http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?action=history&feed=atom&title=%E0%B6%89%E0%B7%83%E0%B7%8A%E0%B6%BD%E0%B7%8F%E0%B6%B8%E0%B7%8A_%E0%B6%9C%E0%B7%98%E0%B7%84%E0%B6%B1%E0%B7%92%E0%B6%BB%E0%B7%8A%E0%B6%B8%E0%B7%8F%E0%B6%AB_%E0%B7%81%E0%B7%92%E0%B6%BD%E0%B7%8A%E0%B6%B4%E0%B6%BA 2026-05-14T13:41:37Z විකියෙහි මෙම පිටුව සඳහා ඇති සංශෝධන ඉතිහාසය MediaWiki 1.27.1 http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%89%E0%B7%83%E0%B7%8A%E0%B6%BD%E0%B7%8F%E0%B6%B8%E0%B7%8A_%E0%B6%9C%E0%B7%98%E0%B7%84%E0%B6%B1%E0%B7%92%E0%B6%BB%E0%B7%8A%E0%B6%B8%E0%B7%8F%E0%B6%AB_%E0%B7%81%E0%B7%92%E0%B6%BD%E0%B7%8A%E0%B6%B4%E0%B6%BA&diff=10076&oldid=prev 2026-02-13T08:53:43Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">08:53, 13 පෙබරවාරි 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l44" >44 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">44 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයේ බටහිර දිග පාර්ශ්වයෙහි කේන්ද්‍රස්ථානය වූ ස්පාඤ්ඤයේ කොර්දෝවාහි ඉදි කෙරුණු මහා මස්ජිදය ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයෙහි උමයියද් ශෛලියේ අග්‍රඵලය වශයෙන් සැලකේ. මෙද පැරණි ක්‍රිස්තියානි දේවස්ථානයක් සකස් කර ගැනීමෙන් නිමවන ලද මස්ජිදයකි. මෙහි බිම් සැලැස්ම දිගින් අඩි 570ක් ද පුළුලින් අඩි 425ක් ද වූ විශාල සෘජුකෝණාස්‍රයකි. වෙනත් ගොඩනැඟිලිවලින් රැස්කරගත් අංගෝපාංග හුදෙක් උත්කර්ෂය ම අපේක්ෂාවෙන් යොදා ගත් බවට මේ මස්ජිදය නිදසුන් වෙයි. මෙහි ආරුක්කු යොදා ඇත්තේ නිර්මාණෝපක්‍රමයක් වශයෙන් ම නොව අලංකරණය ද අපේක්ෂාවෙනි. එකොළොස් වැනි සියවසෙහි දී අසංකීර්ණ උමයියද් ශෛලිය යටපත් වී වඩා සාඩම්බර වූ මොරොක්කෝ ශෛලිය ඇති වූයේය. සෙවිල්හි මස්ජිදය මේ අභිනව ශෛලියේ අංග ලක්ෂණ විදහා දක්වයි. ස්පාඤ්ඤයේ ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයෙහි අනික් විශිෂ්ට නිර්මාණය [[අල්හම්බ්‍රා මාළිගය]] (බ.) යි.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයේ බටහිර දිග පාර්ශ්වයෙහි කේන්ද්‍රස්ථානය වූ ස්පාඤ්ඤයේ කොර්දෝවාහි ඉදි කෙරුණු මහා මස්ජිදය ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයෙහි උමයියද් ශෛලියේ අග්‍රඵලය වශයෙන් සැලකේ. මෙද පැරණි ක්‍රිස්තියානි දේවස්ථානයක් සකස් කර ගැනීමෙන් නිමවන ලද මස්ජිදයකි. මෙහි බිම් සැලැස්ම දිගින් අඩි 570ක් ද පුළුලින් අඩි 425ක් ද වූ විශාල සෘජුකෝණාස්‍රයකි. වෙනත් ගොඩනැඟිලිවලින් රැස්කරගත් අංගෝපාංග හුදෙක් උත්කර්ෂය ම අපේක්ෂාවෙන් යොදා ගත් බවට මේ මස්ජිදය නිදසුන් වෙයි. මෙහි ආරුක්කු යොදා ඇත්තේ නිර්මාණෝපක්‍රමයක් වශයෙන් ම නොව අලංකරණය ද අපේක්ෂාවෙනි. එකොළොස් වැනි සියවසෙහි දී අසංකීර්ණ උමයියද් ශෛලිය යටපත් වී වඩා සාඩම්බර වූ මොරොක්කෝ ශෛලිය ඇති වූයේය. සෙවිල්හි මස්ජිදය මේ අභිනව ශෛලියේ අංග ලක්ෂණ විදහා දක්වයි. ස්පාඤ්ඤයේ ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයෙහි අනික් විශිෂ්ට නිර්මාණය [[අල්හම්බ්‍රා මාළිගය]] (බ.) යි.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:4-302.jpg|<del class="diffchange diffchange-inline">600px</del>|right]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:4-302.jpg|<ins class="diffchange diffchange-inline">400px</ins>|right]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදාය මල් පල දැරුයේ ඉන්දියාවෙහි දී ය. මීට හේතු වූ කරුණු දෙකකි. එක් අතකින්, මේ සම්ප්‍රදාය ඉන්දියාවට සංක්‍රමණය වූයේ ශතවර්ෂ පහක කාලයක් තුළ වෙනත් රටවල දියුණු සම්ප්‍රදායයන්ගෙන් පෝෂිතව පරිණතභාවයට පැමිණීමෙන් පසුවය. අනික් අතින් එය ඉන්දියාවෙහි දී හැඩගැසුණේ ශ්‍රේෂ්ඨ ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයකට හිමිකම් කී ශිල්පීන් අතිනි. ඉන්දියාවෙහි වැඩුණු ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයෙහි ශෛලි තුනක් දැක්ක හැකිය. දිල්ලි අධිරාජ්‍ය අවධියට අයත් ශෛලිය, ප්‍රාදේශික ශෛලිය හා මෝගල් අවධියට අයත් ශෛලිය යනුවෙනි. දොළොස්වන සියවසේ අවසානයේ සිට දහසය වන සියවසේ මැදභාගය දක්වා දිල්ලි අධිරාජ්‍යය පැවැති ශතවර්ෂ හතරක කාලපරිච්ජේදය තුළ වැඩුණු පළමු ශෛලියට අයත් උසස් නිමැවුම් වශයෙන් කුතුබ්-උල්-ඉස්ලාම් මස්ජිදය ද ජෞන්පූර්හි ජමි මස්ජිදය ද අහමදාබාද්හි ජමි මස්ජිදය ද හැඳින්විය හැකිය. ඉස්ලාමික අලංකරණ මෝස්තර හින්දු ආභාසයෙන් සකස් වූ අයුරු මේ නිර්මාණයන්ගෙන් පැහැදිලි වේ. දිල්ලි අධිරාජ්‍යයේ බලය හීනව පැවැති යම් යම් ප්‍රදේශයන්හි ඒ ඒ ප්‍රදේශයට ආවේණික ලක්ෂණයන්හි සම්මිශ්‍රණයෙන් වැඩුණු ශෛලියය ප්‍රාදේශික ශෛලිය වශයෙන් ගැනෙන්නේ. පහළොස්වැනි සියවසේ දී දිල්ලි අධිරාජ්‍යයේ බලය පිරිහීමට පටන්ගැනීම මේ ශෛලියේ ස්වාධීන වර්ධනයට රුකුලක් විය. දහසය වැනි සියවසේ මැදභාගයේ සිට දහඅට වන සියවස දක්වා පැවැති මෝගල් අධිරාජ්‍ය සමයේ දී ඉන්දියාවේ ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදාය පරිපාකයට පත්වූයේය. ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයෙහි විද්‍යමාන වූ පාරසික හා බයිසන්තීන ලක්ෂණ හින්දු ශිල්පීන් අතින් මේ යුගයේ දී සැලකිය යුතු ප්‍රමාණයකට මැකී ගියේය. අක්බාර් සහ ෂා ජහාන් යන මෝගල් අධිරාජයන් යටතෙහි ඉස්ලාමික හා හින්දු ශෛලීන්හි සංකලනයෙන් ඇති වූ නවතර ආරට අයත් ශ්‍රේෂ්ඨ නිර්මාණ කිහිපයක් ම බිහි වූයේය. අක්බාර් විසින් ෆතේපූර් සික්රිහි තනවන ලද නව නගරය ද සිකන්දර්හි අක්බාර්ගේ සොහොන්ගෙය ද ශා ජහාන් විසින් කරවන ලද තාජ්මහල් මන්දිරය ද මේ නිර්මාණයන් අතර මුල්තැන් ගනී.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදාය මල් පල දැරුයේ ඉන්දියාවෙහි දී ය. මීට හේතු වූ කරුණු දෙකකි. එක් අතකින්, මේ සම්ප්‍රදාය ඉන්දියාවට සංක්‍රමණය වූයේ ශතවර්ෂ පහක කාලයක් තුළ වෙනත් රටවල දියුණු සම්ප්‍රදායයන්ගෙන් පෝෂිතව පරිණතභාවයට පැමිණීමෙන් පසුවය. අනික් අතින් එය ඉන්දියාවෙහි දී හැඩගැසුණේ ශ්‍රේෂ්ඨ ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයකට හිමිකම් කී ශිල්පීන් අතිනි. ඉන්දියාවෙහි වැඩුණු ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයෙහි ශෛලි තුනක් දැක්ක හැකිය. දිල්ලි අධිරාජ්‍ය අවධියට අයත් ශෛලිය, ප්‍රාදේශික ශෛලිය හා මෝගල් අවධියට අයත් ශෛලිය යනුවෙනි. දොළොස්වන සියවසේ අවසානයේ සිට දහසය වන සියවසේ මැදභාගය දක්වා දිල්ලි අධිරාජ්‍යය පැවැති ශතවර්ෂ හතරක කාලපරිච්ජේදය තුළ වැඩුණු පළමු ශෛලියට අයත් උසස් නිමැවුම් වශයෙන් කුතුබ්-උල්-ඉස්ලාම් මස්ජිදය ද ජෞන්පූර්හි ජමි මස්ජිදය ද අහමදාබාද්හි ජමි මස්ජිදය ද හැඳින්විය හැකිය. ඉස්ලාමික අලංකරණ මෝස්තර හින්දු ආභාසයෙන් සකස් වූ අයුරු මේ නිර්මාණයන්ගෙන් පැහැදිලි වේ. දිල්ලි අධිරාජ්‍යයේ බලය හීනව පැවැති යම් යම් ප්‍රදේශයන්හි ඒ ඒ ප්‍රදේශයට ආවේණික ලක්ෂණයන්හි සම්මිශ්‍රණයෙන් වැඩුණු ශෛලියය ප්‍රාදේශික ශෛලිය වශයෙන් ගැනෙන්නේ. පහළොස්වැනි සියවසේ දී දිල්ලි අධිරාජ්‍යයේ බලය පිරිහීමට පටන්ගැනීම මේ ශෛලියේ ස්වාධීන වර්ධනයට රුකුලක් විය. දහසය වැනි සියවසේ මැදභාගයේ සිට දහඅට වන සියවස දක්වා පැවැති මෝගල් අධිරාජ්‍ය සමයේ දී ඉන්දියාවේ ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදාය පරිපාකයට පත්වූයේය. ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයෙහි විද්‍යමාන වූ පාරසික හා බයිසන්තීන ලක්ෂණ හින්දු ශිල්පීන් අතින් මේ යුගයේ දී සැලකිය යුතු ප්‍රමාණයකට මැකී ගියේය. අක්බාර් සහ ෂා ජහාන් යන මෝගල් අධිරාජයන් යටතෙහි ඉස්ලාමික හා හින්දු ශෛලීන්හි සංකලනයෙන් ඇති වූ නවතර ආරට අයත් ශ්‍රේෂ්ඨ නිර්මාණ කිහිපයක් ම බිහි වූයේය. අක්බාර් විසින් ෆතේපූර් සික්රිහි තනවන ලද නව නගරය ද සිකන්දර්හි අක්බාර්ගේ සොහොන්ගෙය ද ශා ජහාන් විසින් කරවන ලද තාජ්මහල් මන්දිරය ද මේ නිර්මාණයන් අතර මුල්තැන් ගනී.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%89%E0%B7%83%E0%B7%8A%E0%B6%BD%E0%B7%8F%E0%B6%B8%E0%B7%8A_%E0%B6%9C%E0%B7%98%E0%B7%84%E0%B6%B1%E0%B7%92%E0%B6%BB%E0%B7%8A%E0%B6%B8%E0%B7%8F%E0%B6%AB_%E0%B7%81%E0%B7%92%E0%B6%BD%E0%B7%8A%E0%B6%B4%E0%B6%BA&diff=10075&oldid=prev 2026-02-13T08:53:20Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">08:53, 13 පෙබරවාරි 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l44" >44 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">44 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයේ බටහිර දිග පාර්ශ්වයෙහි කේන්ද්‍රස්ථානය වූ ස්පාඤ්ඤයේ කොර්දෝවාහි ඉදි කෙරුණු මහා මස්ජිදය ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයෙහි උමයියද් ශෛලියේ අග්‍රඵලය වශයෙන් සැලකේ. මෙද පැරණි ක්‍රිස්තියානි දේවස්ථානයක් සකස් කර ගැනීමෙන් නිමවන ලද මස්ජිදයකි. මෙහි බිම් සැලැස්ම දිගින් අඩි 570ක් ද පුළුලින් අඩි 425ක් ද වූ විශාල සෘජුකෝණාස්‍රයකි. වෙනත් ගොඩනැඟිලිවලින් රැස්කරගත් අංගෝපාංග හුදෙක් උත්කර්ෂය ම අපේක්ෂාවෙන් යොදා ගත් බවට මේ මස්ජිදය නිදසුන් වෙයි. මෙහි ආරුක්කු යොදා ඇත්තේ නිර්මාණෝපක්‍රමයක් වශයෙන් ම නොව අලංකරණය ද අපේක්ෂාවෙනි. එකොළොස් වැනි සියවසෙහි දී අසංකීර්ණ උමයියද් ශෛලිය යටපත් වී වඩා සාඩම්බර වූ මොරොක්කෝ ශෛලිය ඇති වූයේය. සෙවිල්හි මස්ජිදය මේ අභිනව ශෛලියේ අංග ලක්ෂණ විදහා දක්වයි. ස්පාඤ්ඤයේ ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයෙහි අනික් විශිෂ්ට නිර්මාණය [[අල්හම්බ්‍රා මාළිගය]] (බ.) යි.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයේ බටහිර දිග පාර්ශ්වයෙහි කේන්ද්‍රස්ථානය වූ ස්පාඤ්ඤයේ කොර්දෝවාහි ඉදි කෙරුණු මහා මස්ජිදය ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයෙහි උමයියද් ශෛලියේ අග්‍රඵලය වශයෙන් සැලකේ. මෙද පැරණි ක්‍රිස්තියානි දේවස්ථානයක් සකස් කර ගැනීමෙන් නිමවන ලද මස්ජිදයකි. මෙහි බිම් සැලැස්ම දිගින් අඩි 570ක් ද පුළුලින් අඩි 425ක් ද වූ විශාල සෘජුකෝණාස්‍රයකි. වෙනත් ගොඩනැඟිලිවලින් රැස්කරගත් අංගෝපාංග හුදෙක් උත්කර්ෂය ම අපේක්ෂාවෙන් යොදා ගත් බවට මේ මස්ජිදය නිදසුන් වෙයි. මෙහි ආරුක්කු යොදා ඇත්තේ නිර්මාණෝපක්‍රමයක් වශයෙන් ම නොව අලංකරණය ද අපේක්ෂාවෙනි. එකොළොස් වැනි සියවසෙහි දී අසංකීර්ණ උමයියද් ශෛලිය යටපත් වී වඩා සාඩම්බර වූ මොරොක්කෝ ශෛලිය ඇති වූයේය. සෙවිල්හි මස්ජිදය මේ අභිනව ශෛලියේ අංග ලක්ෂණ විදහා දක්වයි. ස්පාඤ්ඤයේ ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයෙහි අනික් විශිෂ්ට නිර්මාණය [[අල්හම්බ්‍රා මාළිගය]] (බ.) යි.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:4-302.jpg|600px|right]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදාය මල් පල දැරුයේ ඉන්දියාවෙහි දී ය. මීට හේතු වූ කරුණු දෙකකි. එක් අතකින්, මේ සම්ප්‍රදාය ඉන්දියාවට සංක්‍රමණය වූයේ ශතවර්ෂ පහක කාලයක් තුළ වෙනත් රටවල දියුණු සම්ප්‍රදායයන්ගෙන් පෝෂිතව පරිණතභාවයට පැමිණීමෙන් පසුවය. අනික් අතින් එය ඉන්දියාවෙහි දී හැඩගැසුණේ ශ්‍රේෂ්ඨ ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයකට හිමිකම් කී ශිල්පීන් අතිනි. ඉන්දියාවෙහි වැඩුණු ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයෙහි ශෛලි තුනක් දැක්ක හැකිය. දිල්ලි අධිරාජ්‍ය අවධියට අයත් ශෛලිය, ප්‍රාදේශික ශෛලිය හා මෝගල් අවධියට අයත් ශෛලිය යනුවෙනි. දොළොස්වන සියවසේ අවසානයේ සිට දහසය වන සියවසේ මැදභාගය දක්වා දිල්ලි අධිරාජ්‍යය පැවැති ශතවර්ෂ හතරක කාලපරිච්ජේදය තුළ වැඩුණු පළමු ශෛලියට අයත් උසස් නිමැවුම් වශයෙන් කුතුබ්-උල්-ඉස්ලාම් මස්ජිදය ද ජෞන්පූර්හි ජමි මස්ජිදය ද අහමදාබාද්හි ජමි මස්ජිදය ද හැඳින්විය හැකිය. ඉස්ලාමික අලංකරණ මෝස්තර හින්දු ආභාසයෙන් සකස් වූ අයුරු මේ නිර්මාණයන්ගෙන් පැහැදිලි වේ. දිල්ලි අධිරාජ්‍යයේ බලය හීනව පැවැති යම් යම් ප්‍රදේශයන්හි ඒ ඒ ප්‍රදේශයට ආවේණික ලක්ෂණයන්හි සම්මිශ්‍රණයෙන් වැඩුණු ශෛලියය ප්‍රාදේශික ශෛලිය වශයෙන් ගැනෙන්නේ. පහළොස්වැනි සියවසේ දී දිල්ලි අධිරාජ්‍යයේ බලය පිරිහීමට පටන්ගැනීම මේ ශෛලියේ ස්වාධීන වර්ධනයට රුකුලක් විය. දහසය වැනි සියවසේ මැදභාගයේ සිට දහඅට වන සියවස දක්වා පැවැති මෝගල් අධිරාජ්‍ය සමයේ දී ඉන්දියාවේ ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදාය පරිපාකයට පත්වූයේය. ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයෙහි විද්‍යමාන වූ පාරසික හා බයිසන්තීන ලක්ෂණ හින්දු ශිල්පීන් අතින් මේ යුගයේ දී සැලකිය යුතු ප්‍රමාණයකට මැකී ගියේය. අක්බාර් සහ ෂා ජහාන් යන මෝගල් අධිරාජයන් යටතෙහි ඉස්ලාමික හා හින්දු ශෛලීන්හි සංකලනයෙන් ඇති වූ නවතර ආරට අයත් ශ්‍රේෂ්ඨ නිර්මාණ කිහිපයක් ම බිහි වූයේය. අක්බාර් විසින් ෆතේපූර් සික්රිහි තනවන ලද නව නගරය ද සිකන්දර්හි අක්බාර්ගේ සොහොන්ගෙය ද ශා ජහාන් විසින් කරවන ලද තාජ්මහල් මන්දිරය ද මේ නිර්මාණයන් අතර මුල්තැන් ගනී.