතින්නකගේ වෙනස දත නොහැකිය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතාගේ පර්ශු මහත් බරක් උසුලන නිසා ශ්වසනය සම්පූර්ණයෙන් ම වාගේ සිදු වන්නේ මහාප්‍රාචීරය මගිනි. උරස් කුහරයේ හිත්තීන්ට පෙණහැලි සම්බන්ධ වී තිබේ. අලියාගේ කකුල් අති විශාල කුලුනු වැනිය. යටිපතුල ස්ථූල තන්තුමය පටකයක් මත පැතුරුණු ඝන සමකින් යුත් වටකුරු කොට්ටයකි. මෙයට අලියාගේ අතිමහත් බර ඉසිලිය හැකිය. වලිගය ඌරාගේ වලිගයට තරමක් සමානය. අලියාගේ ඇස් කුඩාය. ශබ්දය සහ ආඝ්‍රාණය පිළිබඳ දැනීම ඉතා දියුණුය. අලියාගේ ප්‍රජනක ඉන්ද්‍රිය අසාමාන්‍යය. පිරිමි සතාගේ වෘෂණ උදරය ඇතුළත පිහිටා තිබේ. ඒවා අශ්වයන්ගේ හා ගොනුන්ගේ වෘෂණ මෙන් කෝෂයක් වශයෙන් පහතට නොඑල්ලේ. ගෑනු සතාගේ යෝනිය ගුදයට පහළින්, පාදද්වය අතර පිහිටා තිබේ. එහෙයින් අලි ඇතුන් ගැන හොඳින් දන්නා කෙනකුන්ට හැර අන් අයට අලියකුගේ හා ඇතින්නකගේ වෙනස දත නොහැකිය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:3-68-2.jpg|<del class="diffchange diffchange-inline">400px</del>|right]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:3-68-2.jpg|<ins class="diffchange diffchange-inline">300px</ins>|right]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතාට උගේ හොඬවැල සතුරනට පහර දීමේ ආයුධයක් හැටියට ද යොදාගත හැකිය. ඌ සතුරකුට පහර දෙන්නේ හොඬවැල මුඛය දෙසට හකුළා එය වහා දිග හැරීමෙනි. අලියාට උගේ හොඬවැලින් අතු කැබැලි හෝ ගල් කැබැලි වැනි දේ අහුලා අඩි 150කටත් වඩා ඈතින් සිටින අය දෙසට එල්ලය නොවරදවා ඉතා වේගයෙන් වීසි කළ හැකිය. ඌ තම හොඬවැල විශේෂයෙන් පරෙස්සම් කරයි. එය තුවාළ වුවහොත් හෝ ක්‍රියා විරහිත වුවහොත් ඌට සාගින්නෙන් මරුමුවට පත් වීමට සිදු වේ. අලියාගේ පාදය අන් සතුන්ගේ පාදයන්ට වඩා බෙහෙවින් වෙනස්ය. පතුල තදය; දැඩිය; එහෙත් අතිශයින් සංවේදීය. ගාතයේ ඇට අශ්වයන්ගේ හා ගවයන්ගේ ගාත් ඇටවලට වඩා ඍජු ආකාරයකින් පිළියෙල වී තිබේ. අලියා සිටගන්නේ අත් ඇඟිලි (ඉස්සරහ පාද) හා පා ඇඟිලි (පස්සා පාද) තුඩුවලින් යැයි කිව ද වරදක් නැත. මේ කරුණත් උගේ විශාලත්වයත් හේතු කොටගෙන අලියාට පැනීමට ද හැල්මේ හෝ පිම්මේ දිවීමට ද නුපුළුවන. ඌට පැයට සැතපුම් 15ක් තරම් වූ වේගයකින් ගමන් කළ හැකිය. අලියා පිහිනීමට ද කඳු නැඟීමට ද ඉතා දක්ෂය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතාට උගේ හොඬවැල සතුරනට පහර දීමේ ආයුධයක් හැටියට ද යොදාගත හැකිය. ඌ සතුරකුට පහර දෙන්නේ හොඬවැල මුඛය දෙසට හකුළා එය වහා දිග හැරීමෙනි. අලියාට උගේ හොඬවැලින් අතු කැබැලි හෝ ගල් කැබැලි වැනි දේ අහුලා අඩි 150කටත් වඩා ඈතින් සිටින අය දෙසට එල්ලය නොවරදවා ඉතා වේගයෙන් වීසි කළ හැකිය. ඌ තම හොඬවැල විශේෂයෙන් පරෙස්සම් කරයි. එය තුවාළ වුවහොත් හෝ ක්‍රියා විරහිත වුවහොත් ඌට සාගින්නෙන් මරුමුවට පත් වීමට සිදු වේ. අලියාගේ පාදය අන් සතුන්ගේ පාදයන්ට වඩා බෙහෙවින් වෙනස්ය. පතුල තදය; දැඩිය; එහෙත් අතිශයින් සංවේදීය. ගාතයේ ඇට අශ්වයන්ගේ හා ගවයන්ගේ ගාත් ඇටවලට වඩා ඍජු ආකාරයකින් පිළියෙල වී තිබේ. අලියා සිටගන්නේ අත් ඇඟිලි (ඉස්සරහ පාද) හා පා ඇඟිලි (පස්සා පාද) තුඩුවලින් යැයි කිව ද වරදක් නැත. මේ කරුණත් උගේ විශාලත්වයත් හේතු කොටගෙන අලියාට පැනීමට ද හැල්මේ හෝ පිම්මේ දිවීමට ද නුපුළුවන. ඌට පැයට සැතපුම් 15ක් තරම් වූ වේගයකින් ගමන් කළ හැකිය. අලියා පිහිනීමට ද කඳු නැඟීමට ද ඉතා දක්ෂය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%87%E0%B6%AD%E0%B7%8F&diff=9329&oldid=prev 2025-12-03T07:01:04Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">07:01, 3 දෙසැම්බර් 2025 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l15" >15 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">15 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතාගේ පර්ශු මහත් බරක් උසුලන නිසා ශ්වසනය සම්පූර්ණයෙන් ම වාගේ සිදු වන්නේ මහාප්‍රාචීරය මගිනි. උරස් කුහරයේ හිත්තීන්ට පෙණහැලි සම්බන්ධ වී තිබේ. අලියාගේ කකුල් අති විශාල කුලුනු වැනිය. යටිපතුල ස්ථූල තන්තුමය පටකයක් මත පැතුරුණු ඝන සමකින් යුත් වටකුරු කොට්ටයකි. මෙයට අලියාගේ අතිමහත් බර ඉසිලිය හැකිය. වලිගය ඌරාගේ වලිගයට තරමක් සමානය. අලියාගේ ඇස් කුඩාය. ශබ්දය සහ ආඝ්‍රාණය පිළිබඳ දැනීම ඉතා දියුණුය. අලියාගේ ප්‍රජනක ඉන්ද්‍රිය අසාමාන්‍යය. පිරිමි සතාගේ වෘෂණ උදරය ඇතුළත පිහිටා තිබේ. ඒවා අශ්වයන්ගේ හා ගොනුන්ගේ වෘෂණ මෙන් කෝෂයක් වශයෙන් පහතට නොඑල්ලේ. ගෑනු සතාගේ යෝනිය ගුදයට පහළින්, පාදද්වය අතර පිහිටා තිබේ. එහෙයින් අලි ඇතුන් ගැන හොඳින් දන්නා කෙනකුන්ට හැර අන් අයට අලියකුගේ හා ඇතින්නකගේ වෙනස දත නොහැකිය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතාගේ පර්ශු මහත් බරක් උසුලන නිසා ශ්වසනය සම්පූර්ණයෙන් ම වාගේ සිදු වන්නේ මහාප්‍රාචීරය මගිනි. උරස් කුහරයේ හිත්තීන්ට පෙණහැලි සම්බන්ධ වී තිබේ. අලියාගේ කකුල් අති විශාල කුලුනු වැනිය. යටිපතුල ස්ථූල තන්තුමය පටකයක් මත පැතුරුණු ඝන සමකින් යුත් වටකුරු කොට්ටයකි. මෙයට අලියාගේ අතිමහත් බර ඉසිලිය හැකිය. වලිගය ඌරාගේ වලිගයට තරමක් සමානය. අලියාගේ ඇස් කුඩාය. ශබ්දය සහ ආඝ්‍රාණය පිළිබඳ දැනීම ඉතා දියුණුය. අලියාගේ ප්‍රජනක ඉන්ද්‍රිය අසාමාන්‍යය. පිරිමි සතාගේ වෘෂණ උදරය ඇතුළත පිහිටා තිබේ. ඒවා අශ්වයන්ගේ හා ගොනුන්ගේ වෘෂණ මෙන් කෝෂයක් වශයෙන් පහතට නොඑල්ලේ. ගෑනු සතාගේ යෝනිය ගුදයට පහළින්, පාදද්වය අතර පිහිටා තිබේ. එහෙයින් අලි ඇතුන් ගැන හොඳින් දන්නා කෙනකුන්ට හැර අන් අයට අලියකුගේ හා ඇතින්නකගේ වෙනස දත නොහැකිය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:3-68-2.jpg|400px|right]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතාට උගේ හොඬවැල සතුරනට පහර දීමේ ආයුධයක් හැටියට ද යොදාගත හැකිය. ඌ සතුරකුට පහර දෙන්නේ හොඬවැල මුඛය දෙසට හකුළා එය වහා දිග හැරීමෙනි. අලියාට උගේ හොඬවැලින් අතු කැබැලි හෝ ගල් කැබැලි වැනි දේ අහුලා අඩි 150කටත් වඩා ඈතින් සිටින අය දෙසට එල්ලය නොවරදවා ඉතා වේගයෙන් වීසි කළ හැකිය. ඌ තම හොඬවැල විශේෂයෙන් පරෙස්සම් කරයි. එය තුවාළ වුවහොත් හෝ ක්‍රියා විරහිත වුවහොත් ඌට සාගින්නෙන් මරුමුවට පත් වීමට සිදු වේ. අලියාගේ පාදය අන් සතුන්ගේ පාදයන්ට වඩා බෙහෙවින් වෙනස්ය. පතුල තදය; දැඩිය; එහෙත් අතිශයින් සංවේදීය. ගාතයේ ඇට අශ්වයන්ගේ හා ගවයන්ගේ ගාත් ඇටවලට වඩා ඍජු ආකාරයකින් පිළියෙල වී තිබේ. අලියා සිටගන්නේ අත් ඇඟිලි (ඉස්සරහ පාද) හා පා ඇඟිලි (පස්සා පාද) තුඩුවලින් යැයි