http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?action=history&feed=atom&title=%E0%B6%8B%E0%B7%82%E0%B7%8A%E0%B6%AB%E0%B6%AD%E0%B7%8A%E0%B7%80%E0%B6%B8%E0%B7%92%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA 2026-05-14T01:25:35Z විකියෙහි මෙම පිටුව සඳහා ඇති සංශෝධන ඉතිහාසය MediaWiki 1.27.1 http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%8B%E0%B7%82%E0%B7%8A%E0%B6%AB%E0%B6%AD%E0%B7%8A%E0%B7%80%E0%B6%B8%E0%B7%92%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=10673&oldid=prev 2026-03-13T07:35:19Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">07:35, 13 මාර්තු 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l55" >55 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">55 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>උෂ්ණත්වය මැනීමට යොදන උපකරණ වර්ග කිහිපයක් තිබෙන නිසා අනුරූපත්වය හා සමානත්වය සඳහා ඒවායේ ක්‍රමාංකණය කිරීම සම්මත පරිමාණයක් අනුව කළ යුතුය. තාපගතික විද්‍යාවේ 2 වැනි නියමය අනුව උෂ්ණත්වයේ අර්ථය දැක්වූ විට කලින් විස්තර කරන ලද පරිමාණවල ඇති අසන්තුෂ්ටිකර බව ඉවත් කැරේ. 1933 දී පවත්වන ලද භාර හා මිනුම් පිළිබඳ 8 වැනි සාමාන්‍ය සාකච්ඡා සභාවේ දී තාපගතික මූලධර්මය පදනම් කොටගත් අන්තර්ජාතික උෂ්ණත්ව පරිමාණයක් පිළිගන්නා ලදි. මේ මූලධර්මය පළමුවෙන් යෝජනා කරන ලද්දේ 1848 දී විලියම් තොම්සන් (පසුව කෙල්වින් සාමි) විසිනි. උෂ්ණත්ව දෙකක් අතර ක්‍රියා කරන ප්‍රතිවර්ත්‍ය එන්ජිමක කාර්යක්ෂමතාව හුදෙක් උෂ්ණත්වයන්ගේ ශ්‍රිතයක් බව දක්වා ඇත. ඕනෑ ම ද්‍රව්‍යමය වස්තුවක භෞතික ගුණ කෙරෙන් එය සම්පූර්ණයෙන් ම ස්වාධීනය. [[කානො එන්ජිම්]] (Carnot engine) (බ.) ක්ෂමතාව අනුව උෂ්ණත්ව පරිමාණ සලසාගත හැකිය. එවැනි පරිමාණයක ක්ෂමතා සමීකරණය මෙසේ දැක්වේ. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>උෂ්ණත්වය මැනීමට යොදන උපකරණ වර්ග කිහිපයක් තිබෙන නිසා අනුරූපත්වය හා සමානත්වය සඳහා ඒවායේ ක්‍රමාංකණය කිරීම සම්මත පරිමාණයක් අනුව කළ යුතුය. තාපගතික විද්‍යාවේ 2 වැනි නියමය අනුව උෂ්ණත්වයේ අර්ථය දැක්වූ විට කලින් විස්තර කරන ලද පරිමාණවල ඇති අසන්තුෂ්ටිකර බව ඉවත් කැරේ. 1933 දී පවත්වන ලද භාර හා මිනුම් පිළිබඳ 8 වැනි සාමාන්‍ය සාකච්ඡා සභාවේ දී තාපගතික මූලධර්මය පදනම් කොටගත් අන්තර්ජාතික උෂ්ණත්ව පරිමාණයක් පිළිගන්නා ලදි. මේ මූලධර්මය පළමුවෙන් යෝජනා කරන ලද්දේ 1848 දී විලියම් තොම්සන් (පසුව කෙල්වින් සාමි) විසිනි. උෂ්ණත්ව දෙකක් අතර ක්‍රියා කරන ප්‍රතිවර්ත්‍ය එන්ජිමක කාර්යක්ෂමතාව හුදෙක් උෂ්ණත්වයන්ගේ ශ්‍රිතයක් බව දක්වා ඇත. ඕනෑ ම ද්‍රව්‍යමය වස්තුවක භෞතික ගුණ කෙරෙන් එය සම්පූර්ණයෙන් ම ස්වාධීනය. [[කානො එන්ජිම්]] (Carnot engine) (බ.) ක්ෂමතාව අනුව උෂ්ණත්ව පරිමාණ සලසාගත හැකිය. එවැනි පරිමාණයක ක්ෂමතා සමීකරණය මෙසේ දැක්වේ. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-48.jpg|<del class="diffchange diffchange-inline">200px</del>]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-48.jpg|<ins class="diffchange diffchange-inline">400px</ins>]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ආනුභවික නිරපේක්ෂ පරිමාණයට මේ පරිමාණය බොහෝ සෙයින් අනුරූප වේ. හයිඩ්රජන් උෂ්ණත්ව මානයෙන් ප්‍රකාශ කරනු ලබන උෂ්ණත්වවලට මේ පරිමාණයේ උෂ්ණත්ව ඉතා කිට්ටු වේ. එහෙත් හයිඩ්රජන් සම්පූර්ණයෙන් ම පරිපූර්ණ වායුවක් නොවන හෙයින් අචල ලක්ෂ්‍යයන්හි දී හැර අනික් සෑම උෂ්ණත්වවල දී එහි අගය ශෝධනය කළ යුතුය. අවාසනාවකට මෙන් පරිපූර්ණ කානො එන්ජිමක් හෝ පරිපූර්ණ වායුවක් හෝ ඇත්තේ නැත. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ආනුභවික නිරපේක්ෂ පරිමාණයට මේ පරිමාණය බොහෝ සෙයින් අනුරූප වේ. හයිඩ්රජන් උෂ්ණත්ව මානයෙන් ප්‍රකාශ කරනු ලබන උෂ්ණත්වවලට මේ පරිමාණයේ උෂ්ණත්ව ඉතා කිට්ටු වේ. එහෙත් හයිඩ්රජන් සම්පූර්ණයෙන් ම පරිපූර්ණ වායුවක් නොවන හෙයින් අචල ලක්ෂ්‍යයන්හි දී හැර අනික් සෑම උෂ්ණත්වවල දී එහි අගය ශෝධනය කළ යුතුය. අවාසනාවකට මෙන් පරිපූර්ණ කානො එන්ජිමක් හෝ පරිපූර්ණ වායුවක් හෝ ඇත්තේ නැත. &#160;</div></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%8B%E0%B7%82%E0%B7%8A%E0%B6%AB%E0%B6%AD%E0%B7%8A%E0%B7%80%E0%B6%B8%E0%B7%92%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=10672&oldid=prev 2026-03-13T07:34:52Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">07:34, 13 මාර්තු 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l55" >55 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">55 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>උෂ්ණත්වය මැනීමට යොදන උපකරණ වර්ග කිහිපයක් තිබෙන නිසා අනුරූපත්වය හා සමානත්වය සඳහා ඒවායේ ක්‍රමාංකණය කිරීම සම්මත පරිමාණයක් අනුව කළ යුතුය. තාපගතික විද්‍යාවේ 2 වැනි නියමය අනුව උෂ්ණත්වයේ අර්ථය දැක්වූ විට කලින් විස්තර කරන ලද පරිමාණවල ඇති අසන්තුෂ්ටිකර බව ඉවත් කැරේ. 1933 දී පවත්වන ලද භාර හා මිනුම් පිළිබඳ 8 වැනි සාමාන්‍ය සාකච්ඡා සභාවේ දී තාපගතික මූලධර්මය පදනම් කොටගත් අන්තර්ජාතික උෂ්ණත්ව පරිමාණයක් පිළිගන්නා ලදි. මේ මූලධර්මය පළමුවෙන් යෝජනා කරන ලද්දේ 1848 දී විලියම් තොම්සන් (පසුව කෙල්වින් සාමි) විසිනි. උෂ්ණත්ව දෙකක් අතර ක්‍රියා කරන ප්‍රතිවර්ත්‍ය එන්ජිමක කාර්යක්ෂමතාව හුදෙක් උෂ්ණත්වයන්ගේ ශ්‍රිතයක් බව දක්වා ඇත. ඕනෑ ම ද්‍රව්‍යමය වස්තුවක භෞතික ගුණ කෙරෙන් එය සම්පූර්ණයෙන් ම ස්වාධීනය. [[කානො එන්ජිම්]] (Carnot engine) (බ.) ක්ෂමතාව අනුව උෂ්ණත්ව පරිමාණ සලසාගත හැකිය. එවැනි පරිමාණයක ක්ෂමතා සමීකරණය මෙසේ දැක්වේ. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>උෂ්ණත්වය මැනීමට යොදන උපකරණ වර්ග කිහිපයක් තිබෙන නිසා අනුරූපත්වය හා සමානත්වය සඳහා ඒවායේ ක්‍රමාංකණය කිරීම සම්මත පරිමාණයක් අනුව කළ යුතුය. තාපගතික විද්‍යාවේ 2 වැනි නියමය අනුව උෂ්ණත්වයේ අර්ථය දැක්වූ විට කලින් විස්තර කරන ලද පරිමාණවල ඇති අසන්තුෂ්ටිකර බව ඉවත් කැරේ. 1933 දී පවත්වන ලද භාර හා මිනුම් පිළිබඳ 8 වැනි සාමාන්‍ය සාකච්ඡා සභාවේ දී තාපගතික මූලධර්මය පදනම් කොටගත් අන්තර්ජාතික උෂ්ණත්ව පරිමාණයක් පිළිගන්නා ලදි. මේ මූලධර්මය පළමුවෙන් යෝජනා කරන ලද්දේ 1848 දී විලියම් තොම්සන් (පසුව කෙල්වින් සාමි) විසිනි. උෂ්ණත්ව දෙකක් අතර ක්‍රියා කරන ප්‍රතිවර්ත්‍ය එන්ජිමක කාර්යක්ෂමතාව හුදෙක් උෂ්ණත්වයන්ගේ ශ්‍රිතයක් බව දක්වා ඇත. ඕනෑ ම ද්‍රව්‍යමය වස්තුවක භෞතික ගුණ කෙරෙන් එය සම්පූර්ණයෙන් ම ස්වාධීනය. [[කානො එන්ජිම්]] (Carnot engine) (බ.) ක්ෂමතාව අනුව උෂ්ණත්ව පරිමාණ සලසාගත හැකිය. එවැනි පරිමාණයක ක්ෂමතා සමීකරණය මෙසේ දැක්වේ. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">කානො එන්ජිම් ක්ෂමතාව = (T1 </del>- <del class="diffchange diffchange-inline">T2)/ T1</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:5</ins>-<ins class="diffchange diffchange-inline">48</ins>.<ins class="diffchange diffchange-inline">jpg|200px]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">(T1, හා T2 උෂ්ණත්ව දෙක අතර එන්ජිම ක්‍රියා කරයි</del>.<del class="diffchange diffchange-inline">) </del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ආනුභවික නිරපේක්ෂ පරිමාණයට මේ පරිමාණය බොහෝ සෙයින් අනුරූප වේ. හයිඩ්රජන් උෂ්ණත්ව මානයෙන් ප්‍රකාශ කරනු ලබන උෂ්ණත්වවලට මේ පරිමාණයේ උෂ්ණත්ව ඉතා කිට්ටු වේ. එහෙත් හයිඩ්රජන් සම්පූර්ණයෙන් ම පරිපූර්ණ වායුවක් නොවන හෙයින් අචල ලක්ෂ්‍යයන්හි දී හැර අනික් සෑම උෂ්ණත්වවල දී එහි අගය ශෝධනය කළ යුතුය. අවාසනාවකට මෙන් පරිපූර්ණ කානො එන්ජිමක් හෝ පරිපූර්ණ වායුවක් හෝ ඇත්තේ නැත. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ආනුභවික නිරපේක්ෂ පරිමාණයට මේ පරිමාණය බොහෝ සෙයින් අනුරූප වේ. හයිඩ්රජන් උෂ්ණත්ව මානයෙන් ප්‍රකාශ කරනු ලබන උෂ්ණත්වවලට මේ පරිමාණයේ උෂ්ණත්ව ඉතා කිට්ටු වේ. එහෙත් හයිඩ්රජන් සම්පූර්ණයෙන් ම පරිපූර්ණ වායුවක් නොවන හෙයින් අචල ලක්ෂ්‍යයන්හි දී හැර අනික් සෑම උෂ්ණත්වවල දී එහි අගය ශෝධනය කළ යුතුය. අවාසනාවකට මෙන් පරිපූර්ණ කානො එන්ජිමක් හෝ පරිපූර්ණ වායුවක් හෝ ඇත්තේ නැත. &#160;</div></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%8B%E0%B7%82%E0%B7%8A%E0%B6%AB%E0%B6%AD%E0%B7%8A%E0%B7%80%E0%B6%B8%E0%B7%92%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=10612&oldid=prev 2026-03-12T08:05:41Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">08:05, 12 මාර්තු 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l32" >32 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">32 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>නියත පරිමා උෂ්ණත්වමානයෙහි වාතයේ පරිමාව නියතව තබා උෂ්ණත්වය අනුව වාතයේ පීඩනයේ වෙනස්වීම් සටහන් කරගැනීමෙන් උෂ්ණත්වය මනිනු ලැබේ. 19 වැනි ශතවර්ෂය තුළ දී වායු උෂ්ණත්වමාන වඩ වඩා දියුණු කරන ලදි. සෙ. 0° සිට සෙ. 100° දක්වා වායු උෂ්ණත්වමානවලට නිවැරදි ලෙස ක්‍රියා කළ හැකි බව 1847 දී රොනෝ (Renault) පෙන්වා දුන්නේය. රසදිය උෂ්ණත්වමාන නිතර නිතර වෙනස් වෙමින් ක්‍රියා කරන නිසා වායු උෂ්ණත්වමානවලට රොනෝ වැඩි කැමැත්තක් දැක්වීය. පීඩනය රසදිය මිමී. 1000ක් වූත් උෂ්ණත්වය සෙ. 0° වූත් හයිඩ්රජන්වලින් පුරවන ලද ප්ලැටිනම් බල්බයකින් සම්මත හයිඩ්රජන් උෂ්ණත්වමානය සමන්විත වේ. පීඩනමානයක් හෙවත් මැනොමීටරයක් බල්බයට සවි කොට ඇත. ජලයේ හිමාංකය හා තාපාංකය යොදමින් එය ක්‍රමාංකණය කොට ඇත. හයිඩ්රජන් උෂ්ණත්වමානයකින් මැනිය හැකි වැඩිම උෂ්ණත්වය සෙ. 1000° පමණ වේ. ඉතා අධික උෂ්ණත්වයන්හි දී හයිඩ්රජන් රසායනික ලෙස සක්‍රිය වන බැවින් 1907 දී පමණ හයිඩ්රජන් වෙනුවට නයිට්රජන් යොදන ලදි. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>නියත පරිමා උෂ්ණත්වමානයෙහි වාතයේ පරිමාව නියතව තබා උෂ්ණත්වය අනුව වාතයේ පීඩනයේ වෙනස්වීම් සටහන් කරගැනීමෙන් උෂ්ණත්වය මනිනු ලැබේ. 19 වැනි ශතවර්ෂය තුළ දී වායු උෂ්ණත්වමාන වඩ වඩා දියුණු කරන ලදි. සෙ. 0° සිට සෙ. 100° දක්වා වායු උෂ්ණත්වමානවලට නිවැරදි ලෙස ක්‍රියා කළ හැකි බව 1847 දී රොනෝ (Renault) පෙන්වා දුන්නේය. රසදිය උෂ්ණත්වමාන නිතර නිතර වෙනස් වෙමින් ක්‍රියා කරන නිසා වායු උෂ්ණත්වමානවලට රොනෝ වැඩි කැමැත්තක් දැක්වීය. පීඩනය රසදිය මිමී. 1000ක් වූත් උෂ්ණත්වය සෙ. 0° වූත් හයිඩ්රජන්වලින් පුරවන ලද ප්ලැටිනම් බල්බයකින් සම්මත හයිඩ්රජන් උෂ්ණත්වමානය සමන්විත වේ. පීඩනමානයක් හෙවත් මැනොමීටරයක් බල්බයට සවි කොට ඇත. ජලයේ හිමාංකය හා තාපාංකය යොදමින් එය ක්‍රමාංකණය කොට ඇත. හයිඩ්රජන් උෂ්ණත්වමානයකින් මැනිය හැකි වැඩිම උෂ්ණත්වය සෙ. 1000° පමණ වේ. ඉතා අධික උෂ්ණත්වයන්හි දී හයිඩ්රජන් රසායනික ලෙස සක්‍රිය වන බැවින් 1907 දී පමණ හයිඩ්රජන් වෙනුවට නයිට්රජන් යොදන ලදි. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-47.jpg|<del class="diffchange diffchange-inline">300px</del>|right]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-47.jpg|<ins class="diffchange diffchange-inline">200px</ins>|right]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== තාප විද්‍යුත් යුග්මය (Thermocouple) ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== තාප විද්‍යුත් යුග්මය (Thermocouple) ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අසමාන ලෝහ දෙකක කම්බි දෙකක් කොන් දෙකකින් පාස්සා එම කොන් රත් කළහොත් කම්බිවල අනික් කොන් දෙක අතර විද්‍යුත් ගාමක බලයක් ඇති වේ යැයි 1821 දී ටී. සීබෙක් විසින් පෙන්වන ලදි. ශුද්ධ ප්ලැටිනම් කම්බියකුත් ප්ලැටිනම් 90% කින් ද රෝඩියම් 10%කින් ද යුත් මිශ්‍රලෝහමය කම්බියකුත් එවැනි කම්බි යුගලකට නිදසුනි. එවැනි යුග්මයක ඇතිවන විද්‍යුත් ගාමක බලයත් (වි.ගා.බ.) රත් වූ සන්ධිය හා සිසිල් කොන් අතර ඇති උෂ්ණත්වයේ අන්තරයත් අතර ඇති සම්බන්ධය Et = a + bt + ct2 වේ. (Et = සෙ. t° උෂ්ණත්වයේ දී වි.ගා.බ.; a, b හා c වනාහි දන්නා උෂ්ණත්වයන් තුනක දී ඇති වන වි.ගා.බ. යොදමින් අගය විනිශ්චය කොටගත් නියතයෝයි.) &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අසමාන ලෝහ දෙකක කම්බි දෙකක් කොන් දෙකකින් පාස්සා එම කොන් රත් කළහොත් කම්බිවල අනික් කොන් දෙක අතර විද්‍යුත් ගාමක බලයක් ඇති වේ යැයි 1821 දී ටී. සීබෙක් විසින් පෙන්වන ලදි. ශුද්ධ ප්ලැටිනම් කම්බියකුත් ප්ලැටිනම් 90% කින් ද රෝඩියම් 10%කින් ද යුත් මිශ්‍රලෝහමය කම්බියකුත් එවැනි කම්බි යුගලකට නිදසුනි. එවැනි යුග්මයක ඇතිවන විද්‍යුත් ගාමක බලයත් (වි.ගා.බ.) රත් වූ සන්ධිය හා සිසිල් කොන් අතර ඇති උෂ්ණත්වයේ අන්තරයත් අතර ඇති සම්බන්ධය Et = a + bt + ct2 වේ. (Et = සෙ. t° උෂ්ණත්වයේ දී වි.ගා.බ.; a, b හා c වනාහි දන්නා උෂ්ණත්වයන් තුනක දී ඇති වන වි.ගා.බ. යොදමින් අගය විනිශ්චය කොටගත් නියතයෝයි.) &#160;</div></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%8B%E0%B7%82%E0%B7%8A%E0%B6%AB%E0%B6%AD%E0%B7%8A%E0%B7%80%E0%B6%B8%E0%B7%92%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=10611&oldid=prev 2026-03-12T08:05:11Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">08:05, 12 මාර්තු 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l32" >32 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">32 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>නියත පරිමා උෂ්ණත්වමානයෙහි වාතයේ පරිමාව නියතව තබා උෂ්ණත්වය අනුව වාතයේ පීඩනයේ වෙනස්වීම් සටහන් කරගැනීමෙන් උෂ්ණත්වය මනිනු ලැබේ. 19 වැනි ශතවර්ෂය තුළ දී වායු උෂ්ණත්වමාන වඩ වඩා දියුණු කරන ලදි. සෙ. 0° සිට සෙ. 100° දක්වා වායු උෂ්ණත්වමානවලට නිවැරදි ලෙස ක්‍රියා කළ හැකි බව 1847 දී රොනෝ (Renault) පෙන්වා දුන්නේය. රසදිය උෂ්ණත්වමාන නිතර නිතර වෙනස් වෙමින් ක්‍රියා කරන නිසා වායු උෂ්ණත්වමානවලට රොනෝ වැඩි කැමැත්තක් දැක්වීය. පීඩනය රසදිය මිමී. 