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදාය මල් පල දැරුයේ ඉන්දියාවෙහි දී ය. මීට හේතු වූ කරුණු දෙකකි. එක් අතකින්, මේ සම්ප්‍රදාය ඉන්දියාවට සංක්‍රමණය වූයේ ශතවර්ෂ පහක කාලයක් තුළ වෙනත් රටවල දියුණු සම්ප්‍රදායයන්ගෙන් පෝෂිතව පරිණතභාවයට පැමිණීමෙන් පසුවය. අනික් අතින් එය ඉන්දියාවෙහි දී හැඩගැසුණේ ශ්‍රේෂ්ඨ ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයකට හිමිකම් කී ශිල්පීන් අතිනි. ඉන්දියාවෙහි වැඩුණු ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයෙහි ශෛලි තුනක් දැක්ක හැකිය. දිල්ලි අධිරාජ්‍ය අවධියට අයත් ශෛලිය, ප්‍රාදේශික ශෛලිය හා මෝගල් අවධියට අයත් ශෛලිය යනුවෙනි. දොළොස්වන සියවසේ අවසානයේ සිට දහසය වන සියවසේ මැදභාගය දක්වා දිල්ලි අධිරාජ්‍යය පැවැති ශතවර්ෂ හතරක කාලපරිච්ජේදය තුළ වැඩුණු පළමු ශෛලියට අයත් උසස් නිමැවුම් වශයෙන් කුතුබ්-උල්-ඉස්ලාම් මස්ජිදය ද ජෞන්පූර්හි ජමි මස්ජිදය ද අහමදාබාද්හි ජමි මස්ජිදය ද හැඳින්විය හැකිය. ඉස්ලාමික අලංකරණ මෝස්තර හින්දු ආභාසයෙන් සකස් වූ අයුරු මේ නිර්මාණයන්ගෙන් පැහැදිලි වේ. දිල්ලි අධිරාජ්‍යයේ බලය හීනව පැවැති යම් යම් ප්‍රදේශයන්හි ඒ ඒ ප්‍රදේශයට ආවේණික ලක්ෂණයන්හි සම්මිශ්‍රණයෙන් වැඩුණු ශෛලියය ප්‍රාදේශික ශෛලිය වශයෙන් ගැනෙන්නේ. පහළොස්වැනි සියවසේ දී දිල්ලි අධිරාජ්‍යයේ බලය පිරිහීමට පටන්ගැනීම මේ ශෛලියේ ස්වාධීන වර්ධනයට රුකුලක් විය. දහසය වැනි සියවසේ මැදභාගයේ සිට දහඅට වන සියවස දක්වා පැවැති මෝගල් අධිරාජ්‍ය සමයේ දී ඉන්දියාවේ ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදාය පරිපාකයට පත්වූයේය. ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයෙහි විද්‍යමාන වූ පාරසික හා බයිසන්තීන ලක්ෂණ හින්දු ශිල්පීන් අතින් මේ යුගයේ දී සැලකිය යුතු ප්‍රමාණයකට මැකී ගියේය. අක්බාර් සහ ෂා ජහාන් යන මෝගල් අධිරාජයන් යටතෙහි ඉස්ලාමික හා හින්දු ශෛලීන්හි සංකලනයෙන් ඇති වූ නවතර ආරට අයත් ශ්‍රේෂ්ඨ නිර්මාණ කිහිපයක් ම බිහි වූයේය. අක්බාර් විසින් ෆතේපූර් සික්රිහි තනවන ලද නව නගරය ද සිකන්දර්හි අක්බාර්ගේ සොහොන්ගෙය ද ශා ජහාන් විසින් කරවන ලද තාජ්මහල් මන්දිරය ද මේ නිර්මාණයන් අතර මුල්තැන් ගනී.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%89%E0%B7%83%E0%B7%8A%E0%B6%BD%E0%B7%8F%E0%B6%B8%E0%B7%8A_%E0%B6%9C%E0%B7%98%E0%B7%84%E0%B6%B1%E0%B7%92%E0%B6%BB%E0%B7%8A%E0%B6%B8%E0%B7%8F%E0%B6%AB_%E0%B7%81%E0%B7%92%E0%B6%BD%E0%B7%8A%E0%B6%B4%E0%B6%BA&diff=10073&oldid=prev 2026-02-13T08:51:46Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">08:51, 13 පෙබරවාරි 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l31" >31 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">31 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයේ කේන්ද්‍රීය ප්‍රදේශයට අයත් සිරියාව, පර්සියාව, මිසරය හා තුර්කිය යන රටවල ද බටහිරදිග සීමාව වූ ස්පාඤ්ඤයෙහි ද නැගෙනහිර සීමාව වූ ඉන්දියාවෙහි ද ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පය දේශීය ලක්ෂණයන්ගේ සම්මිශ්‍රණයෙන් විකාශයට පත් විය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයේ කේන්ද්‍රීය ප්‍රදේශයට අයත් සිරියාව, පර්සියාව, මිසරය හා තුර්කිය යන රටවල ද බටහිරදිග සීමාව වූ ස්පාඤ්ඤයෙහි ද නැගෙනහිර සීමාව වූ ඉන්දියාවෙහි ද ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පය දේශීය ලක්ෂණයන්ගේ සම්මිශ්‍රණයෙන් විකාශයට පත් විය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:4-300.jpg|<del class="diffchange diffchange-inline">800px</del>|center]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:4-300.jpg|<ins class="diffchange diffchange-inline">1000px</ins>|center]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== පුරාණතම අවශිෂ්ටය ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== පුරාණතම අවශිෂ්ටය ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයට අයත් දැනට ශේෂව පවත්නා පැරණි ම ගොඩනැඟිල්ල පිහිටියේ එවක සිරියාවට අයත් වූ ජෙරුසලමෙහිය. ඒ වූකලි ක්‍රිස්තුවර්ෂ හත්වැනි සියවසේ දී අබ්ද් අල් මලික් විසින් ඉදිකරවන ලද ‘ගිරිකුල කපෝතය’ (Dome of the Rock) නම් ලත් මස්ජිදයයි. අෂ්ටාස්‍රාකාර සැලැස්මකට අනුව නිමවුණු මෙය බයිසන්තීන ආරට අයත් මහඟු නිර්මාණයක් වශයෙන් ප්‍රකටය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයට අයත් දැනට ශේෂව පවත්නා පැරණි ම ගොඩනැඟිල්ල පිහිටියේ එවක සිරියාවට අයත් වූ ජෙරුසලමෙහිය. ඒ වූකලි ක්‍රිස්තුවර්ෂ හත්වැනි සියවසේ දී අබ්ද් අල් මලික් විසින් ඉදිකරවන ලද ‘ගිරිකුල කපෝතය’ (Dome of the Rock) නම් ලත් මස්ජිදයයි. අෂ්ටාස්‍රාකාර සැලැස්මකට අනුව නිමවුණු මෙය බයිසන්තීන ආරට අයත් මහඟු නිර්මාණයක් වශයෙන් ප්‍රකටය.</div></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%89%E0%B7%83%E0%B7%8A%E0%B6%BD%E0%B7%8F%E0%B6%B8%E0%B7%8A_%E0%B6%9C%E0%B7%98%E0%B7%84%E0%B6%B1%E0%B7%92%E0%B6%BB%E0%B7%8A%E0%B6%B8%E0%B7%8F%E0%B6%AB_%E0%B7%81%E0%B7%92%E0%B6%BD%E0%B7%8A%E0%B6%B4%E0%B6%BA&diff=10072&oldid=prev 2026-02-13T08:51:01Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">08:51, 13 පෙබරවාරි 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l31" >31 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">31 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයේ කේන්ද්‍රීය ප්‍රදේශයට අයත් සිරියාව, පර්සියාව, මිසරය හා තුර්කිය යන රටවල ද බටහිරදිග සීමාව වූ ස්පාඤ්ඤයෙහි ද නැගෙනහිර සීමාව වූ ඉන්දියාවෙහි ද ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පය දේශීය ලක්ෂණයන්ගේ සම්මිශ්‍රණයෙන් විකාශයට පත් විය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයේ කේන්ද්‍රීය ප්‍රදේශයට අයත් සිරියාව, පර්සියාව, මිසරය හා තුර්කිය යන රටවල ද බටහිරදිග සීමාව වූ ස්පාඤ්ඤයෙහි ද නැගෙනහිර සීමාව වූ ඉන්දියාවෙහි ද ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පය දේශීය ලක්ෂණයන්ගේ සම්මිශ්‍රණයෙන් විකාශයට පත් විය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:4-300.jpg|800px|center]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== පුරාණතම අවශිෂ්ටය ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== පුරාණතම අවශිෂ්ටය ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයට අයත් දැනට ශේෂව පවත්නා පැරණි ම ගොඩනැඟිල්ල පිහිටියේ එවක සිරියාවට අයත් වූ ජෙරුසලමෙහිය. ඒ වූකලි ක්‍රිස්තුවර්ෂ හත්වැනි සියවසේ දී අබ්ද් අල් මලික් විසින් ඉදිකරවන ලද ‘ගිරිකුල කපෝතය’ (Dome of the Rock) නම් ලත් මස්ජිදයයි. අෂ්ටාස්‍රාකාර සැලැස්මකට අනුව නිමවුණු මෙය බයිසන්තීන ආරට අයත් මහඟු නිර්මාණයක් වශයෙන් ප්‍රකටය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයට අයත් දැනට ශේෂව පවත්නා පැරණි ම ගොඩනැඟිල්ල පිහිටියේ එවක සිරියාවට අයත් වූ ජෙරුසලමෙහිය. ඒ වූකලි ක්‍රිස්තුවර්ෂ හත්වැනි සියවසේ දී අබ්ද් අල් මලික් විසින් ඉදිකරවන ලද ‘ගිරිකුල කපෝතය’ (Dome of the Rock) නම් ලත් මස්ජිදයයි. අෂ්ටාස්‍රාකාර සැලැස්මකට අනුව නිමවුණු මෙය බයිසන්තීන ආරට අයත් මහඟු නිර්මාණයක් වශයෙන් ප්‍රකටය.