කිව ද වරදක් නැත. මේ කරුණත් උගේ විශාලත්වයත් හේතු කොටගෙන අලියාට පැනීමට ද හැල්මේ හෝ පිම්මේ දිවීමට ද නුපුළුවන. ඌට පැයට සැතපුම් 15ක් තරම් වූ වේගයකින් ගමන් කළ හැකිය. අලියා පිහිනීමට ද කඳු නැඟීමට ද ඉතා දක්ෂය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතාට උගේ හොඬවැල සතුරනට පහර දීමේ ආයුධයක් හැටියට ද යොදාගත හැකිය. ඌ සතුරකුට පහර දෙන්නේ හොඬවැල මුඛය දෙසට හකුළා එය වහා දිග හැරීමෙනි. අලියාට උගේ හොඬවැලින් අතු කැබැලි හෝ ගල් කැබැලි වැනි දේ අහුලා අඩි 150කටත් වඩා ඈතින් සිටින අය දෙසට එල්ලය නොවරදවා ඉතා වේගයෙන් වීසි කළ හැකිය. ඌ තම හොඬවැල විශේෂයෙන් පරෙස්සම් කරයි. එය තුවාළ වුවහොත් හෝ ක්‍රියා විරහිත වුවහොත් ඌට සාගින්නෙන් මරුමුවට පත් වීමට සිදු වේ. අලියාගේ පාදය අන් සතුන්ගේ පාදයන්ට වඩා බෙහෙවින් වෙනස්ය. පතුල තදය; දැඩිය; එහෙත් අතිශයින් සංවේදීය. ගාතයේ ඇට අශ්වයන්ගේ හා ගවයන්ගේ ගාත් ඇටවලට වඩා ඍජු ආකාරයකින් පිළියෙල වී තිබේ. අලියා සිටගන්නේ අත් ඇඟිලි (ඉස්සරහ පාද) හා පා ඇඟිලි (පස්සා පාද) තුඩුවලින් යැයි කිව ද වරදක් නැත. මේ කරුණත් උගේ විශාලත්වයත් හේතු කොටගෙන අලියාට පැනීමට ද හැල්මේ හෝ පිම්මේ දිවීමට ද නුපුළුවන. ඌට පැයට සැතපුම් 15ක් තරම් වූ වේගයකින් ගමන් කළ හැකිය. අලියා පිහිනීමට ද කඳු නැඟීමට ද ඉතා දක්ෂය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%87%E0%B6%AD%E0%B7%8F&diff=9327&oldid=prev 2025-12-03T06:59:58Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">06:59, 3 දෙසැම්බර් 2025 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l11" >11 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">11 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>හොඬවැල ද්‍රව්‍ය රැස්කිරීමට උපයෝගී වන ප්‍රධාන ශරීරාවයවයයි. ඒ වූකලි කෙළවර නාස් පුඩු පිහිටා ඇති බොහෝ දික් වූ නැහැයක් සහ උඩු තොලකි. ඉහළට, පහළට සහ පැත්තෙන් පැත්තට චලනය කරනු සඳහා අදාළ වන පේශී 500ක් පමණ ඊට ඇත්තේය. නොයෙක් ද්‍රව්‍ය අල්ලාගැනීමට උපකාර වන අතිසංවේදී වූ තුඩක් ද එහි තිබේ. අලියා ලොකු සතකු බැවින් බිම තිබෙන දෙයක් අහුලා ගැනීමට ක්‍රමයක් ඌට තිබිය යුතුය. මේ කාර්යය සඳහා දිග බෙල්ලකට වඩා හොඬවැලක් තිබීම ඉතා ප්‍රයෝජනවත්ය. අනෙක් ක්ෂීරපායී සත්තු ජලයට මුව පොවා දිය බොති. මේ දිය පීමේ සාමාන්‍ය ක්‍රමය ඇතා විසින් අනුගමනය කරනු නොලැබේ. ඇතා හොඬවැලින් දිය ගෙන මුව තුළට විදගනී. ඌ මුව පෝනා තෙක් ජලයේ සිටිය ද මුවින් දිය නොබොයි. හොඬවැලේ පරිණාමයත් බෙල්ල කෙටි වීමත් සමඟ ම දිය පීමේ සාමාන්‍ය ක්‍රමය වෙනුවට ඌට මේ ක්‍රමය ඇබ්බැහි විය. අලියා තම හොඬවැල තුළට දිය උරාගෙන සිරුර සිසිල් කරගනු වස් ඊ මත දිය පිඹී. වර්තමාන අලියාට ඇත්තේ නොකඩවා ම වැඩෙන කෘන්තක යුග්මයක් පමණි. එනම් උඩට නැමී ඇති විශාල දළ දෙකයි. කෙළවර ඇති තාවකාලික එනැමල් ශිරස්කය හැර දළ සෑදී ඇත්තේ ඝන දන්තිනයෙනි. ආරක්ෂාව සඳහා පිටුවහල් වන මේ දළ ඇතැම් විට ආහාර රැස් කර ගැනීම සඳහා ද ප්‍රයෝජනවත් වේ. යටි හනුවෙහි රදනක හා කෘන්තක නැත.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>හොඬවැල ද්‍රව්‍ය රැස්කිරීමට උපයෝගී වන ප්‍රධාන ශරීරාවයවයයි. ඒ වූකලි කෙළවර නාස් පුඩු පිහිටා ඇති බොහෝ දික් වූ නැහැයක් සහ උඩු තොලකි. ඉහළට, පහළට සහ පැත්තෙන් පැත්තට චලනය කරනු සඳහා අදාළ වන පේශී 500ක් පමණ ඊට ඇත්තේය. නොයෙක් ද්‍රව්‍ය අල්ලාගැනීමට උපකාර වන අතිසංවේදී වූ තුඩක් ද එහි තිබේ. අලියා ලොකු සතකු බැවින් බිම තිබෙන දෙයක් අහුලා ගැනීමට ක්‍රමයක් ඌට තිබිය යුතුය. මේ කාර්යය සඳහා දිග බෙල්ලකට වඩා හොඬවැලක් තිබීම ඉතා ප්‍රයෝජනවත්ය. අනෙක් ක්ෂීරපායී සත්තු ජලයට මුව පොවා දිය බොති. මේ දිය පීමේ සාමාන්‍ය ක්‍රමය ඇතා විසින් අනුගමනය කරනු නොලැබේ. ඇතා හොඬවැලින් දිය ගෙන මුව තුළට විදගනී. ඌ මුව පෝනා තෙක් ජලයේ සිටිය ද මුවින් දිය නොබොයි. හොඬවැලේ පරිණාමයත් බෙල්ල කෙටි වීමත් සමඟ ම දිය පීමේ සාමාන්‍ය ක්‍රමය වෙනුවට ඌට මේ ක්‍රමය ඇබ්බැහි විය. අලියා තම හොඬවැල තුළට දිය උරාගෙන සිරුර සිසිල් කරගනු වස් ඊ මත දිය පිඹී. වර්තමාන අලියාට ඇත්තේ නොකඩවා ම වැඩෙන කෘන්තක යුග්මයක් පමණි. එනම් උඩට නැමී ඇති විශාල දළ දෙකයි. කෙළවර ඇති තාවකාලික එනැමල් ශිරස්කය හැර දළ සෑදී ඇත්තේ ඝන දන්තිනයෙනි. ආරක්ෂාව සඳහා පිටුවහල් වන මේ දළ ඇතැම් විට ආහාර රැස් කර ගැනීම සඳහා ද ප්‍රයෝජනවත් වේ. යටි හනුවෙහි රදනක හා කෘන්තක නැත.</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ගොනුව:3-68-1.jpg||400px|left]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ආහාර අඹරා ගැනීමෙහි ලා අලියාට ඇති කාර්යක්ෂම උපකරණය නම් උගේ සංකීර්ණ දත්ය. උස් වූ තියුණු හරස් වැටි බොහොමයක් ඇති විශාල චාර්වක දත් ඌට ඇත. මේ චාර්වක දත්වලින් නොයෙක් ශාක වර්ගයන් කුඩා කැබලි බවට පත් කරනු ලැබේ. ඉක්මනින් වැටෙන කුඩා පුරශ්චාර්වක දත් තුනකි. ඒවා වැටුණු පසු චාර්වක තුන ශ්‍රෙණියක් වශයෙන් විකසනය වේ. මේවා පිළිවෙළින් ප්‍රයෝජනයට ගනු ලැබේ. ඕනෑ ම අවස්ථාවක, ප්‍රයෝජනයට ගනු ලබන්නේ එක් එක් හනුවේ දෙපැත්තෙහි ඇති දත් දෙකක කොටස් පමණි. අලියකුගේ ජීවිත කාලය තුළ දී කෑම අඹරන පළල් වූ චාර්වක දත් ගෙවී යත් ම ඒවා ක්‍රමයෙන් යථාතත්වයට වැඩේ. අලියා ශාකභක්ෂක සත්වයකු වුව ද උගේ ආමාශය සහ අන්ත්‍ර සරලය. ආහාර පැසවීම සඳහා විශේෂ කුටියක් ද නැත. මේ කාර්යය සඳහා උගේ අන්ත්‍ර දිගින් සහ විශාලත්වයෙන් ප්‍රමාණවත් යැයි සිතිය හැකිය.</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ආහාර අඹරා ගැනීමෙහි ලා අලියාට ඇති කාර්යක්ෂම උපකරණය නම් උගේ සංකීර්ණ දත්ය. උස් වූ තියුණු හරස් වැටි බොහොමයක් ඇති විශාල චාර්වක දත් ඌට ඇත. මේ චාර්වක දත්වලින් නොයෙක් ශාක වර්ගයන් කුඩා කැබලි බවට පත් කරනු ලැබේ. ඉක්මනින් වැටෙන කුඩා පුරශ්චාර්වක දත් තුනකි. ඒවා වැටුණු පසු චාර්වක තුන ශ්‍රෙණියක් වශයෙන් විකසනය වේ. මේවා පිළිවෙළින් ප්‍රයෝජනයට ගනු ලැබේ. ඕනෑ ම අවස්ථාවක, ප්‍රයෝජනයට ගනු ලබන්නේ එක් එක් හනුවේ දෙපැත්තෙහි ඇති දත් දෙකක කොටස් පමණි. අලියකුගේ ජීවිත කාලය තුළ දී කෑම අඹරන පළල් වූ චාර්වක දත් ගෙවී යත් ම ඒවා ක්‍රමයෙන් යථාතත්වයට වැඩේ. අලියා ශාකභක්ෂක සත්වයකු වුව ද උගේ ආමාශය සහ අන්ත්‍ර සරලය. ආහාර පැසවීම සඳහා විශේෂ කුටියක් ද නැත. මේ කාර්යය සඳහා උගේ අන්ත්‍ර දිගින් සහ විශාලත්වයෙන් ප්‍රමාණවත් යැයි සිතිය හැකිය.