1000ක් වූත් උෂ්ණත්වය සෙ. 0° වූත් හයිඩ්රජන්වලින් පුරවන ලද ප්ලැටිනම් බල්බයකින් සම්මත හයිඩ්රජන් උෂ්ණත්වමානය සමන්විත වේ. පීඩනමානයක් හෙවත් මැනොමීටරයක් බල්බයට සවි කොට ඇත. ජලයේ හිමාංකය හා තාපාංකය යොදමින් එය ක්‍රමාංකණය කොට ඇත. හයිඩ්රජන් උෂ්ණත්වමානයකින් මැනිය හැකි වැඩිම උෂ්ණත්වය සෙ. 1000° පමණ වේ. ඉතා අධික උෂ්ණත්වයන්හි දී හයිඩ්රජන් රසායනික ලෙස සක්‍රිය වන බැවින් 1907 දී පමණ හයිඩ්රජන් වෙනුවට නයිට්රජන් යොදන ලදි. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>නියත පරිමා උෂ්ණත්වමානයෙහි වාතයේ පරිමාව නියතව තබා උෂ්ණත්වය අනුව වාතයේ පීඩනයේ වෙනස්වීම් සටහන් කරගැනීමෙන් උෂ්ණත්වය මනිනු ලැබේ. 19 වැනි ශතවර්ෂය තුළ දී වායු උෂ්ණත්වමාන වඩ වඩා දියුණු කරන ලදි. සෙ. 0° සිට සෙ. 100° දක්වා වායු උෂ්ණත්වමානවලට නිවැරදි ලෙස ක්‍රියා කළ හැකි බව 1847 දී රොනෝ (Renault) පෙන්වා දුන්නේය. රසදිය උෂ්ණත්වමාන නිතර නිතර වෙනස් වෙමින් ක්‍රියා කරන නිසා වායු උෂ්ණත්වමානවලට රොනෝ වැඩි කැමැත්තක් දැක්වීය. පීඩනය රසදිය මිමී. 1000ක් වූත් උෂ්ණත්වය සෙ. 0° වූත් හයිඩ්රජන්වලින් පුරවන ලද ප්ලැටිනම් බල්බයකින් සම්මත හයිඩ්රජන් උෂ්ණත්වමානය සමන්විත වේ. පීඩනමානයක් හෙවත් මැනොමීටරයක් බල්බයට සවි කොට ඇත. ජලයේ හිමාංකය හා තාපාංකය යොදමින් එය ක්‍රමාංකණය කොට ඇත. හයිඩ්රජන් උෂ්ණත්වමානයකින් මැනිය හැකි වැඩිම උෂ්ණත්වය සෙ. 1000° පමණ වේ. ඉතා අධික උෂ්ණත්වයන්හි දී හයිඩ්රජන් රසායනික ලෙස සක්‍රිය වන බැවින් 1907 දී පමණ හයිඩ්රජන් වෙනුවට නයිට්රජන් යොදන ලදි. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:5-47.jpg|300px|right]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== තාප විද්‍යුත් යුග්මය (Thermocouple) ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== තාප විද්‍යුත් යුග්මය (Thermocouple) ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අසමාන ලෝහ දෙකක කම්බි දෙකක් කොන් දෙකකින් පාස්සා එම කොන් රත් කළහොත් කම්බිවල අනික් කොන් දෙක අතර විද්‍යුත් ගාමක බලයක් ඇති වේ යැයි 1821 දී ටී. සීබෙක් විසින් පෙන්වන ලදි. ශුද්ධ ප්ලැටිනම් කම්බියකුත් ප්ලැටිනම් 90% කින් ද රෝඩියම් 10%කින් ද යුත් මිශ්‍රලෝහමය කම්බියකුත් එවැනි කම්බි යුගලකට නිදසුනි. එවැනි යුග්මයක ඇතිවන විද්‍යුත් ගාමක බලයත් (වි.ගා.බ.) රත් වූ සන්ධිය හා සිසිල් කොන් අතර ඇති උෂ්ණත්වයේ අන්තරයත් අතර ඇති සම්බන්ධය Et = a + bt + ct2 වේ. (Et = සෙ. t° උෂ්ණත්වයේ දී වි.ගා.බ.; a, b හා c වනාහි දන්නා උෂ්ණත්වයන් තුනක දී ඇති වන වි.ගා.