</div></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%89%E0%B7%83%E0%B7%8A%E0%B6%BD%E0%B7%8F%E0%B6%B8%E0%B7%8A_%E0%B6%9C%E0%B7%98%E0%B7%84%E0%B6%B1%E0%B7%92%E0%B6%BB%E0%B7%8A%E0%B6%B8%E0%B7%8F%E0%B6%AB_%E0%B7%81%E0%B7%92%E0%B6%BD%E0%B7%8A%E0%B6%B4%E0%B6%BA&diff=10070&oldid=prev 2026-02-13T08:49:47Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">08:49, 13 පෙබරවාරි 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l16" >16 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">16 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මීට හේතු වූයේ බග්දාදය අගනුවර කරගත් අබ්බාසිද් කාලිෆ්වරුන්ට පර්සියාවේ පැවැති රාජත්වය පිළිබඳ අදහස්වල ආභාසය ලැබීමයි. මේ අනුව ඔවුහු ශ්‍රී විභූතියෙන් ආඪ්‍යවීම ප්‍රිය කළහ. මීට සරිලන පරිද්දෙන් තනවන ලද ඔවුන්ගේ මාළිග නන්විසිතුරු ආස්ථාන මණ්ඩප ආදියෙන් සැදුම් ලද්දේය. මාළිගයන්හි පරිමාණය ද විශාල වූයේය. එසේ ද වුවත්, උමයියද් වංශිකයන් සිරියාවේ කර වූ මාළිගයන්හි දක්නා ලැබෙන මනෝඥතාව මේවායේ නොමැති බව විචාරකයන්ගේ මතයයි. ඉරාකයේ උඛයිදීර්හි පිහිටි මාළිගය ද සමර්රාහි මාළිගය ද අබ්බාසිද්වරුන්ගේ මාළිගයන්ට නිදසුන් වේ. ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයට අයත් රජමාළිගා සඳහා සම්භාවිත වූ සැලැස්ම මෂ්වර්, දිවාන් සහ හරීම් යන කොටස් තුනකින් සමන්විත වූයේය. පළමු සඳහන් කොටසට මුර ගෙවල් සහ ගබඩා ආදිය ද දෙවැනි කොටසට සේවකයන්ගේ කාර්යාල සහ කාලිෆ්වරුන්ගේ ආස්ථාන මණ්ඩප ආදිය ද තුන් වැනි කොටසට ඔවුන්ගේ නිවාසාගාර ද අයත් වූයේය. මේ එක් එක් කොටසෙහි මැදමිදුල බැගින් විය. ඒ ඒ රටවල පැවති පැරණි මාළිග තමන්ගේ වුවමනාවලට අනුව සකස් කර ගැනීමේ දී ඒ පැරණි ගොඩනැඟිලිවල වාස්තුවිද්‍යාත්මක අංග ගැන සැලකිල්ලක් නොදක්වා ඇතැම් කොටස් සම්පූර්ණයෙන් කඩා දැමීමත් පැරණි සැලැස්මට නොගැළපෙන සේ අලුතින් කොටස් තැනවීමත් ඉස්ලාම් භක්තිකයන්ගේ සිරිත වූ බව පෙනේ. එහෙත් ඉන්දියාවේ මෝගල් යුගයට අයත් මාළිග නගරය හොඳින් පෙනෙන උස් භූමිභාගයන්හි ක්‍රමවත් සැලැස්මවලට අනුව කරවන ලද බව ග්වාලියෝර්, දිල්ලිය, ලාහෝරය, අම්බර් සහ අග්‍රා යන ස්ථානයන්හි ඇති මාළිගයන්ගෙන් පෙනේ.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මීට හේතු වූයේ බග්දාදය අගනුවර කරගත් අබ්බාසිද් කාලිෆ්වරුන්ට පර්සියාවේ පැවැති රාජත්වය පිළිබඳ අදහස්වල ආභාසය ලැබීමයි. මේ අනුව ඔවුහු ශ්‍රී විභූතියෙන් ආඪ්‍යවීම ප්‍රිය කළහ. මීට සරිලන පරිද්දෙන් තනවන ලද ඔවුන්ගේ මාළිග නන්විසිතුරු ආස්ථාන මණ්ඩප ආදියෙන් සැදුම් ලද්දේය. මාළිගයන්හි පරිමාණය ද විශාල වූයේය. එසේ ද වුවත්, උමයියද් වංශිකයන් සිරියාවේ කර වූ මාළිගයන්හි දක්නා ලැබෙන මනෝඥතාව මේවායේ නොමැති බව විචාරකයන්ගේ මතයයි. ඉරාකයේ උඛයිදීර්හි පිහිටි මාළිගය ද සමර්රාහි මාළිගය ද අබ්බාසිද්වරුන්ගේ මාළිගයන්ට නිදසුන් වේ. ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයට අයත් රජමාළිගා සඳහා සම්භාවිත වූ සැලැස්ම මෂ්වර්, දිවාන් සහ හරීම් යන කොටස් තුනකින් සමන්විත වූයේය. පළමු සඳහන් කොටසට මුර ගෙවල් සහ ගබඩා ආදිය ද දෙවැනි කොටසට සේවකයන්ගේ කාර්යාල සහ කාලිෆ්වරුන්ගේ ආස්ථාන මණ්ඩප ආදිය ද තුන් වැනි කොටසට ඔවුන්ගේ නිවාසාගාර ද අයත් වූයේය. මේ එක් එක් කොටසෙහි මැදමිදුල බැගින් විය. ඒ ඒ රටවල පැවති පැරණි මාළිග තමන්ගේ වුවමනාවලට අනුව සකස් කර ගැනීමේ දී ඒ පැරණි ගොඩනැඟිලිවල වාස්තුවිද්‍යාත්මක අංග ගැන සැලකිල්ලක් නොදක්වා ඇතැම් කොටස් සම්පූර්ණයෙන් කඩා දැමීමත් පැරණි සැලැස්මට නොගැළපෙන සේ අලුතින් කොටස් තැනවීමත් ඉස්ලාම් භක්තිකයන්ගේ සිරිත වූ බව පෙනේ. එහෙත් ඉන්දියාවේ මෝගල් යුගයට අයත් මාළිග නගරය හොඳින් පෙනෙන උස් භූමිභාගයන්හි ක්‍රමවත් සැලැස්මවලට අනුව කරවන ලද බව ග්වාලියෝර්, දිල්ලිය, ලාහෝරය, අම්බර් සහ අග්‍රා යන ස්ථානයන්හි ඇති මාළිගයන්ගෙන් පෙනේ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:4-299.jpg|600px|right]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මද්‍රසා වූකලි, මුල දී, ධර්මාධ්‍යයනය සඳහා තැනුණු ආයතන විය. එකොළොස් වැනි සියවසේ දී සෙල්ජුක් සුල්තානවරුන් යටතේ පාලන තන්ත්‍රයට අවශ්‍ය නිලධාරීන් පුහුණු කිරීමේ කාර්යය මද්‍රසාවලට පැවරිණ. මද්‍රසාව කුඩා සෘජුකෝණාස්‍ර මැදමිදුලක් වටා තැනුණු උස් පවුරු හතරකින් ද ශාලා හතරකින් ද සැදිණ. ශාලාවල සිට මැද මිදුලට බැසීම සඳහා උත්තුංග ආරුක්කුවක් තැනිණ. කුරුසියක හැඩයට මැදමිදුලේ පැති හතරෙහි තැනුණු ශාලා හතරේ එකිනෙක අතර වූ බිමෙහි මද්‍රසාහි නිලධාරීන්ගේ හා සේවකයන්ගේ නිවාස තනන ලද්දේය. දහහතර වන සියවසේ අවසානය දක්වා මේ ශාලාවල පියසි නිමවන ලද්දේ බෝක්කු හැඩයටය. ඉරාක හා බයිසන්තීන ආරට අයත් මේ පියසි තනන ලද්දේ ගඩොලිනි. දහහත් වන සියවසෙන් පසු ව තනවන ලද මද්‍රසාවන්හි පියසි සමතල වූ අතර ඒ සඳහා භාවිත කරන ලද්දේ දැවය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මද්‍රසා වූකලි, මුල දී, ධර්මාධ්‍යයනය සඳහා තැනුණු ආයතන විය. එකොළොස් වැනි සියවසේ දී සෙල්ජුක් සුල්තානවරුන් යටතේ පාලන තන්ත්‍රයට අවශ්‍ය නිලධාරීන් පුහුණු කිරීමේ කාර්යය මද්‍රසාවලට පැවරිණ. මද්‍රසාව කුඩා සෘජුකෝණාස්‍ර මැදමිදුලක් වටා තැනුණු උස් පවුරු හතරකින් ද ශාලා හතරකින් ද සැදිණ. ශාලාවල සිට මැද මිදුලට බැසීම සඳහා උත්තුංග ආරුක්කුවක් තැනිණ. කුරුසියක හැඩයට මැදමිදුලේ පැති හතරෙහි තැනුණු ශාලා හතරේ එකිනෙක අතර වූ බිමෙහි මද්‍රසාහි නිලධාරීන්ගේ හා සේවකයන්ගේ නිවාස තනන ලද්දේය. දහහතර වන සියවසේ අවසානය දක්වා මේ ශාලාවල පියසි නිමවන ලද්දේ බෝක්කු හැඩයටය. ඉරාක හා බයිසන්තීන ආරට අයත් මේ පියසි තනන ලද්දේ ගඩොලිනි. දහහත් වන සියවසෙන් පසු ව තනවන ලද මද්‍රසාවන්හි පියසි සමතල වූ අතර ඒ සඳහා භාවිත කරන ලද්දේ දැවය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%89%E0%B7%83%E0%B7%8A%E0%B6%BD%E0%B7%8F%E0%B6%B8%E0%B7%8A_%E0%B6%9C%E0%B7%98%E0%B7%84%E0%B6%B1%E0%B7%92%E0%B6%BB%E0%B7%8A%E0%B6%B8%E0%B7%8F%E0%B6%AB_%E0%B7%81%E0%B7%92%E0%B6%BD%E0%B7%8A%E0%B6%B4%E0%B6%BA&diff=10068&oldid=prev 2026-02-13T08:47:15Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">08:47, 13 පෙබරවාරි 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l12" >12 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">12 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ලෞකික ගෘහනිර්මාණ ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ලෞකික ගෘහනිර්මාණ ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>තමන් අල්ලාගත් රටවල අංග සම්පූර්ණ නගර පැවැති හෙයින් අමුතුවෙන් නගර නිර්මාණය කිරීමේ අවශ්‍යතාවක් එතරම් දුරට ඉස්ලාම් භක්තිකයනට ඇති නොවීය. ඒ අවශ්‍යතාව ඇති වූයේ ඔවුන් අමුතු ම තැනක සිය අගනුවරවල් පිහිටුවීමට අදහස් කළ අවස්ථාවල දී පමණකි. බග්දාදය මේ අවශ්‍යතාවෙන් බිහි වූ නගරයකි. අට වැනි සියවසේ මැද භාගයේ දී මේ නගරය තනවන ලද්දේ අල් මන්සූර් කාලිෆ් විසිනි. සැතපුම් හතරක විෂ්කම්භය ඇති වළයාකාර සැලැස්මකින් යුතු වූ මේ නගරය අල් ඛතීබ් නමැත්තාගේ විස්තරයකට අනුව අටුලු සහිත පවුරු වළලු දෙකකින් ද දිය අගලකින් ද වට වූයේය. මැද ම පිහිටි පවුරු වළල්ලෙන් වට වූ විශාල භූමිභාගයෙහි අධිරාජයාගේ මාළිගය පිහිටියේය. පාලන තන්ත්‍රයට අයත් ගොඩනැඟිලි වූයේ ඊ වටාය. සිව් අතට විහිදි මහා මාර්ග දෙකකින් නගරය සම කොටස් හතරකට බෙදිණ. නගරයට පිවිසීම සඳහා පුර දොර සතරක් විය. ඉරාකයේ සමර්රා නුවර ද, කෝර්දෝබා අසල මෙදීනා අස්-සර්හා නුවර ද ඉස්ලාමික පුරවරයනට නිදසුන් කොට දැක්විය හැකිය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>තමන් අල්ලාගත් රටවල අංග සම්පූර්ණ නගර පැවැති හෙයින් අමුතුවෙන් නගර නිර්මාණය කිරීමේ අවශ්‍යතාවක් එතරම් දුරට ඉස්ලාම් භක්තිකයනට ඇති නොවීය. ඒ අවශ්‍යතාව ඇති වූයේ ඔවුන් අමුතු ම තැනක සිය අගනුවරවල් පිහිටුවීමට අදහස් කළ අවස්ථාවල දී පමණකි. බග්දාදය මේ අවශ්‍යතාවෙන් බිහි වූ නගරයකි. අට වැනි සියවසේ මැද භාගයේ දී මේ නගරය තනවන ලද්දේ අල් මන්සූර් කාලිෆ් විසිනි. සැතපුම් හතරක විෂ්කම්භය ඇති වළයාකාර සැලැස්මකින් යුතු වූ මේ නගරය අල් ඛතීබ් නමැත්තාගේ විස්තරයකට අනුව අටුලු සහිත පවුරු වළලු දෙකකින් ද දිය අගලකින් ද වට වූයේය. මැද ම පිහිටි පවුරු වළල්ලෙන් වට වූ විශාල භූමිභාගයෙහි අධිරාජයාගේ මාළිගය පිහිටියේය. පාලන තන්ත්‍රයට අයත් ගොඩනැඟිලි වූයේ ඊ වටාය. සිව් අතට විහිදි මහා මාර්ග දෙකකින් නගරය සම කොටස් හතරකට බෙදිණ. නගරයට පිවිසීම සඳහා පුර දොර සතරක් විය. ඉරාකයේ සමර්රා නුවර ද, කෝර්දෝබා අසල මෙදීනා අස්-සර්හා නුවර ද ඉස්ලාමික පුරවරයනට නිදසුන් කොට දැක්විය හැකිය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:4-297.jpg|800px|center]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>නගරවල වාසයට වඩා කාන්තාරයෙහි වාසය ප්‍රිය කළ උමයියද් වංශිකයන්ගේ මාළිග කිහිපයක නටබුන් ශේෂව පවතී. ඊශ්‍රායෙලයේ ටයිබීරියස් වැව අසබඩ මින්ය නම් ස්ථානයේ පිහිටි මාළිගය ද සිරියාවේ ඛසර් අල්-හයිර් මාළිගය ද ජෝර්දානයේ අම්මාන් නුවර අසල මෂක්කා සහ ඛසර් අත්-තූබ යන තන්හි මාළිගා ද මීට නිදසුන් වේ. රෝම බලකොටුවලට නෑකම් කියන මේ ගොඩනැඟිලි විශාල මැදමිදුලක් වටා තැනුණු නිවාසයන්ගෙන් ද අටුලු සහිත පවුරකින් ද යුක්තය. මැදමිදුලට පිවිසීම සඳහා මේ පවුරෙහි තනි දොරටුවක් වේ. උමයියද් වංශිකයන්ගේ මාළිගාවල සැලැස්ම අසංකීර්ණ වූ නමුදු ඔවුන් ජයගත් අබ්බාසිද් කාලිෆ්වරුන්ගේ මාළිග විසිතුරු අංගෝපාංගවලින් යුක්ත විය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>නගරවල වාසයට වඩා කාන්තාරයෙහි වාසය ප්‍රිය කළ උමයියද් වංශිකයන්ගේ මාළිග කිහිපයක නටබුන් ශේෂව පවතී. ඊශ්‍රායෙලයේ ටයිබීරියස් වැව අසබඩ මින්ය නම් ස්ථානයේ පිහිටි මාළිගය ද සිරියාවේ ඛසර් අල්-හයිර් මාළිගය ද ජෝර්දානයේ අම්මාන් නුවර අසල මෂක්කා සහ ඛසර් අත්-තූබ යන තන්හි මාළිගා ද මීට නිදසුන් වේ. රෝම බලකොටුවලට නෑකම් කියන මේ ගොඩනැඟිලි විශාල මැදමිදුලක් වටා තැනුණු නිවාසයන්ගෙන් ද අටුලු සහිත පවුරකින් ද යුක්තය. මැදමිදුලට පිවිසීම සඳහා මේ පවුරෙහි තනි දොරටුවක් වේ. උමයියද් වංශිකයන්ගේ මාළිගාවල සැලැස්ම අසංකීර්ණ වූ නමුදු ඔවුන් ජයගත් අබ්බාසිද් කාලිෆ්වරුන්ගේ මාළිග විසිතුරු අංගෝපාංගවලින් යුක්ත විය.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%89%E0%B7%83%E0%B7%8A%E0%B6%BD%E0%B7%8F%E0%B6%B8%E0%B7%8A_%E0%B6%9C%E0%B7%98%E0%B7%84%E0%B6%B1%E0%B7%92%E0%B6%BB%E0%B7%8A%E0%B6%B8%E0%B7%8F%E0%B6%AB_%E0%B7%81%E0%B7%92%E0%B6%BD%E0%B7%8A%E0%B6%B4%E0%B6%BA&diff=10066&oldid=prev 2026-02-13T08:45:40Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">08:45, 13 පෙබරවාරි 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l7" >7 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">7 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ආගමික ගොඩනැඟිලි ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ආගමික ගොඩනැඟිලි ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>සාමාන්‍ය ව්‍යවහාරයෙහි මුස්ලිම් පල්ලිය යනුවෙන් හැඳින්වෙනුයේ මස්ජිදයයි. 'වැඳ වැටෙන තැන' යනු එහි අරුතයි. මස්ජිදය විශාල සෘජුකෝණාස්‍රාකාර මැදමිදුලක් වටා තැනුණු පිල්වලින් සැදුණකි. රිවාක් නමින් හැඳින්වෙන මේ පිල්වල සමතල පියසි රැඳුණේ කුලුනු පාද කොට ගත් ආරුක්කු වැටක් මතය. මස්ජිදයෙහි කිබ්ලා නම් වූ දිශාවකි. ඒ මක්කම පිහිටි දිශාවයි. එම දිශාව පූජ්‍ය වේ. කිබ්ලා දිශාව පැත්තේ පිහිටි පිල පුළුලින් වැඩිය. මෙහි ඇතුළු බිත්තියෙහි කුලංගියකි. මිහ්රාබ් නමින් හැඳින්වෙන එය ද මක්කම දිශාව දක්වයි. මස්ජිදයේ යාච්ඤාව සඳහා වෙන්වුණු මේ මිහ්රාබය සහිත කොටස වැසෙනුයේ අර්ධගෝලාකාර පියස්සකිනි. මස්ජිදයේ මැදමිදුල මධ්‍යයෙහි මිදා නමින් හැඳින්වෙන පොකුණ වේ. මස්ජිදය අසල හෝ ඊට බද්ධව මනාර නමින් හැඳින්වෙන එක් අටුල්ලක් හෝ අටුලු කිහිපයක් වෙයි. මේ අටුලු වනුයේ මු’අධ්ධීන් නම් සේවකයාට යාච්ඤා කිරීමේ වේලාව දන්වමින් කාල ඝෝෂාව කිරීම සඳහාය. උමයියද් යුගයේ බිහි වූ මස්ජිදයේ මෙම ලක්ෂණ එහි සැලැස්ම වශයෙන් රූඪිගත වූයේය. එසේ ද වුවත්, මේ සැලැස්ම ඒ ආකාරයෙන් ම අනුගමනය නොකළ අවස්ථා ද ඇත. නිදසුනක් වශයෙන් දක්වතොත් ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයේ මුල් කාලයට අයත් කොර්දෝබා, ඛයිර්වාන් සහ ටියුනිස් යන තැන්වල පිහිටි මස්ජිදයන්හි මැද මිදුලෙහි සිවු දිසාවෙහි ම රිවාක් පිල් නොමැත.