</del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ගොනුව:3-68-1.jpg||400px|left]]</del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතාගේ පර්ශු මහත් බරක් උසුලන නිසා ශ්වසනය සම්පූර්ණයෙන් ම වාගේ සිදු වන්නේ මහාප්‍රාචීරය මගිනි. උරස් කුහරයේ හිත්තීන්ට පෙණහැලි සම්බන්ධ වී තිබේ. අලියාගේ කකුල් අති විශාල කුලුනු වැනිය. යටිපතුල ස්ථූල තන්තුමය පටකයක් මත පැතුරුණු ඝන සමකින් යුත් වටකුරු කොට්ටයකි. මෙයට අලියාගේ අතිමහත් බර ඉසිලිය හැකිය. වලිගය ඌරාගේ වලිගයට තරමක් සමානය. අලියාගේ ඇස් කුඩාය. ශබ්දය සහ ආඝ්‍රාණය පිළිබඳ දැනීම ඉතා දියුණුය. අලියාගේ ප්‍රජනක ඉන්ද්‍රිය අසාමාන්‍යය. පිරිමි සතාගේ වෘෂණ උදරය ඇතුළත පිහිටා තිබේ. ඒවා අශ්වයන්ගේ හා ගොනුන්ගේ වෘෂණ මෙන් කෝෂයක් වශයෙන් පහතට නොඑල්ලේ. ගෑනු සතාගේ යෝනිය ගුදයට පහළින්, පාදද්වය අතර පිහිටා තිබේ. එහෙයින් අලි ඇතුන් ගැන හොඳින් දන්නා කෙනකුන්ට හැර අන් අයට අලියකුගේ හා ඇතින්නකගේ වෙනස දත නොහැකිය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතාගේ පර්ශු මහත් බරක් උසුලන නිසා ශ්වසනය සම්පූර්ණයෙන් ම වාගේ සිදු වන්නේ මහාප්‍රාචීරය මගිනි. උරස් කුහරයේ හිත්තීන්ට පෙණහැලි සම්බන්ධ වී තිබේ. අලියාගේ කකුල් අති විශාල කුලුනු වැනිය. යටිපතුල ස්ථූල තන්තුමය පටකයක් මත පැතුරුණු ඝන සමකින් යුත් වටකුරු කොට්ටයකි. මෙයට අලියාගේ අතිමහත් බර ඉසිලිය හැකිය. වලිගය ඌරාගේ වලිගයට තරමක් සමානය. අලියාගේ ඇස් කුඩාය. ශබ්දය සහ ආඝ්‍රාණය පිළිබඳ දැනීම ඉතා දියුණුය. අලියාගේ ප්‍රජනක ඉන්ද්‍රිය අසාමාන්‍යය. පිරිමි සතාගේ වෘෂණ උදරය ඇතුළත පිහිටා තිබේ. ඒවා අශ්වයන්ගේ හා ගොනුන්ගේ වෘෂණ මෙන් කෝෂයක් වශයෙන් පහතට නොඑල්ලේ. ගෑනු සතාගේ යෝනිය ගුදයට පහළින්, පාදද්වය අතර පිහිටා තිබේ. එහෙයින් අලි ඇතුන් ගැන හොඳින් දන්නා කෙනකුන්ට හැර අන් අයට අලියකුගේ හා ඇතින්නකගේ වෙනස දත නොහැකිය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%87%E0%B6%AD%E0%B7%8F&diff=9326&oldid=prev 2025-12-03T06:59:07Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">06:59, 3 දෙසැම්බර් 2025 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2" >2 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">2 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අප්‍රිකානු ඇතා හා ආසියානු ඇතා අතර නොයෙක් වෙනස්කම් දක්නට ලැබේ. ඉන්දියානු අලියාට වඩා අප්‍රිකානු අලියා තද කළුපාටය. උගේ කන් වඩා ලොකුය. උගේ හම ද වඩා රළුය. අප්‍රිකානු අලියාගේ හොඬවැල කෙළවරේ ඇඟිලි වැනි තුඩු දෙකකි. ආසියානු අලියාට ඇත්තේ එවැනි තුඩු එකකි. අප්‍රිකානු අලියාගේ ශරීරයෙහි ඉතා ම උස් ප්‍රදේශය උගේ උරහිසය. උගේ පිට පහත්ය. ඉන්දියානු අලියාගේ පිට ඉහළට නෙරා තිබේ. එය උරහිසට වඩා උස්ය. අප්‍රිකානු අලියාගේ පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4 බැගින් ද ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද තිබේ. ආසියානු අලියාගේ ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4ක් හෝ 5ක් බැගින්ද තිබේ. අප්‍රිකානු අලියාගේ පිරිමි සතාටත් ගෑනු සතාටත් හොඳට විකසනය වූ දළ තිබේ. ආසියානු අලින් අතර දළ ඇත්තේ පිරිමි සතාට පමණි. එහෙත් හැම පිරිමි සතකුට ම දළ නැත. ගෑනු සතාට අවශිෂ්ට දළ තිබිය හැකිය. අප්‍රිකානු ඇතා ඉන්දියානු ඇතාට වඩා දරුණුය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අප්‍රිකානු ඇතා හා ආසියානු ඇතා අතර නොයෙක් වෙනස්කම් දක්නට ලැබේ. ඉන්දියානු අලියාට වඩා අප්‍රිකානු අලියා තද කළුපාටය. උගේ කන් වඩා ලොකුය. උගේ හම ද වඩා රළුය. අප්‍රිකානු අලියාගේ හොඬවැල කෙළවරේ ඇඟිලි වැනි තුඩු දෙකකි. ආසියානු අලියාට ඇත්තේ එවැනි තුඩු එකකි. අප්‍රිකානු අලියාගේ ශරීරයෙහි ඉතා ම උස් ප්‍රදේශය උගේ උරහිසය. උගේ පිට පහත්ය. ඉන්දියානු අලියාගේ පිට ඉහළට නෙරා තිබේ. එය උරහිසට වඩා උස්ය. අප්‍රිකානු අලියාගේ පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4 බැගින් ද ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද තිබේ. ආසියානු අලියාගේ ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4ක් හෝ 5ක් බැගින්ද තිබේ. අප්‍රිකානු අලියාගේ පිරිමි සතාටත් ගෑනු සතාටත් හොඳට විකසනය වූ දළ තිබේ. ආසියානු අලින් අතර දළ ඇත්තේ පිරිමි සතාට පමණි. එහෙත් හැම පිරිමි සතකුට ම දළ නැත. ගෑනු සතාට අවශිෂ්ට දළ තිබිය හැකිය. අප්‍රිකානු ඇතා ඉන්දියානු ඇතාට වඩා දරුණුය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:3-66.jpg|900px|center]]</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:3-67.jpg|900px|center]]</del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ඇතාගේ පරිණාමය ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ඇතාගේ පරිණාමය ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අලියාට සබඳකම් ඇති සතුන්ගේ පාෂාණිභූත ධාතු රාශියක් නොයෙක් රටවලින් සොයාගෙන තිබේ. මේ පොසිල සොයාගැනීමත් ඒ පිළිබඳ පරීක්ෂණ පැවැත්වීමත් නිසා අවුරුදු කෝටි ගණනක් මුළුල්ලේ ඇතා පරිණාමය වෙමින් වර්තමාන හැඩහුරුකම දක්වා පැමිණි ආකාරය පිළිබඳ මනා අවබෝධයක් ලබා ගත හැකි වී තිබේ. අලියාට සබඳකම් ඇති සතකුගේ පැරණි ම පාෂාණිභූත ධාතුව මොඑරිතේරියුම් (Moeritherium)ය. මෙය මිසරයේ ඉහළ ඉයෝසීන (Upper Eocene) අවධියට අයත්ය. මේ සතා උසින් අඩි දෙකක් පමණක් විය. ඌට හොම්බක් තිබුණා යැයි සිතිය හැකිය. දිගිටි හිස් කබලක් ද කුඩා දළ ද තිබිණි. මොඑරිතේරියුම් වැනි ඇතැම් සතුන්ගේ පටන් ඇතාට සමාන සත්ව විශේෂ 350ක් පමණ ඇති වී යයි තම ජීවිතයෙන් වැඩි කාලයක් අලියාගේ පරිණාමය පිළිබඳ පර්යේෂණ පැවැත්වීමට ගත කළ එච්.ඇෆ්. ඔස්බෝන් සඳහන් කොට තිබේ. මේ විශේෂ අතුරෙන් වර්තමානයෙහි ජීවත් වන්නේ මේ ලිපියේ මුල දී සඳහන් කෙරුණු විශේෂ දෙක පමණි. මොඑරිතේරියුම් පහළ ඔලිගෝසීන (Lower Oligocene) අවධිය තෙක් ජීවත් විය. ෆියෝමියා (Phiomia) නම් සත්වයා ජීවත් වූයේ පහළ ඔලිගෝසීන අවධියෙහිය. මේ සතා මොඑරිතේරියුම්ට වඩා දෙගුණයක් විශාල විය. එසේ ම ඌට වඩා දියුණු සත්වයෙක් ද විය. උගේ හනු දෙකෙහි ම දළ තිබිණි. පේලියොමැස්ටොඩොන් (Palaeomastodon) නම් සත්වයා වාසය කෙළේ මේ කාලයේ දී මය. ඌ උසින් අඩි 6ක් පමණ විය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අලියාට සබඳකම් ඇති සතුන්ගේ පාෂාණිභූත ධාතු රාශියක් නොයෙක් රටවලින් සොයාගෙන තිබේ. මේ පොසිල සොයාගැනීමත් ඒ පිළිබඳ පරීක්ෂණ පැවැත්වීමත් නිසා අවුරුදු කෝටි ගණනක් මුළුල්ලේ ඇතා පරිණාමය වෙමින් වර්තමාන හැඩහුරුකම දක්වා පැමිණි ආකාරය පිළිබඳ මනා අවබෝධයක් ලබා ගත හැකි වී තිබේ. අලියාට සබඳකම් ඇති සතකුගේ පැරණි ම පාෂාණිභූත ධාතුව මොඑරිතේරියුම් (Moeritherium)ය. මෙය මිසරයේ ඉහළ ඉයෝසීන (Upper Eocene) අවධියට අයත්ය. මේ සතා උසින් අඩි දෙකක් පමණක් විය. ඌට හොම්බක් තිබුණා යැයි සිතිය හැකිය. දිගිටි හිස් කබලක් ද කුඩා දළ ද තිබිණි. මොඑරිතේරියුම් වැනි ඇතැම් සතුන්ගේ පටන් ඇතාට සමාන සත්ව විශේෂ 350ක් පමණ ඇති වී යයි තම ජීවිතයෙන් වැඩි කාලයක් අලියාගේ පරිණාමය පිළිබඳ පර්යේෂණ පැවැත්වීමට ගත කළ එච්.ඇෆ්. ඔස්බෝන් සඳහන් කොට තිබේ. මේ විශේෂ අතුරෙන් වර්තමානයෙහි ජීවත් වන්නේ මේ ලිපියේ මුල දී සඳහන් කෙරුණු විශේෂ දෙක පමණි. මොඑරිතේරියුම් පහළ ඔලිගෝසීන (Lower Oligocene) අවධිය තෙක් ජීවත් විය. ෆියෝමියා (Phiomia) නම් සත්වයා ජීවත් වූයේ පහළ ඔලිගෝසීන අවධියෙහිය. මේ සතා මොඑරිතේරියුම්ට වඩා දෙගුණයක් විශාල විය. එසේ ම ඌට වඩා දියුණු සත්වයෙක් ද විය. උගේ හනු දෙකෙහි ම දළ තිබිණි. පේලියොමැස්ටොඩොන් (Palaeomastodon) නම් සත්වයා වාසය කෙළේ මේ කාලයේ දී මය. ඌ උසින් අඩි 6ක් පමණ විය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:3-66.jpg|900px|center]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මීළඟ අවුරුදු කෝටිය ඇතුළත අලියාගේ පරිණාමය සම්බන්ධයෙන් අප දන්නා තොරතුරු ස්වල්පය. මයෝසීන (Miocene) අවධියෙන් ගොම්ෆොතේරියුම් (Gomphotherium) ගණයට අයත් සත්ව විශේෂ ගණනක් ගැන ම අපට දැන ගන්නට ලැබී තිබේ. උන් සියලු දෙන ම දිග හනු ඇති සත්තුය. මයෝසීන අවධියෙන් පසු පාෂාණිභූත ධාතු විශාල සංඛ්‍යාවක් සොයා ගෙන තිබේ. එහෙත් එක් සත්ව වර්ගයකින් අන් සත්ව වර්ගයක් පරිණාමය වී ඇතැයි නිසැකයෙන් කිය නොහැකිය. සමාන්තර ලෙස වෙන වෙන ම පරිණාමය වී ගිය විකසන මාර්ග කිහිපයක් තිබුණේ යැයි සිතිය හැකිය. ඉතා දිගිටි වූ හනු මයෝසීන අවධියේ අවසානයේ සිට කෙටි වීමට පටන් ගත්තේය. හොඬවැල දික් වී නියම ඇතකුගේ ස්වභාවය ඇති වූයේ මේ කාලය ඇතුළත යැයි සිතිය හැකිය. වර්තමාන අලියාගේ පෙළපත පළමුවෙන් හඳුනා ගත හැක්කේ පහළ මයෝසීන අවධියේ දීය. ස්ටෙගොලොෆොඩොන් (Stegolophodon) සහ ස්ටෙගොඩොන් (Stegodon) යන සත්ව විශේෂ දෙක ප්ලයෝසීන (Pliocene) අවධියත් ප්ලයිස්ටොසීන (Pleistocene) අවධියත් අතර කාලයෙහි විසූ බව පෙනේ. මුන් දෙදෙනාගේ යටි හනුව කෙටිය. හිස්කබල පිළියෙල වී තිබෙන ආකාරය අලියාගේ මෙනි. උන්ට වක් වූ අතිමහත් උඩු දළ තිබිණි. මැමත් (මමුතුස්-Mammuthus) නම් සත්වයා ද ලොක්සොඩොන්ටා සහ එලෙෆාස් නම් වර්තමාන අලි දෙදෙනා ද ඇති වූයේ ස්ටෙගොලොෆොඩොන් හා ස්ටෙගොඩොන් වැනි සතුන්ගෙනි. මැමත් නම් සත්වයාට දික් වූ ද වක් වූ ද දළ තිබිණි. ඒවායේ අග කොටස උඩට නැමී තිබිණි. උගේ සර්වාංගයෙහි ඝනව වැඩුණු රළු රෝම විය. ප්ලයිස්ටොසීන අවධියෙහි මැමත් නම් සතුන් විශාල සංඛ්‍යාවක් යුරෝපයේ ද උතුරු ආසියාවේ ද උතුරු ඇමෙරිකාවේ ද විසූහ. මෑතක් වන තුරු ම ඒ සත්තු සයිබීරියාවේ සහ ඇලැස්කාවේ වාසය කළහ. මේ රටවල ග්ලැසියරවල තිබී මේ සතුන්ගේ මළකුණු විශාල සංඛ්‍යාවක් හමු විය. මැමත් බොහෝදුරට ඉන්දියානු අලියාට සමාන වූයේය. මැස්ටොඩොන් (Mastodon) නම් සතා ද අලියාට සමාන වූ ලොකු සතෙකි. උන් විශාල සංඛ්‍යාවක් ප්ලයිස්ටොසීන අවධියේ දී උතුරු ඇමෙරිකාවේ විසූහ. වර්තමාන අලියාගෙන් ඌ වෙනස් වන්නේ චාර්වක දත්වල හැඩයෙනි. උඩු හනුවේ දළ දෙක හැර යටි හනුවේත් කුඩා දළ දෙකක් ඌට ඇතැම් විට තිබිණි. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මීළඟ අවුරුදු කෝටිය ඇතුළත අලියාගේ පරිණාමය සම්බන්ධයෙන් අප දන්නා තොරතුරු ස්වල්පය. මයෝසීන (Miocene) අවධියෙන් ගොම්ෆොතේරියුම් (Gomphotherium) ගණයට අයත් සත්ව විශේෂ ගණනක් ගැන ම අපට දැන ගන්නට ලැබී තිබේ. උන් සියලු දෙන ම දිග හනු ඇති සත්තුය. මයෝසීන අවධියෙන් පසු පාෂාණිභූත ධාතු විශාල සංඛ්‍යාවක් සොයා ගෙන තිබේ. එහෙත් එක් සත්ව වර්ගයකින් අන් සත්ව වර්ගයක් පරිණාමය වී ඇතැයි නිසැකයෙන් කිය නොහැකිය. සමාන්තර ලෙස වෙන වෙන ම පරිණාමය වී ගිය විකසන මාර්ග කිහිපයක් තිබුණේ යැයි සිතිය හැකිය. ඉතා දිගිටි වූ හනු මයෝසීන අවධියේ අවසානයේ සිට කෙටි වීමට පටන් ගත්තේය. හොඬවැල දික් වී නියම ඇතකුගේ ස්වභාවය ඇති වූයේ මේ කාලය ඇතුළත යැයි සිතිය හැකිය. වර්තමාන අලියාගේ පෙළපත පළමුවෙන් හඳුනා ගත හැක්කේ පහළ මයෝසීන අවධියේ දීය. ස්ටෙගොලොෆොඩොන් (Stegolophodon) සහ ස්ටෙගොඩොන් (Stegodon) යන සත්ව විශේෂ දෙක ප්ලයෝසීන (Pliocene) අවධියත් ප්ලයිස්ටොසීන (Pleistocene) අවධියත් අතර කාලයෙහි විසූ බව පෙනේ. මුන් දෙදෙනාගේ යටි හනුව කෙටිය. හිස්කබල පිළියෙල වී තිබෙන ආකාරය අලියාගේ මෙනි. උන්ට වක් වූ අතිමහත් උඩු දළ තිබිණි. මැමත් (මමුතුස්-Mammuthus) නම් සත්වයා ද ලොක්සොඩොන්ටා සහ එලෙෆාස් නම් වර්තමාන අලි දෙදෙනා ද ඇති වූයේ ස්ටෙගොලොෆොඩොන් හා ස්ටෙගොඩොන් වැනි සතුන්ගෙනි. මැමත් නම් සත්වයාට දික් වූ ද වක් වූ ද දළ තිබිණි. ඒවායේ අග කොටස උඩට නැමී තිබිණි. උගේ සර්වාංගයෙහි ඝනව වැඩුණු රළු රෝම විය. ප්ලයිස්ටොසීන අවධියෙහි මැමත් නම් සතුන් විශාල සංඛ්‍යාවක් යුරෝපයේ ද උතුරු ආසියාවේ ද උතුරු ඇමෙරිකාවේ ද විසූහ. මෑතක් වන තුරු ම ඒ සත්තු සයිබීරියාවේ සහ ඇලැස්කාවේ වාසය කළහ. මේ රටවල ග්ලැසියරවල තිබී මේ සතුන්ගේ මළකුණු විශාල සංඛ්‍යාවක් හමු විය. මැමත් බොහෝදුරට ඉන්දියානු අලියාට සමාන වූයේය. මැස්ටොඩොන් (Mastodon) නම් සතා ද අලියාට සමාන වූ ලොකු සතෙකි. උන් විශාල සංඛ්‍යාවක් ප්ලයිස්ටොසීන අවධියේ දී උතුරු ඇමෙරිකාවේ විසූහ. වර්තමාන අලියාගෙන් ඌ වෙනස් වන්නේ චාර්වක දත්වල හැඩයෙනි. උඩු හනුවේ දළ දෙක හැර යටි හනුවේත් කුඩා දළ දෙකක් ඌට ඇතැම් විට තිබිණි. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:3-67.jpg|900px|center]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතා වැනි විශාල සතකුට යැපීම සඳහා උවමනා විශාල ආහාර ප්‍රමාණය රැස් කර ගැනීම පිණිස විශේෂ උපක්‍රම තිබීම අවශ්‍යය. මේ අතින් අලියා කෙරෙහි ඇතැම් විශේෂාංග තිබෙන බව අපි දනිමු. ඌට ආහාර සොයා ගැනීම සඳහා කාර්යයක්ෂම ස්නායු සංවිධානයක් ද ඒ රැස්කර ගැනීම සඳහා කාර්යක්ෂම ශරීරාවයවයන් ද එසේ ම ආහාර අඹරාගැනීම සඳහා උගේ දත්වල විශාල පෘෂ්ඨ ද ඇත්තේය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතා වැනි විශාල සතකුට යැපීම සඳහා උවමනා විශාල ආහාර ප්‍රමාණය රැස් කර ගැනීම පිණිස විශේෂ උපක්‍රම තිබීම අවශ්‍යය. මේ අතින් අලියා කෙරෙහි ඇතැම් විශේෂාංග තිබෙන බව අපි දනිමු. ඌට ආහාර සොයා ගැනීම සඳහා කාර්යයක්ෂම ස්නායු සංවිධානයක් ද ඒ රැස්කර ගැනීම සඳහා කාර්යක්ෂම ශරීරාවයවයන් ද එසේ ම ආහාර අඹරාගැනීම සඳහා උගේ දත්වල විශාල පෘෂ්ඨ ද ඇත්තේය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l14" >14 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">13 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ආහාර අඹරා ගැනීමෙහි ලා අලියාට ඇති කාර්යක්ෂම උපකරණය නම් උගේ සංකීර්ණ දත්ය. උස් වූ තියුණු හරස් වැටි බොහොමයක් ඇති විශාල චාර්වක දත් ඌට ඇත. මේ චාර්වක දත්වලින් නොයෙක් ශාක වර්ගයන් කුඩා කැබලි බවට පත් කරනු ලැබේ. ඉක්මනින් වැටෙන කුඩා පුරශ්චාර්වක දත් තුනකි. ඒවා වැටුණු පසු චාර්වක තුන ශ්‍රෙණියක් වශයෙන් විකසනය වේ. මේවා පිළිවෙළින් ප්‍රයෝජනයට ගනු ලැබේ. ඕනෑ ම අවස්ථාවක, ප්‍රයෝජනයට ගනු ලබන්නේ එක් එක් හනුවේ දෙපැත්තෙහි ඇති දත් දෙකක කොටස් පමණි. අලියකුගේ ජීවිත කාලය තුළ දී කෑම අඹරන පළල් වූ චාර්වක දත් ගෙවී යත් ම ඒවා ක්‍රමයෙන් යථාතත්වයට වැඩේ. අලියා ශාකභක්ෂක සත්වයකු වුව ද උගේ ආමාශය සහ අන්ත්‍ර සරලය. ආහාර පැසවීම සඳහා විශේෂ කුටියක් ද නැත. මේ කාර්යය සඳහා උගේ අන්ත්‍ර දිගින් සහ විශාලත්වයෙන් ප්‍රමාණවත් යැයි සිතිය හැකිය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ආහාර අඹරා ගැනීමෙහි ලා අලියාට ඇති කාර්යක්ෂම උපකරණය නම් උගේ සංකීර්ණ දත්ය. උස් වූ තියුණු හරස් වැටි බොහොමයක් ඇති විශාල චාර්වක දත් ඌට ඇත. මේ චාර්වක දත්වලින් නොයෙක් ශාක වර්ගයන් කුඩා කැබලි බවට පත් කරනු ලැබේ. ඉක්මනින් වැටෙන කුඩා පුරශ්චාර්වක දත් තුනකි. ඒවා වැටුණු පසු චාර්වක තුන ශ්‍රෙණියක් වශයෙන් විකසනය වේ. මේවා පිළිවෙළින් ප්‍රයෝජනයට ගනු ලැබේ. ඕනෑ ම අවස්ථාවක, ප්‍රයෝජනයට ගනු ලබන්නේ එක් එක් හනුවේ දෙපැත්තෙහි ඇති දත් දෙකක කොටස් පමණි. අලියකුගේ ජීවිත කාලය තුළ දී කෑම අඹරන පළල් වූ චාර්වක දත් ගෙවී යත් ම ඒවා ක්‍රමයෙන් යථාතත්වයට වැඩේ. අලියා ශාකභක්ෂක සත්වයකු වුව ද උගේ ආමාශය සහ අන්ත්‍ර සරලය. ආහාර පැසවීම සඳහා විශේෂ කුටියක් ද නැත. මේ කාර්යය සඳහා උගේ අන්ත්‍ර දිගින් සහ විශාලත්වයෙන් ප්‍රමාණවත් යැයි සිතිය හැකිය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:3-68-1.jpg||<del class="diffchange diffchange-inline">200px</del>|left]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:3-68-1.jpg||<ins class="diffchange diffchange-inline">400px</ins>|left]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතාගේ පර්ශු මහත් බරක් උසුලන නිසා ශ්වසනය සම්පූර්ණයෙන් ම වාගේ සිදු වන්නේ මහාප්‍රාචීරය මගිනි. උරස් කුහරයේ හිත්තීන්ට පෙණහැලි සම්බන්ධ වී තිබේ. අලියාගේ කකුල් අති විශාල කුලුනු වැනිය. යටිපතුල ස්ථූල තන්තුමය පටකයක් මත පැතුරුණු ඝන සමකින් යුත් වටකුරු කොට්ටයකි. මෙයට අලියාගේ අතිමහත් බර ඉසිලිය හැකිය. වලිගය ඌරාගේ වලිගයට තරමක් සමානය. අලියාගේ ඇස් කුඩාය. ශබ්දය සහ ආඝ්‍රාණය පිළිබඳ දැනීම ඉතා දියුණුය. අලියාගේ ප්‍රජනක ඉන්ද්‍රිය අසාමාන්‍යය. පිරිමි සතාගේ වෘෂණ උදරය ඇතුළත පිහිටා තිබේ. ඒවා අශ්වයන්ගේ හා ගොනුන්ගේ වෘෂණ මෙන් කෝෂයක් වශයෙන් පහතට නොඑල්ලේ. ගෑනු සතාගේ යෝනිය ගුදයට පහළින්, පාදද්වය අතර පිහිටා තිබේ. එහෙයින් අලි ඇතුන් ගැන හොඳින් දන්නා කෙනකුන්ට හැර අන් අයට අලියකුගේ හා ඇතින්නකගේ වෙනස දත නොහැකිය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතාගේ පර්ශු මහත් බරක් උසුලන නිසා ශ්වසනය සම්පූර්ණයෙන් ම වාගේ සිදු වන්නේ මහාප්‍රාචීරය මගිනි. උරස් කුහරයේ හිත්තීන්ට පෙණහැලි සම්බන්ධ වී තිබේ. අලියාගේ කකුල් අති විශාල කුලුනු වැනිය. යටිපතුල ස්ථූල තන්තුමය පටකයක් මත පැතුරුණු ඝන සමකින් යුත් වටකුරු කොට්ටයකි. මෙයට අලියාගේ අතිමහත් බර ඉසිලිය හැකිය. වලිගය ඌරාගේ වලිගයට තරමක් සමානය. අලියාගේ ඇස් කුඩාය. ශබ්දය සහ ආඝ්‍රාණය පිළිබඳ දැනීම ඉතා දියුණුය. අලියාගේ ප්‍රජනක ඉන්ද්‍රිය අසාමාන්‍යය. පිරිමි සතාගේ වෘෂණ උදරය ඇතුළත පිහිටා තිබේ. ඒවා අශ්වයන්ගේ හා ගොනුන්ගේ වෘෂණ මෙන් කෝෂයක් වශයෙන් පහතට නොඑල්ලේ. ගෑනු සතාගේ යෝනිය ගුදයට පහළින්, පාදද්වය අතර පිහිටා තිබේ. එහෙයින් අලි ඇතුන් ගැන හොඳින් දන්නා කෙනකුන්ට හැර අන් අයට අලියකුගේ හා ඇතින්නකගේ වෙනස දත නොහැකිය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%87%E0%B6%AD%E0%B7%8F&diff=9325&oldid=prev 2025-12-03T06:57:04Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">06:57, 3 දෙසැම්බර් 2025 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l14" >14 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">14 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ආහාර අඹරා ගැනීමෙහි ලා අලියාට ඇති කාර්යක්ෂම උපකරණය නම් උගේ සංකීර්ණ දත්ය. උස් වූ තියුණු හරස් වැටි බොහොමයක් ඇති විශාල චාර්වක දත් ඌට ඇත. මේ චාර්වක දත්වලින් නොයෙක් ශාක වර්ගයන් කුඩා කැබලි බවට පත් කරනු ලැබේ. ඉක්මනින් වැටෙන කුඩා පුරශ්චාර්වක දත් තුනකි. ඒවා වැටුණු පසු චාර්වක තුන ශ්‍රෙණියක් වශයෙන් විකසනය වේ. මේවා පිළිවෙළින් ප්‍රයෝජනයට ගනු ලැබේ. ඕනෑ ම අවස්ථාවක, ප්‍රයෝජනයට ගනු ලබන්නේ එක් එක් හනුවේ දෙපැත්තෙහි ඇති දත් දෙකක කොටස් පමණි. අලියකුගේ ජීවිත කාලය තුළ දී කෑම අඹරන පළල් වූ චාර්වක දත් ගෙවී යත් ම ඒවා ක්‍රමයෙන් යථාතත්වයට වැඩේ. අලියා ශාකභක්ෂක සත්වයකු වුව ද උගේ ආමාශය සහ අන්ත්‍ර සරලය. ආහාර පැසවීම සඳහා විශේෂ කුටියක් ද නැත. මේ කාර්යය සඳහා උගේ අන්ත්‍ර දිගින් සහ විශාලත්වයෙන් ප්‍රමාණවත් යැයි සිතිය හැකිය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ආහාර අඹරා ගැනීමෙහි ලා අලියාට ඇති කාර්යක්ෂම උපකරණය නම් උගේ සංකීර්ණ දත්ය. උස් වූ තියුණු හරස් වැටි බොහොමයක් ඇති විශාල චාර්වක දත් ඌට ඇත. මේ චාර්වක දත්වලින් නොයෙක් ශාක වර්ගයන් කුඩා කැබලි බවට පත් කරනු ලැබේ. ඉක්මනින් වැටෙන කුඩා පුරශ්චාර්වක දත් තුනකි. ඒවා වැටුණු පසු චාර්වක තුන ශ්‍රෙණියක් වශයෙන් විකසනය වේ. මේවා පිළිවෙළින් ප්‍රයෝජනයට ගනු ලැබේ. ඕනෑ ම අවස්ථාවක, ප්‍රයෝජනයට ගනු ලබන්නේ එක් එක් හනුවේ දෙපැත්තෙහි ඇති දත් දෙකක කොටස් පමණි. අලියකුගේ ජීවිත කාලය තුළ දී කෑම අඹරන පළල් වූ චාර්වක දත් ගෙවී යත් ම ඒවා ක්‍රමයෙන් යථාතත්වයට වැඩේ. අලියා ශාකභක්ෂක සත්වයකු වුව ද උගේ ආමාශය සහ අන්ත්‍ර සරලය. ආහාර පැසවීම සඳහා විශේෂ කුටියක් ද නැත. මේ කාර්යය සඳහා උගේ අන්ත්‍ර දිගින් සහ විශාලත්වයෙන් ප්‍රමාණවත් යැයි සිතිය හැකිය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:3-68-1.jpg||200px|left]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතාගේ පර්ශු මහත් බරක් උසුලන නිසා ශ්වසනය සම්පූර්ණයෙන් ම වාගේ සිදු වන්නේ මහාප්‍රාචීරය මගිනි. උරස් කුහරයේ හිත්තීන්ට පෙණහැලි සම්බන්ධ වී තිබේ. අලියාගේ කකුල් අති විශාල කුලුනු වැනිය. යටිපතුල ස්ථූල තන්තුමය පටකයක් මත පැතුරුණු ඝන සමකින් යුත් වටකුරු කොට්ටයකි. මෙයට අලියාගේ අතිමහත් බර ඉසිලිය හැකිය. වලිගය ඌරාගේ වලිගයට තරමක් සමානය. අලියාගේ ඇස් කුඩාය. ශබ්දය සහ ආඝ්‍රාණය පිළිබඳ දැනීම ඉතා දියුණුය. අලියාගේ ප්‍රජනක ඉන්ද්‍රිය අසාමාන්‍යය. පිරිමි සතාගේ වෘෂණ උදරය ඇතුළත පිහිටා තිබේ. ඒවා අශ්වයන්ගේ හා ගොනුන්ගේ වෘෂණ මෙන් කෝෂයක් වශයෙන් පහතට නොඑල්ලේ. ගෑනු සතාගේ යෝනිය ගුදයට පහළින්, පාදද්වය අතර පිහිටා තිබේ. එහෙයින් අලි ඇතුන් ගැන හොඳින් දන්නා කෙනකුන්ට හැර අන් අයට අලියකුගේ හා ඇතින්නකගේ වෙනස දත නොහැකිය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඇතාගේ පර්ශු මහත් බරක් උසුලන නිසා ශ්වසනය සම්පූර්ණයෙන් ම වාගේ සිදු වන්නේ මහාප්‍රාචීරය මගිනි. උරස් කුහරයේ හිත්තීන්ට පෙණහැලි සම්බන්ධ වී තිබේ. අලියාගේ කකුල් අති විශාල කුලුනු වැනිය. යටිපතුල ස්ථූල තන්තුමය පටකයක් මත පැතුරුණු ඝන සමකින් යුත් වටකුරු කොට්ටයකි. මෙයට අලියාගේ අතිමහත් බර ඉසිලිය හැකිය. වලිගය ඌරාගේ වලිගයට තරමක් සමානය. අලියාගේ ඇස් කුඩාය. ශබ්දය සහ ආඝ්‍රාණය පිළිබඳ දැනීම ඉතා දියුණුය. අලියාගේ ප්‍රජනක ඉන්ද්‍රිය අසාමාන්‍යය. පිරිමි සතාගේ වෘෂණ උදරය ඇතුළත පිහිටා තිබේ. ඒවා අශ්වයන්ගේ හා ගොනුන්ගේ වෘෂණ මෙන් කෝෂයක් වශයෙන් පහතට නොඑල්ලේ. ගෑනු සතාගේ යෝනිය ගුදයට පහළින්, පාදද්වය අතර පිහිටා තිබේ. එහෙයින් අලි ඇතුන් ගැන හොඳින් දන්නා කෙනකුන්ට හැර අන් අයට අලියකුගේ හා ඇතින්නකගේ වෙනස දත නොහැකිය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%87%E0%B6%AD%E0%B7%8F&diff=9323&oldid=prev 2025-12-03T06:51:25Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">06:51, 3 දෙසැම්බර් 2025 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2" >2 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">2 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අප්‍රිකානු ඇතා හා ආසියානු ඇතා අතර නොයෙක් වෙනස්කම් දක්නට ලැබේ. ඉන්දියානු අලියාට වඩා අප්‍රිකානු අලියා තද කළුපාටය. උගේ කන් වඩා ලොකුය. උගේ හම ද වඩා රළුය. අප්‍රිකානු අලියාගේ හොඬවැල කෙළවරේ ඇඟිලි වැනි තුඩු දෙකකි. ආසියානු අලියාට ඇත්තේ එවැනි තුඩු එකකි. අප්‍රිකානු අලියාගේ ශරීරයෙහි ඉතා ම උස් ප්‍රදේශය උගේ උරහිසය. උගේ පිට පහත්ය. ඉන්දියානු අලියාගේ පිට ඉහළට නෙරා තිබේ. එය උරහිසට වඩා උස්ය. අප්‍රිකානු අලියාගේ පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4 බැගින් ද ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද තිබේ. ආසියානු අලියාගේ ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4ක් හෝ 5ක් බැගින්ද තිබේ. අප්‍රිකානු අලියාගේ පිරිමි සතාටත් ගෑනු සතාටත් හොඳට විකසනය වූ දළ තිබේ. ආසියානු අලින් අතර දළ ඇත්තේ පිරිමි සතාට පමණි. එහෙත් හැම පිරිමි සතකුට ම දළ නැත. ගෑනු සතාට අවශිෂ්ට දළ තිබිය හැකිය. අප්‍රිකානු ඇතා ඉන්දියානු ඇතාට වඩා දරුණුය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අප්‍රිකානු ඇතා හා ආසියානු ඇතා අතර නොයෙක් වෙනස්කම් දක්නට ලැබේ. ඉන්දියානු අලියාට වඩා අප්‍රිකානු අලියා තද කළුපාටය. උගේ කන් වඩා ලොකුය. උගේ හම ද වඩා රළුය. අප්‍රිකානු අලියාගේ හොඬවැල කෙළවරේ ඇඟිලි වැනි තුඩු දෙකකි. ආසියානු අලියාට ඇත්තේ එවැනි තුඩු එකකි. අප්‍රිකානු අලියාගේ ශරීරයෙහි ඉතා ම උස් ප්‍රදේශය උගේ උරහිසය. උගේ පිට පහත්ය. ඉන්දියානු අලියාගේ පිට ඉහළට නෙරා තිබේ. එය උරහිසට වඩා උස්ය. අප්‍රිකානු අලියාගේ පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4 බැගින් ද ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද තිබේ. ආසියානු අලියාගේ ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4ක් හෝ 5ක් බැගින්ද තිබේ. අප්‍රිකානු අලියාගේ පිරිමි සතාටත් ගෑනු සතාටත් හොඳට විකසනය වූ දළ තිබේ. ආසියානු අලින් අතර දළ ඇත්තේ පිරිමි සතාට පමණි. එහෙත් හැම පිරිමි සතකුට ම දළ නැත. ගෑනු සතාට අවශිෂ්ට දළ තිබිය හැකිය. අප්‍රිකානු ඇතා ඉන්දියානු ඇතාට වඩා දරුණුය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:3-66.jpg|<del class="diffchange diffchange-inline">800px</del>|center]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:3-66.jpg|<ins class="diffchange diffchange-inline">900px|center]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:3-67.jpg|900px</ins>|center]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ඇතාගේ පරිණාමය ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ඇතාගේ පරිණාමය ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අලියාට සබඳකම් ඇති සතුන්ගේ පාෂාණිභූත ධාතු රාශියක් නොයෙක් රටවලින් සොයාගෙන තිබේ. මේ පොසිල සොයාගැනීමත් ඒ පිළිබඳ පරීක්ෂණ පැවැත්වීමත් නිසා අවුරුදු කෝටි ගණනක් මුළුල්ලේ ඇතා පරිණාමය වෙමින් වර්තමාන හැඩහුරුකම දක්වා පැමිණි ආකාරය පිළිබඳ මනා අවබෝධයක් ලබා ගත හැකි වී තිබේ. අලියාට සබඳකම් ඇති සතකුගේ පැරණි ම පාෂාණිභූත ධාතුව මොඑරිතේරියුම් (Moeritherium)ය. මෙය මිසරයේ ඉහළ ඉයෝසීන (Upper Eocene) අවධියට අයත්ය. මේ සතා උසින් අඩි දෙකක් පමණක් විය. ඌට හොම්බක් තිබුණා යැයි සිතිය හැකිය. දිගිටි හිස් කබලක් ද කුඩා දළ ද තිබිණි. මොඑරිතේරියුම් වැනි ඇතැම් සතුන්ගේ පටන් ඇතාට සමාන සත්ව විශේෂ 350ක් පමණ ඇති වී යයි තම ජීවිතයෙන් වැඩි කාලයක් අලියාගේ පරිණාමය පිළිබඳ පර්යේෂණ පැවැත්වීමට ගත කළ එච්.ඇෆ්. ඔස්බෝන් සඳහන් කොට තිබේ. මේ විශේෂ අතුරෙන් වර්තමානයෙහි ජීවත් වන්නේ මේ ලිපියේ මුල දී සඳහන් කෙරුණු විශේෂ දෙක පමණි. මොඑරිතේරියුම් පහළ ඔලිගෝසීන (Lower Oligocene) අවධිය තෙක් ජීවත් විය. ෆියෝමියා (Phiomia) නම් සත්වයා ජීවත් වූයේ පහළ ඔලිගෝසීන අවධියෙහිය. මේ සතා මොඑරිතේරියුම්ට වඩා දෙගුණයක් විශාල විය. එසේ ම ඌට වඩා දියුණු සත්වයෙක් ද විය. උගේ හනු දෙකෙහි ම දළ තිබිණි. පේලියොමැස්ටොඩොන් (Palaeomastodon) නම් සත්වයා වාසය කෙළේ මේ කාලයේ දී මය. ඌ උසින් අඩි 6ක් පමණ විය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අලියාට සබඳකම් ඇති සතුන්ගේ පාෂාණිභූත ධාතු රාශියක් නොයෙක් රටවලින් සොයාගෙන තිබේ. මේ පොසිල සොයාගැනීමත් ඒ පිළිබඳ පරීක්ෂණ පැවැත්වීමත් නිසා අවුරුදු කෝටි ගණනක් මුළුල්ලේ ඇතා පරිණාමය වෙමින් වර්තමාන හැඩහුරුකම දක්වා පැමිණි ආකාරය පිළිබඳ මනා අවබෝධයක් ලබා ගත හැකි වී තිබේ. අලියාට සබඳකම් ඇති සතකුගේ පැරණි ම පාෂාණිභූත ධාතුව මොඑරිතේරියුම් (Moeritherium)ය. මෙය මිසරයේ ඉහළ ඉයෝසීන (Upper Eocene) අවධියට අයත්ය. මේ සතා උසින් අඩි දෙකක් පමණක් විය. ඌට හොම්බක් තිබුණා යැයි සිතිය හැකිය. දිගිටි හිස් කබලක් ද කුඩා දළ ද තිබිණි. මොඑරිතේරියුම් වැනි ඇතැම් සතුන්ගේ පටන් ඇතාට සමාන සත්ව විශේෂ 350ක් පමණ ඇති වී යයි තම ජීවිතයෙන් වැඩි කාලයක් අලියාගේ පරිණාමය පිළිබඳ පර්යේෂණ පැවැත්වීමට ගත කළ එච්.