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>සාමාන්‍ය ව්‍යවහාරයෙහි මුස්ලිම් පල්ලිය යනුවෙන් හැඳින්වෙනුයේ මස්ජිදයයි. 'වැඳ වැටෙන තැන' යනු එහි අරුතයි. මස්ජිදය විශාල සෘජුකෝණාස්‍රාකාර මැදමිදුලක් වටා තැනුණු පිල්වලින් සැදුණකි. රිවාක් නමින් හැඳින්වෙන මේ පිල්වල සමතල පියසි රැඳුණේ කුලුනු පාද කොට ගත් ආරුක්කු වැටක් මතය. මස්ජිදයෙහි කිබ්ලා නම් වූ දිශාවකි. ඒ මක්කම පිහිටි දිශාවයි. එම දිශාව පූජ්‍ය වේ. කිබ්ලා දිශාව පැත්තේ පිහිටි පිල පුළුලින් වැඩිය. මෙහි ඇතුළු බිත්තියෙහි කුලංගියකි. මිහ්රාබ් නමින් හැඳින්වෙන එය ද මක්කම දිශාව දක්වයි. මස්ජිදයේ යාච්ඤාව සඳහා වෙන්වුණු මේ මිහ්රාබය සහිත කොටස වැසෙනුයේ අර්ධගෝලාකාර පියස්සකිනි. මස්ජිදයේ මැදමිදුල මධ්‍යයෙහි මිදා නමින් හැඳින්වෙන පොකුණ වේ. මස්ජිදය අසල හෝ ඊට බද්ධව මනාර නමින් හැඳින්වෙන එක් අටුල්ලක් හෝ අටුලු කිහිපයක් වෙයි. මේ අටුලු වනුයේ මු’අධ්ධීන් නම් සේවකයාට යාච්ඤා කිරීමේ වේලාව දන්වමින් කාල ඝෝෂාව කිරීම සඳහාය. උමයියද් යුගයේ බිහි වූ මස්ජිදයේ මෙම ලක්ෂණ එහි සැලැස්ම වශයෙන් රූඪිගත වූයේය. එසේ ද වුවත්, මේ සැලැස්ම ඒ ආකාරයෙන් ම අනුගමනය නොකළ අවස්ථා ද ඇත. නිදසුනක් වශයෙන් දක්වතොත් ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයේ මුල් කාලයට අයත් කොර්දෝබා, ඛයිර්වාන් සහ ටියුනිස් යන තැන්වල පිහිටි මස්ජිදයන්හි මැද මිදුලෙහි සිවු දිසාවෙහි ම රිවාක් පිල් නොමැත.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:4-296.jpg|<del class="diffchange diffchange-inline">500px</del>|left]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:4-296.jpg|<ins class="diffchange diffchange-inline">600px</ins>|left]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>සොහොන් ගෙවල් හැඳින්වෙනුයේ තුර්බ නොහොත් කබ්රිස්ථාන් යන නම්වලිනි. මේවා සාමාන්‍යයෙන් තනි සොහොන් ගැබකින් යුක්තය. මෙය වැසෙනුයේ අර්ධගෝලාකාර පියස්සකිනි. සොහොන් ගැබෙහි බටහිර දිග බිත්තියෙහි සාමාන්‍යයෙන් මිහ්රාබයක් වෙයි. ඇතැම් වැදගත් සොහොන් ගෙවල්වලට යාව වෙන ම මස්ජිදයක් ද තනන ලද්දේය. අබ්බාසිද් යුගයට අයත් අල්මුත්තසිර්ගේ කුබ්බත් අස්-සුලෙයිබිය නම් වූ සොහොන් ගෙය ද සමානිද් ඉස්මායිල්ගේ සොහොන් ගෙය ද ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයේ මුල් යුගයට අයත් වැදගත් නිර්මාණ ද්වයයක් වෙයි. මින් පළමු වැන්න අෂ්ටාස්‍රාකාරය. පාරසික ලක්ෂණයන්ගෙන් යුත්, දෙවනුව කී සොහොන්ගෙය බොහෝ කල් යන තෙක් ම මේ ගෘහවිශේෂයට ආදර්ශ විය. ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයේ මෑත භාගයට අයත් විශිෂ්ට සොහොන් ගෙවල් දෙකක් නම් ඉන්දියාවේ සිකන්දර්හි පිහිටි අක්බාර් අධිරාජයාගේ සොහොන් ගෙය සහ ශා ජහාන් විසින් කරවන ලද [[තාජ්මහල්]] (බ.) මන්දිරයයි.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>සොහොන් ගෙවල් හැඳින්වෙනුයේ තුර්බ නොහොත් කබ්රිස්ථාන් යන නම්වලිනි. මේවා සාමාන්‍යයෙන් තනි සොහොන් ගැබකින් යුක්තය. මෙය වැසෙනුයේ අර්ධගෝලාකාර පියස්සකිනි. සොහොන් ගැබෙහි බටහිර දිග බිත්තියෙහි සාමාන්‍යයෙන් මිහ්රාබයක් වෙයි. ඇතැම් වැදගත් සොහොන් ගෙවල්වලට යාව වෙන ම මස්ජිදයක් ද තනන ලද්දේය. අබ්බාසිද් යුගයට අයත් අල්මුත්තසිර්ගේ කුබ්බත් අස්-සුලෙයිබිය නම් වූ සොහොන් ගෙය ද සමානිද් ඉස්මායිල්ගේ සොහොන් ගෙය ද ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයේ මුල් යුගයට අයත් වැදගත් නිර්මාණ ද්වයයක් වෙයි. මින් පළමු වැන්න අෂ්ටාස්‍රාකාරය. පාරසික ලක්ෂණයන්ගෙන් යුත්, දෙවනුව කී සොහොන්ගෙය බොහෝ කල් යන තෙක් ම මේ ගෘහවිශේෂයට ආදර්ශ විය. ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයේ මෑත භාගයට අයත් විශිෂ්ට සොහොන් ගෙවල් දෙකක් නම් ඉන්දියාවේ සිකන්දර්හි පිහිටි අක්බාර් අධිරාජයාගේ සොහොන් ගෙය සහ ශා ජහාන් විසින් කරවන ලද [[තාජ්මහල්]] (බ.) මන්දිරයයි.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%89%E0%B7%83%E0%B7%8A%E0%B6%BD%E0%B7%8F%E0%B6%B8%E0%B7%8A_%E0%B6%9C%E0%B7%98%E0%B7%84%E0%B6%B1%E0%B7%92%E0%B6%BB%E0%B7%8A%E0%B6%B8%E0%B7%8F%E0%B6%AB_%E0%B7%81%E0%B7%92%E0%B6%BD%E0%B7%8A%E0%B6%B4%E0%B6%BA&diff=10065&oldid=prev 2026-02-13T08:45:25Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">08:45, 13 පෙබරවාරි 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l7" >7 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">7 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ආගමික ගොඩනැඟිලි ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ආගමික ගොඩනැඟිලි ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>සාමාන්‍ය ව්‍යවහාරයෙහි මුස්ලිම් පල්ලිය යනුවෙන් හැඳින්වෙනුයේ මස්ජිදයයි. 'වැඳ වැටෙන තැන' යනු එහි අරුතයි. මස්ජිදය විශාල සෘජුකෝණාස්‍රාකාර මැදමිදුලක් වටා තැනුණු පිල්වලින් සැදුණකි. රිවාක් නමින් හැඳින්වෙන මේ පිල්වල සමතල පියසි රැඳුණේ කුලුනු පාද කොට ගත් ආරුක්කු වැටක් මතය. මස්ජිදයෙහි කිබ්ලා නම් වූ දිශාවකි. ඒ මක්කම පිහිටි දිශාවයි. එම දිශාව පූජ්‍ය වේ. කිබ්ලා දිශාව පැත්තේ පිහිටි පිල පුළුලින් වැඩිය. මෙහි ඇතුළු බිත්තියෙහි කුලංගියකි. මිහ්රාබ් නමින් හැඳින්වෙන එය ද මක්කම දිශාව දක්වයි. මස්ජිදයේ යාච්ඤාව සඳහා වෙන්වුණු මේ මිහ්රාබය සහිත කොටස වැසෙනුයේ අර්ධගෝලාකාර පියස්සකිනි. මස්ජිදයේ මැදමිදුල මධ්‍යයෙහි මිදා නමින් හැඳින්වෙන පොකුණ වේ. මස්ජිදය අසල හෝ ඊට බද්ධව මනාර නමින් හැඳින්වෙන එක් අටුල්ලක් හෝ අටුලු කිහිපයක් වෙයි. මේ අටුලු වනුයේ මු’අධ්ධීන් නම් සේවකයාට යාච්ඤා කිරීමේ වේලාව දන්වමින් කාල ඝෝෂාව කිරීම සඳහාය. උමයියද් යුගයේ බිහි වූ මස්ජිදයේ මෙම ලක්ෂණ එහි සැලැස්ම වශයෙන් රූඪිගත වූයේය. එසේ ද වුවත්, මේ සැලැස්ම ඒ ආකාරයෙන් ම අනුගමනය නොකළ අවස්ථා ද ඇත. නිදසුනක් වශයෙන් දක්වතොත් ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයේ මුල් කාලයට අයත් කොර්දෝබා, ඛයිර්වාන් සහ ටියුනිස් යන තැන්වල පිහිටි මස්ජිදයන්හි මැද මිදුලෙහි සිවු දිසාවෙහි ම රිවාක් පිල් නොමැත.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>සාමාන්‍ය ව්‍යවහාරයෙහි මුස්ලිම් පල්ලිය යනුවෙන් හැඳින්වෙනුයේ මස්ජිදයයි. 