ඇෆ්. ඔස්බෝන් සඳහන් කොට තිබේ. මේ විශේෂ අතුරෙන් වර්තමානයෙහි ජීවත් වන්නේ මේ ලිපියේ මුල දී සඳහන් කෙරුණු විශේෂ දෙක පමණි. මොඑරිතේරියුම් පහළ ඔලිගෝසීන (Lower Oligocene) අවධිය තෙක් ජීවත් විය. ෆියෝමියා (Phiomia) නම් සත්වයා ජීවත් වූයේ පහළ ඔලිගෝසීන අවධියෙහිය. මේ සතා මොඑරිතේරියුම්ට වඩා දෙගුණයක් විශාල විය. එසේ ම ඌට වඩා දියුණු සත්වයෙක් ද විය. උගේ හනු දෙකෙහි ම දළ තිබිණි. පේලියොමැස්ටොඩොන් (Palaeomastodon) නම් සත්වයා වාසය කෙළේ මේ කාලයේ දී මය. ඌ උසින් අඩි 6ක් පමණ විය.</div></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%87%E0%B6%AD%E0%B7%8F&diff=9321&oldid=prev 2025-12-03T06:45:46Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">06:45, 3 දෙසැම්බර් 2025 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2" >2 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">2 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අප්‍රිකානු ඇතා හා ආසියානු ඇතා අතර නොයෙක් වෙනස්කම් දක්නට ලැබේ. ඉන්දියානු අලියාට වඩා අප්‍රිකානු අලියා තද කළුපාටය. උගේ කන් වඩා ලොකුය. උගේ හම ද වඩා රළුය. අප්‍රිකානු අලියාගේ හොඬවැල කෙළවරේ ඇඟිලි වැනි තුඩු දෙකකි. ආසියානු අලියාට ඇත්තේ එවැනි තුඩු එකකි. අප්‍රිකානු අලියාගේ ශරීරයෙහි ඉතා ම උස් ප්‍රදේශය උගේ උරහිසය. උගේ පිට පහත්ය. ඉන්දියානු අලියාගේ පිට ඉහළට නෙරා තිබේ. එය උරහිසට වඩා උස්ය. අප්‍රිකානු අලියාගේ පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4 බැගින් ද ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද තිබේ. ආසියානු අලියාගේ ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4ක් හෝ 5ක් බැගින්ද තිබේ. අප්‍රිකානු අලියාගේ පිරිමි සතාටත් ගෑනු සතාටත් හොඳට විකසනය වූ දළ තිබේ. ආසියානු අලින් අතර දළ ඇත්තේ පිරිමි සතාට පමණි. එහෙත් හැම පිරිමි සතකුට ම දළ නැත. ගෑනු සතාට අවශිෂ්ට දළ තිබිය හැකිය. අප්‍රිකානු ඇතා ඉන්දියානු ඇතාට වඩා දරුණුය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අප්‍රිකානු ඇතා හා ආසියානු ඇතා අතර නොයෙක් වෙනස්කම් දක්නට ලැබේ. ඉන්දියානු අලියාට වඩා අප්‍රිකානු අලියා තද කළුපාටය. උගේ කන් වඩා ලොකුය. උගේ හම ද වඩා රළුය. අප්‍රිකානු අලියාගේ හොඬවැල කෙළවරේ ඇඟිලි වැනි තුඩු දෙකකි. ආසියානු අලියාට ඇත්තේ එවැනි තුඩු එකකි. අප්‍රිකානු අලියාගේ ශරීරයෙහි ඉතා ම උස් ප්‍රදේශය උගේ උරහිසය. උගේ පිට පහත්ය. ඉන්දියානු අලියාගේ පිට ඉහළට නෙරා තිබේ. එය උරහිසට වඩා උස්ය. අප්‍රිකානු අලියාගේ පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4 බැගින් ද ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද තිබේ. ආසියානු අලියාගේ ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4ක් හෝ 5ක් බැගින්ද තිබේ. අප්‍රිකානු අලියාගේ පිරිමි සතාටත් ගෑනු සතාටත් හොඳට විකසනය වූ දළ තිබේ. ආසියානු අලින් අතර දළ ඇත්තේ පිරිමි සතාට පමණි. එහෙත් හැම පිරිමි සතකුට ම දළ නැත. ගෑනු සතාට අවශිෂ්ට දළ තිබිය හැකිය. අප්‍රිකානු ඇතා ඉන්දියානු ඇතාට වඩා දරුණුය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:3-66.jpg|<del class="diffchange diffchange-inline">900px</del>|center]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:3-66.jpg|<ins class="diffchange diffchange-inline">800px</ins>|center]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ඇතාගේ පරිණාමය ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ඇතාගේ පරිණාමය ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අලියාට සබඳකම් ඇති සතුන්ගේ පාෂාණිභූත ධාතු රාශියක් නොයෙක් රටවලින් සොයාගෙන තිබේ. මේ පොසිල සොයාගැනීමත් ඒ පිළිබඳ පරීක්ෂණ පැවැත්වීමත් නිසා අවුරුදු කෝටි ගණනක් මුළුල්ලේ ඇතා පරිණාමය වෙමින් වර්තමාන හැඩහුරුකම දක්වා පැමිණි ආකාරය පිළිබඳ මනා අවබෝධයක් ලබා ගත හැකි වී තිබේ. අලියාට සබඳකම් ඇති සතකුගේ පැරණි ම පාෂාණිභූත ධාතුව මොඑරිතේරියුම් (Moeritherium)ය. මෙය මිසරයේ ඉහළ ඉයෝසීන (Upper Eocene) අවධියට අයත්ය. මේ සතා උසින් අඩි දෙකක් පමණක් විය. ඌට හොම්බක් තිබුණා යැයි සිතිය හැකිය. දිගිටි හිස් කබලක් ද කුඩා දළ ද තිබිණි. මොඑරිතේරියුම් වැනි ඇතැම් සතුන්ගේ පටන් ඇතාට සමාන සත්ව විශේෂ 350ක් පමණ ඇති වී යයි තම ජීවිතයෙන් වැඩි කාලයක් අලියාගේ පරිණාමය පිළිබඳ පර්යේෂණ පැවැත්වීමට ගත කළ එච්.ඇෆ්. ඔස්බෝන් සඳහන් කොට තිබේ. මේ විශේෂ අතුරෙන් වර්තමානයෙහි ජීවත් වන්නේ මේ ලිපියේ මුල දී සඳහන් කෙරුණු විශේෂ දෙක පමණි. මොඑරිතේරියුම් පහළ ඔලිගෝසීන (Lower Oligocene) අවධිය තෙක් ජීවත් විය. ෆියෝමියා (Phiomia) නම් සත්වයා ජීවත් වූයේ පහළ ඔලිගෝසීන අවධියෙහිය. මේ සතා මොඑරිතේරියුම්ට වඩා දෙගුණයක් විශාල විය. එසේ ම ඌට වඩා දියුණු සත්වයෙක් ද විය. උගේ හනු දෙකෙහි ම දළ තිබිණි. පේලියොමැස්ටොඩොන් (Palaeomastodon) නම් සත්වයා වාසය කෙළේ මේ කාලයේ දී මය. ඌ උසින් අඩි 6ක් පමණ විය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අලියාට සබඳකම් ඇති සතුන්ගේ පාෂාණිභූත ධාතු රාශියක් නොයෙක් රටවලින් සොයාගෙන තිබේ. මේ පොසිල සොයාගැනීමත් ඒ පිළිබඳ පරීක්ෂණ පැවැත්වීමත් නිසා අවුරුදු කෝටි ගණනක් මුළුල්ලේ ඇතා පරිණාමය වෙමින් වර්තමාන හැඩහුරුකම දක්වා පැමිණි ආකාරය පිළිබඳ මනා අවබෝධයක් ලබා ගත හැකි වී තිබේ. අලියාට සබඳකම් ඇති සතකුගේ පැරණි ම පාෂාණිභූත ධාතුව මොඑරිතේරියුම් (Moeritherium)ය. මෙය මිසරයේ ඉහළ ඉයෝසීන (Upper Eocene) අවධියට අයත්ය. මේ සතා උසින් අඩි දෙකක් පමණක් විය. ඌට හොම්බක් තිබුණා යැයි සිතිය හැකිය. දිගිටි හිස් කබලක් ද කුඩා දළ ද තිබිණි. මොඑරිතේරියුම් වැනි ඇතැම් සතුන්ගේ පටන් ඇතාට සමාන සත්ව විශේෂ 350ක් පමණ ඇති වී යයි තම ජීවිතයෙන් වැඩි කාලයක් අලියාගේ පරිණාමය පිළිබඳ පර්යේෂණ පැවැත්වීමට ගත කළ එච්.