'වැඳ වැටෙන තැන' යනු එහි අරුතයි. මස්ජිදය විශාල සෘජුකෝණාස්‍රාකාර මැදමිදුලක් වටා තැනුණු පිල්වලින් සැදුණකි. රිවාක් නමින් හැඳින්වෙන මේ පිල්වල සමතල පියසි රැඳුණේ කුලුනු පාද කොට ගත් ආරුක්කු වැටක් මතය. මස්ජිදයෙහි කිබ්ලා නම් වූ දිශාවකි. ඒ මක්කම පිහිටි දිශාවයි. එම දිශාව පූජ්‍ය වේ. කිබ්ලා දිශාව පැත්තේ පිහිටි පිල පුළුලින් වැඩිය. මෙහි ඇතුළු බිත්තියෙහි කුලංගියකි. මිහ්රාබ් නමින් හැඳින්වෙන එය ද මක්කම දිශාව දක්වයි. මස්ජිදයේ යාච්ඤාව සඳහා වෙන්වුණු මේ මිහ්රාබය සහිත කොටස වැසෙනුයේ අර්ධගෝලාකාර පියස්සකිනි. මස්ජිදයේ මැදමිදුල මධ්‍යයෙහි මිදා නමින් හැඳින්වෙන පොකුණ වේ. මස්ජිදය අසල හෝ ඊට බද්ධව මනාර නමින් හැඳින්වෙන එක් අටුල්ලක් හෝ අටුලු කිහිපයක් වෙයි. මේ අටුලු වනුයේ මු’අධ්ධීන් නම් සේවකයාට යාච්ඤා කිරීමේ වේලාව දන්වමින් කාල ඝෝෂාව කිරීම සඳහාය. උමයියද් යුගයේ බිහි වූ මස්ජිදයේ මෙම ලක්ෂණ එහි සැලැස්ම වශයෙන් රූඪිගත වූයේය. එසේ ද වුවත්, මේ සැලැස්ම ඒ ආකාරයෙන් ම අනුගමනය නොකළ අවස්ථා ද ඇත. නිදසුනක් වශයෙන් දක්වතොත් ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයේ මුල් කාලයට අයත් කොර්දෝබා, ඛයිර්වාන් සහ ටියුනිස් යන තැන්වල පිහිටි මස්ජිදයන්හි මැද මිදුලෙහි සිවු දිසාවෙහි ම රිවාක් පිල් නොමැත.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:4-296.jpg|500px|left]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>සොහොන් ගෙවල් හැඳින්වෙනුයේ තුර්බ නොහොත් කබ්රිස්ථාන් යන නම්වලිනි. මේවා සාමාන්‍යයෙන් තනි සොහොන් ගැබකින් යුක්තය. මෙය වැසෙනුයේ අර්ධගෝලාකාර පියස්සකිනි. සොහොන් ගැබෙහි බටහිර දිග බිත්තියෙහි සාමාන්‍යයෙන් මිහ්රාබයක් වෙයි. ඇතැම් වැදගත් සොහොන් ගෙවල්වලට යාව වෙන ම මස්ජිදයක් ද තනන ලද්දේය. අබ්බාසිද් යුගයට අයත් අල්මුත්තසිර්ගේ කුබ්බත් අස්-සුලෙයිබිය නම් වූ සොහොන් ගෙය ද සමානිද් ඉස්මායිල්ගේ සොහොන් ගෙය ද ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයේ මුල් යුගයට අයත් වැදගත් නිර්මාණ ද්වයයක් වෙයි. මින් පළමු වැන්න අෂ්ටාස්‍රාකාරය. පාරසික ලක්ෂණයන්ගෙන් යුත්, දෙවනුව කී සොහොන්ගෙය බොහෝ කල් යන තෙක් ම මේ ගෘහවිශේෂයට ආදර්ශ විය. ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයේ මෑත භාගයට අයත් විශිෂ්ට සොහොන් ගෙවල් දෙකක් නම් ඉන්දියාවේ සිකන්දර්හි පිහිටි අක්බාර් අධිරාජයාගේ සොහොන් ගෙය සහ ශා ජහාන් විසින් කරවන ලද [[තාජ්මහල්]] (බ.) මන්දිරයයි.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>සොහොන් ගෙවල් හැඳින්වෙනුයේ තුර්බ නොහොත් කබ්රිස්ථාන් යන නම්වලිනි. මේවා සාමාන්‍යයෙන් තනි සොහොන් ගැබකින් යුක්තය. මෙය වැසෙනුයේ අර්ධගෝලාකාර පියස්සකිනි. සොහොන් ගැබෙහි බටහිර දිග බිත්තියෙහි සාමාන්‍යයෙන් මිහ්රාබයක් වෙයි. ඇතැම් වැදගත් සොහොන් ගෙවල්වලට යාව වෙන ම මස්ජිදයක් ද තනන ලද්දේය. අබ්බාසිද් යුගයට අයත් අල්මුත්තසිර්ගේ කුබ්බත් අස්-සුලෙයිබිය නම් වූ සොහොන් ගෙය ද සමානිද් ඉස්මායිල්ගේ සොහොන් ගෙය ද ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයේ මුල් යුගයට අයත් වැදගත් නිර්මාණ ද්වයයක් වෙයි. මින් පළමු වැන්න අෂ්ටාස්‍රාකාරය. පාරසික ලක්ෂණයන්ගෙන් යුත්, දෙවනුව කී සොහොන්ගෙය බොහෝ කල් යන තෙක් ම මේ ගෘහවිශේෂයට ආදර්ශ විය. ඉස්ලාම් ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයේ මෑත භාගයට අයත් විශිෂ්ට සොහොන් ගෙවල් දෙකක් නම් ඉන්දියාවේ සිකන්දර්හි පිහිටි අක්බාර් අධිරාජයාගේ සොහොන් ගෙය සහ ශා ජහාන් විසින් කරවන ලද [[තාජ්මහල්]] (බ.) මන්දිරයයි.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%89%E0%B7%83%E0%B7%8A%E0%B6%BD%E0%B7%8F%E0%B6%B8%E0%B7%8A_%E0%B6%9C%E0%B7%98%E0%B7%84%E0%B6%B1%E0%B7%92%E0%B6%BB%E0%B7%8A%E0%B6%B8%E0%B7%8F%E0%B6%AB_%E0%B7%81%E0%B7%92%E0%B6%BD%E0%B7%8A%E0%B6%B4%E0%B6%BA&diff=10063&oldid=prev 2026-02-13T08:43:34Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">08:43, 13 පෙබරවාරි 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >1 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:4-294.jpg|<del class="diffchange diffchange-inline">300px</del>|right]]හත් වැනි සියවසේ දී අරාබියෙන් පටන් ගෙන සිරියාව, ඉරාකය සහ පර්සියාව යන රටවල් ඔස්සේ උතුරු දෙසින් තුර්කිස්ථානය ද, නැගෙනහිරින් ඉන්දියාව ද, බටහිර දෙසින් උතුරු අප්‍රිකාව ද ඇතුළු කොට ගෙන ස්පාඤ්ඤය දක්වා විහිදුණු මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයෙහි ඉස්ලාම් භක්තියේ ආභාසයෙන් වැඩුණු ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදාය ඉස්ලාම් නමින් වෙසෙසා හඳුන්වනු ලැබේ. මෙම සම්ප්‍රදායට අයත් විවිධ ශෛලීහු සරසනික යන අපරනාමයෙන් ද පොදුවේ හඳුන්වනු ලැබූහ.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:4-294.jpg|<ins class="diffchange diffchange-inline">600px</ins>|right]]හත් වැනි සියවසේ දී අරාබියෙන් පටන් ගෙන සිරියාව, ඉරාකය සහ පර්සියාව යන රටවල් ඔස්සේ උතුරු දෙසින් තුර්කිස්ථානය ද, නැගෙනහිරින් ඉන්දියාව ද, බටහිර දෙසින් උතුරු අප්‍රිකාව ද ඇතුළු කොට ගෙන ස්පාඤ්ඤය දක්වා විහිදුණු මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයෙහි ඉස්ලාම් භක්තියේ ආභාසයෙන් වැඩුණු ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදාය ඉස්ලාම් නමින් වෙසෙසා හඳුන්වනු ලැබේ. මෙම සම්ප්‍රදායට අයත් විවිධ ශෛලීහු සරසනික යන අපරනාමයෙන් ද පොදුවේ හඳුන්වනු ලැබූහ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අරාබියේ මුල් ම ඉස්ලාම් භක්තිකයෝ වැඩි කොට ම සංචාරක ජීවිතයක් ගත කරමින් කූඩාරම්වල වාසය කළාහු ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය දැන නොසිටියහ. මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයේ ආරම්භයේ දී ඔවුහු තමන් යටත් කොට ගත් රටවල පැවැති නගර, ගොඩනැඟිලි ආදිය තමන්ගේ ප්‍රයෝජනයට ගත්හ. මේ නිසා ඒ රටවල වූ අන්‍යාගමික දේවස්ථාන ඉස්ලාම් භක්තිකයන්ගේ මස්ජිද (පල්ලි) බවට පෙරැළිණ. පසුව, අමුතුවෙන් ගොඩනැඟිලි ඉදිකිරීමේ දී ඔවුහු තමන් යටත් කොට ගත් රටවල වූ බයිසන්තීන සහ යාවනික ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයන් ගුරු කොට ගත්හ. තමන්ට අවශ්‍ය ගොඩනැඟිලි ඉදිකිරීම සඳහා ඔවුන් විසින් බොහෝ විට යොදවන ලද්දේ ද මේ යටත් රටවල ශිල්පීන් මය. එපමණක් නොව, ඒ රටවල ඇතැම් දේවස්ථාන කඩා බිඳ දැමූ ඔවුහු ඒවායේ යම් යම් අංගෝපාංග තම ගොඩනැඟිලි ඉදිකිරීමේ දී යොදා ගත්හ. අට වැනි