ඇෆ්. ඔස්බෝන් සඳහන් කොට තිබේ. මේ විශේෂ අතුරෙන් වර්තමානයෙහි ජීවත් වන්නේ මේ ලිපියේ මුල දී සඳහන් කෙරුණු විශේෂ දෙක පමණි. මොඑරිතේරියුම් පහළ ඔලිගෝසීන (Lower Oligocene) අවධිය තෙක් ජීවත් විය. ෆියෝමියා (Phiomia) නම් සත්වයා ජීවත් වූයේ පහළ ඔලිගෝසීන අවධියෙහිය. මේ සතා මොඑරිතේරියුම්ට වඩා දෙගුණයක් විශාල විය. එසේ ම ඌට වඩා දියුණු සත්වයෙක් ද විය. උගේ හනු දෙකෙහි ම දළ තිබිණි. පේලියොමැස්ටොඩොන් (Palaeomastodon) නම් සත්වයා වාසය කෙළේ මේ කාලයේ දී මය. ඌ උසින් අඩි 6ක් පමණ විය.</div></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%87%E0%B6%AD%E0%B7%8F&diff=9320&oldid=prev 2025-12-03T06:45:13Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">06:45, 3 දෙසැම්බර් 2025 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2" >2 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">2 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අප්‍රිකානු ඇතා හා ආසියානු ඇතා අතර නොයෙක් වෙනස්කම් දක්නට ලැබේ. ඉන්දියානු අලියාට වඩා අප්‍රිකානු අලියා තද කළුපාටය. උගේ කන් වඩා ලොකුය. උගේ හම ද වඩා රළුය. අප්‍රිකානු අලියාගේ හොඬවැල කෙළවරේ ඇඟිලි වැනි තුඩු දෙකකි. ආසියානු අලියාට ඇත්තේ එවැනි තුඩු එකකි. අප්‍රිකානු අලියාගේ ශරීරයෙහි ඉතා ම උස් ප්‍රදේශය උගේ උරහිසය. උගේ පිට පහත්ය. ඉන්දියානු අලියාගේ පිට ඉහළට නෙරා තිබේ. එය උරහිසට වඩා උස්ය. අප්‍රිකානු අලියාගේ පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4 බැගින් ද ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද තිබේ. ආසියානු අලියාගේ ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4ක් හෝ 5ක් බැගින්ද තිබේ. අප්‍රිකානු අලියාගේ පිරිමි සතාටත් ගෑනු සතාටත් හොඳට විකසනය වූ දළ තිබේ. ආසියානු අලින් අතර දළ ඇත්තේ පිරිමි සතාට පමණි. එහෙත් හැම පිරිමි සතකුට ම දළ නැත. ගෑනු සතාට අවශිෂ්ට දළ තිබිය හැකිය. අප්‍රිකානු ඇතා ඉන්දියානු ඇතාට වඩා දරුණුය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අප්‍රිකානු ඇතා හා ආසියානු ඇතා අතර නොයෙක් වෙනස්කම් දක්නට ලැබේ. ඉන්දියානු අලියාට වඩා අප්‍රිකානු අලියා තද කළුපාටය. උගේ කන් වඩා ලොකුය. උගේ හම ද වඩා රළුය. අප්‍රිකානු අලියාගේ හොඬවැල කෙළවරේ ඇඟිලි වැනි තුඩු දෙකකි. ආසියානු අලියාට ඇත්තේ එවැනි තුඩු එකකි. අප්‍රිකානු අලියාගේ ශරීරයෙහි ඉතා ම උස් ප්‍රදේශය උගේ උරහිසය. උගේ පිට පහත්ය. ඉන්දියානු අලියාගේ පිට ඉහළට නෙරා තිබේ. එය උරහිසට වඩා උස්ය. අප්‍රිකානු අලියාගේ පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4 බැගින් ද ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද තිබේ. ආසියානු අලියාගේ ඉස්සරහ පාදයෙහි නියපොතු 5 බැගින් ද පස්සා පාදයෙහි නියපොතු 4ක් හෝ 5ක් බැගින්ද තිබේ. අප්‍රිකානු අලියාගේ පිරිමි සතාටත් ගෑනු සතාටත් හොඳට විකසනය වූ දළ තිබේ. ආසියානු අලින් අතර දළ ඇත්තේ පිරිමි සතාට පමණි. එහෙත් හැම පිරිමි සතකුට ම දළ නැත. ගෑනු සතාට අවශිෂ්ට දළ තිබිය හැකිය. අප්‍රිකානු ඇතා ඉන්දියානු ඇතාට වඩා දරුණුය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:3-66.jpg|<del class="diffchange diffchange-inline">300px</del>|center]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:3-66.jpg|<ins class="diffchange diffchange-inline">900px</ins>|center]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ඇතාගේ පරිණාමය ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ඇතාගේ පරිණාමය ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අලියාට සබඳකම් ඇති සතුන්ගේ පාෂාණිභූත ධාතු රාශියක් නොයෙක් රටවලින් සොයාගෙන තිබේ. මේ පොසිල සොයාගැනීමත් ඒ පිළිබඳ පරීක්ෂණ පැවැත්වීමත් නිසා අවුරුදු කෝටි ගණනක් මුළුල්ලේ ඇතා පරිණාමය වෙමින් වර්තමාන හැඩහුරුකම දක්වා පැමිණි ආකාරය පිළිබඳ මනා අවබෝධයක් ලබා ගත හැකි වී තිබේ. අලියාට සබඳකම් ඇති සතකුගේ පැරණි ම පාෂාණිභූත ධාතුව මොඑරිතේරියුම් (Moeritherium)ය. මෙය මිසරයේ ඉහළ ඉයෝසීන (Upper Eocene) අවධියට අයත්ය. මේ සතා උසින් අඩි දෙකක් පමණක් විය. ඌට හොම්බක් තිබුණා යැයි සිතිය හැකිය. දිගිටි හිස් කබලක් ද කුඩා දළ ද තිබිණි. මොඑරිතේරියුම් වැනි ඇතැම් සතුන්ගේ පටන් ඇතාට සමාන සත්ව විශේෂ 350ක් පමණ ඇති වී යයි තම ජීවිතයෙන් වැඩි කාලයක් අලියාගේ පරිණාමය පිළිබඳ පර්යේෂණ පැවැත්වීමට ගත කළ එච්.ඇෆ්. ඔස්බෝන් සඳහන් කොට තිබේ. මේ විශේෂ අතුරෙන් වර්තමානයෙහි ජීවත් වන්නේ මේ ලිපියේ මුල දී සඳහන් කෙරුණු විශේෂ දෙක පමණි. මොඑරිතේරියුම් පහළ ඔලිගෝසීන (Lower Oligocene) අවධිය තෙක් ජීවත් විය. ෆියෝමියා (Phiomia) නම් සත්වයා ජීවත් වූයේ පහළ ඔලිගෝසීන අවධියෙහිය. මේ සතා මොඑරිතේරියුම්ට වඩා දෙගුණයක් විශාල විය. එසේ ම ඌට වඩා දියුණු සත්වයෙක් ද විය. උගේ හනු දෙකෙහි ම දළ තිබිණි. පේලියොමැස්ටොඩොන් (Palaeomastodon) නම් සත්වයා වාසය කෙළේ මේ කාලයේ දී මය. ඌ උසින් අඩි 6ක් පමණ විය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අලියාට සබඳකම් ඇති සතුන්ගේ පාෂාණිභූත ධාතු රාශියක් නොයෙක් රටවලින් සොයාගෙන තිබේ. මේ පොසිල සොයාගැනීමත් ඒ පිළිබඳ පරීක්ෂණ පැවැත්වීමත් නිසා අවුරුදු කෝටි ගණනක් මුළුල්ලේ ඇතා පරිණාමය වෙමින් වර්තමාන හැඩහුරුකම දක්වා පැමිණි ආකාරය පිළිබඳ මනා අවබෝධයක් ලබා ගත හැකි වී තිබේ. අලියාට සබඳකම් ඇති සතකුගේ පැරණි ම පාෂාණිභූත ධාතුව මොඑරිතේරියුම් (Moeritherium)ය. මෙය මිසරයේ ඉහළ ඉයෝසීන (Upper Eocene) අවධියට අයත්ය. මේ සතා උසින් අඩි දෙකක් පමණක් විය. ඌට හොම්බක් තිබුණා යැයි සිතිය හැකිය. දිගිටි හිස් කබලක් ද කුඩා දළ ද තිබිණි. මොඑරිතේරියුම් වැනි ඇතැම් සතුන්ගේ පටන් ඇතාට සමාන සත්ව විශේෂ 350ක් පමණ ඇති වී යයි තම ජීවිතයෙන් වැඩි කාලයක් අලියාගේ පරිණාමය පිළිබඳ පර්යේෂණ පැවැත්වීමට ගත කළ එච්.ඇෆ්. ඔස්බෝන් සඳහන් කොට තිබේ. මේ විශේෂ අතුරෙන් වර්තමානයෙහි ජීවත් වන්නේ මේ ලිපියේ මුල දී සඳහන් කෙරුණු විශේෂ දෙක පමණි. මොඑරිතේරියුම් පහළ ඔලිගෝසීන (Lower Oligocene) අවධිය තෙක් ජීවත් විය. ෆියෝමියා (Phiomia) නම් සත්වයා ජීවත් වූයේ පහළ ඔලිගෝසීන අවධියෙහිය. මේ සතා මොඑරිතේරියුම්ට වඩා දෙගුණයක් විශාල විය. එසේ ම ඌට වඩා දියුණු සත්වයෙක් ද විය. උගේ හනු දෙකෙහි ම දළ තිබිණි. පේලියොමැස්ටොඩොන් (Palaeomastodon) නම් සත්වයා වාසය කෙළේ මේ කාලයේ දී මය. ඌ උසින් අඩි 6ක් පමණ විය.</div></td></tr> </table>

Senasinghe