සියවසෙහි දී මුසල්මාන බලයේ කේන්ද්‍රස්ථානය සිරියාවේ දමස්කස් නුවරින් ඉරාකයේ බග්දාද් නුවරට මාරු කරනු ලැබීමෙන් පසු ඉස්ලාමික ගෘහනිර්මාණශිල්පය කෙරෙහි වූ පර්සියානු ආභාසය දැඩි විය. මේ විදියේ අතු ඉති එක්වීමෙන් සැදුණු ඉස්ලාමික ගෘහනිර්මාණ ශිල්පය ක්‍රමයෙන් ඊට ආවේණික යයි කිව හැකි මුහුණුවරක් ගන්නට වූයේය. එය මේ නව මඟට බටුයේ උමෙයියද් යුගයේ දී මය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අරාබියේ මුල් ම ඉස්ලාම් භක්තිකයෝ වැඩි කොට ම සංචාරක ජීවිතයක් ගත කරමින් කූඩාරම්වල වාසය කළාහු ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය දැන නොසිටියහ. මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයේ ආරම්භයේ දී ඔවුහු තමන් යටත් කොට ගත් රටවල පැවැති නගර, ගොඩනැඟිලි ආදිය තමන්ගේ ප්‍රයෝජනයට ගත්හ. මේ නිසා ඒ රටවල වූ අන්‍යාගමික දේවස්ථාන ඉස්ලාම් භක්තිකයන්ගේ මස්ජිද (පල්ලි) බවට පෙරැළිණ. පසුව, අමුතුවෙන් ගොඩනැඟිලි ඉදිකිරීමේ දී ඔවුහු තමන් යටත් කොට ගත් රටවල වූ බයිසන්තීන සහ යාවනික ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයන් ගුරු කොට ගත්හ. තමන්ට අවශ්‍ය ගොඩනැඟිලි ඉදිකිරීම සඳහා ඔවුන් විසින් බොහෝ විට යොදවන ලද්දේ ද මේ යටත් රටවල ශිල්පීන් මය. එපමණක් නොව, ඒ රටවල ඇතැම් දේවස්ථාන කඩා බිඳ දැමූ ඔවුහු ඒවායේ යම් යම් අංගෝපාංග තම ගොඩනැඟිලි ඉදිකිරීමේ දී යොදා ගත්හ. අට වැනි සියවසෙහි දී මුසල්මාන බලයේ කේන්ද්‍රස්ථානය සිරියාවේ දමස්කස් නුවරින් ඉරාකයේ බග්දාද් නුවරට මාරු කරනු ලැබීමෙන් පසු ඉස්ලාමික ගෘහනිර්මාණශිල්පය කෙරෙහි වූ පර්සියානු ආභාසය දැඩි විය. මේ විදියේ අතු ඉති එක්වීමෙන් සැදුණු ඉස්ලාමික ගෘහනිර්මාණ ශිල්පය ක්‍රමයෙන් ඊට ආවේණික යයි කිව හැකි මුහුණුවරක් ගන්නට වූයේය. එය මේ නව මඟට බටුයේ උමෙයියද් යුගයේ දී මය.</div></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%89%E0%B7%83%E0%B7%8A%E0%B6%BD%E0%B7%8F%E0%B6%B8%E0%B7%8A_%E0%B6%9C%E0%B7%98%E0%B7%84%E0%B6%B1%E0%B7%92%E0%B6%BB%E0%B7%8A%E0%B6%B8%E0%B7%8F%E0%B6%AB_%E0%B7%81%E0%B7%92%E0%B6%BD%E0%B7%8A%E0%B6%B4%E0%B6%BA&diff=10062&oldid=prev 2026-02-13T08:43:22Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">08:43, 13 පෙබරවාරි 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >1 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>හත් වැනි සියවසේ දී අරාබියෙන් පටන් ගෙන සිරියාව, ඉරාකය සහ පර්සියාව යන රටවල් ඔස්සේ උතුරු දෙසින් තුර්කිස්ථානය ද, නැගෙනහිරින් ඉන්දියාව ද, බටහිර දෙසින් උතුරු අප්‍රිකාව ද ඇතුළු කොට ගෙන ස්පාඤ්ඤය දක්වා විහිදුණු මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයෙහි ඉස්ලාම් භක්තියේ ආභාසයෙන් වැඩුණු ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදාය ඉස්ලාම් නමින් වෙසෙසා හඳුන්වනු ලැබේ. මෙම සම්ප්‍රදායට අයත් විවිධ ශෛලීහු සරසනික යන අපරනාමයෙන් ද පොදුවේ හඳුන්වනු ලැබූහ.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:4-294.jpg|300px|right]]</ins>හත් වැනි සියවසේ දී අරාබියෙන් පටන් ගෙන සිරියාව, ඉරාකය සහ පර්සියාව යන රටවල් ඔස්සේ උතුරු දෙසින් තුර්කිස්ථානය ද, නැගෙනහිරින් ඉන්දියාව ද, බටහිර දෙසින් උතුරු අප්‍රිකාව ද ඇතුළු කොට ගෙන ස්පාඤ්ඤය දක්වා විහිදුණු මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයෙහි ඉස්ලාම් භක්තියේ ආභාසයෙන් වැඩුණු ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදාය ඉස්ලාම් නමින් වෙසෙසා හඳුන්වනු ලැබේ. මෙම සම්ප්‍රදායට අයත් විවිධ ශෛලීහු සරසනික යන අපරනාමයෙන් ද පොදුවේ හඳුන්වනු ලැබූහ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අරාබියේ මුල් ම ඉස්ලාම් භක්තිකයෝ වැඩි කොට ම සංචාරක ජීවිතයක් ගත කරමින් කූඩාරම්වල වාසය කළාහු ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය දැන නොසිටියහ. මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයේ ආරම්භයේ දී ඔවුහු තමන් යටත් කොට ගත් රටවල පැවැති නගර, ගොඩනැඟිලි ආදිය තමන්ගේ ප්‍රයෝජනයට ගත්හ. මේ නිසා ඒ රටවල වූ අන්‍යාගමික දේවස්ථාන ඉස්ලාම් භක්තිකයන්ගේ මස්ජිද (පල්ලි) බවට පෙරැළිණ. පසුව, අමුතුවෙන් ගොඩනැඟිලි ඉදිකිරීමේ දී ඔවුහු තමන් යටත් කොට ගත් රටවල වූ බයිසන්තීන සහ යාවනික ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයන් ගුරු කොට ගත්හ. තමන්ට අවශ්‍ය ගොඩනැඟිලි ඉදිකිරීම සඳහා ඔවුන් විසින් බොහෝ විට යොදවන ලද්දේ ද මේ යටත් රටවල ශිල්පීන් මය. එපමණක් නොව, ඒ රටවල ඇතැම් දේවස්ථාන කඩා බිඳ දැමූ ඔවුහු ඒවායේ යම් යම් අංගෝපාංග තම ගොඩනැඟිලි ඉදිකිරීමේ දී යොදා ගත්හ. අට වැනි සියවසෙහි දී මුසල්මාන බලයේ කේන්ද්‍රස්ථානය සිරියාවේ දමස්කස් නුවරින් ඉරාකයේ බග්දාද් නුවරට මාරු කරනු ලැබීමෙන් පසු ඉස්ලාමික ගෘහනිර්මාණශිල්පය කෙරෙහි වූ පර්සියානු ආභාසය දැඩි විය. මේ විදියේ අතු ඉති එක්වීමෙන් සැදුණු ඉස්ලාමික ගෘහනිර්මාණ ශිල්පය ක්‍රමයෙන් ඊට ආවේණික යයි කිව හැකි මුහුණුවරක් ගන්නට වූයේය. එය මේ නව මඟට බටුයේ උමෙයියද් යුගයේ දී මය.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අරාබියේ මුල් ම ඉස්ලාම් භක්තිකයෝ වැඩි කොට ම සංචාරක ජීවිතයක් ගත කරමින් කූඩාරම්වල වාසය කළාහු ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය දැන නොසිටියහ. මුසල්මාන අධිරාජ්‍යයේ ආරම්භයේ දී ඔවුහු තමන් යටත් කොට ගත් රටවල පැවැති නගර, ගොඩනැඟිලි ආදිය තමන්ගේ ප්‍රයෝජනයට ගත්හ. මේ නිසා ඒ රටවල වූ අන්‍යාගමික දේවස්ථාන ඉස්ලාම් භක්තිකයන්ගේ මස්ජිද (පල්ලි) බවට පෙරැළිණ. පසුව, අමුතුවෙන් ගොඩනැඟිලි ඉදිකිරීමේ දී ඔවුහු තමන් යටත් කොට ගත් රටවල වූ බයිසන්තීන සහ යාවනික ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප සම්ප්‍රදායයන් ගුරු කොට ගත්හ. තමන්ට අවශ්‍ය ගොඩනැඟිලි ඉදිකිරීම සඳහා ඔවුන් විසින් බොහෝ විට යොදවන ලද්දේ ද මේ යටත් රටවල ශිල්පීන් මය. එපමණක් නොව, ඒ රටවල ඇතැම් දේවස්ථාන කඩා බිඳ දැමූ ඔවුහු ඒවායේ යම් යම් අංගෝපාංග තම ගොඩනැඟිලි ඉදිකිරීමේ දී යොදා ගත්හ. අට වැනි සියවසෙහි දී මුසල්මාන බලයේ කේන්ද්‍රස්ථානය සිරියාවේ දමස්කස් නුවරින් ඉරාකයේ බග්දාද් නුවරට මාරු කරනු ලැබීමෙන් පසු ඉස්ලාමික ගෘහනිර්මාණශිල්පය කෙරෙහි වූ පර්සියානු ආභාසය දැඩි විය. මේ විදියේ අතු ඉති එක්වීමෙන් සැදුණු ඉස්ලාමික ගෘහනිර්මාණ ශිල්පය ක්‍රමයෙන් ඊට ආවේණික යයි කිව හැකි මුහුණුවරක් ගන්නට වූයේය. එය මේ නව මඟට බටුයේ උමෙයියද් යුගයේ දී මය.</div></td></tr> </table>

Senasinghe