බ. යොදමින් අගය විනිශ්චය කොටගත් නියතයෝයි.) &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>අසමාන ලෝහ දෙකක කම්බි දෙකක් කොන් දෙකකින් පාස්සා එම කොන් රත් කළහොත් කම්බිවල අනික් කොන් දෙක අතර විද්‍යුත් ගාමක බලයක් ඇති වේ යැයි 1821 දී ටී. සීබෙක් විසින් පෙන්වන ලදි. ශුද්ධ ප්ලැටිනම් කම්බියකුත් ප්ලැටිනම් 90% කින් ද රෝඩියම් 10%කින් ද යුත් මිශ්‍රලෝහමය කම්බියකුත් එවැනි කම්බි යුගලකට නිදසුනි. එවැනි යුග්මයක ඇතිවන විද්‍යුත් ගාමක බලයත් (වි.ගා.බ.) රත් වූ සන්ධිය හා සිසිල් කොන් අතර ඇති උෂ්ණත්වයේ අන්තරයත් අතර ඇති සම්බන්ධය Et = a + bt + ct2 වේ. (Et = සෙ. t° උෂ්ණත්වයේ දී වි.ගා.බ.; a, b හා c වනාහි දන්නා උෂ්ණත්වයන් තුනක දී ඇති වන වි.ගා.බ. යොදමින් අගය විනිශ්චය කොටගත් නියතයෝයි.) &#160;</div></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%8B%E0%B7%82%E0%B7%8A%E0%B6%AB%E0%B6%AD%E0%B7%8A%E0%B7%80%E0%B6%B8%E0%B7%92%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=10609&oldid=prev 2026-03-12T08:03:16Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">08:03, 12 මාර්තු 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >1 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-44.jpg|400px|right]](Thermometry). උෂ්ණත්වය මනින ශිල්පීය ක්‍රමය උෂ්ණත්වමිතිය නමි. යම්කිසි වස්තුවකින් වෙනත් වස්තුවලට තාපය පැතිරීමට ඇති ශක්තිය ගැන සලකා බලන විට එම වස්තුවෙහි පවත්නා උණුසුමේ හෝ ශීතලභාවයේ ප්‍රමාණය උෂ්ණත්වය යනුවෙන් අදහස් කෙරේ. එබැවින් ළඟපාත පිහිටි වස්තුවල උෂ්ණත්වය අසමාන වේ නම් වඩා උණුසුම් වස්තුවලින් වඩා ශීතල වස්තුවලට තාපය බැස යයි. උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා උපයෝගි කරගනු ලබන උපකරණ උෂ්ණත්වමාන, තාප විද්‍යුත් යුග්ම (thermocouples), අග්නිමාන (pyrometers) යනාදි නාමයන්ගෙන් හැඳින්වේ. උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා යොදන සරලතම උපකරණය ද්‍රවප්‍රසාරණ උෂ්ණත්වමානයයි. අග්නිමාන යොදනු ලබන්නේ ඉතා අධික උෂ්ණත්ව මැනීම සඳහාය. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-44.jpg|400px|right]](Thermometry). උෂ්ණත්වය මනින ශිල්පීය ක්‍රමය උෂ්ණත්වමිතිය නමි. යම්කිසි වස්තුවකින් වෙනත් වස්තුවලට තාපය පැතිරීමට ඇති ශක්තිය ගැන සලකා බලන විට එම වස්තුවෙහි පවත්නා උණුසුමේ හෝ ශීතලභාවයේ ප්‍රමාණය උෂ්ණත්වය යනුවෙන් අදහස් කෙරේ. එබැවින් ළඟපාත පිහිටි වස්තුවල උෂ්ණත්වය අසමාන වේ නම් වඩා උණුසුම් වස්තුවලින් වඩා ශීතල වස්තුවලට තාපය බැස යයි. උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා උපයෝගි කරගනු ලබන උපකරණ උෂ්ණත්වමාන, තාප විද්‍යුත් යුග්ම (thermocouples), අග්නිමාන (pyrometers) යනාදි නාමයන්ගෙන් හැඳින්වේ. උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා යොදන සරලතම උපකරණය ද්‍රවප්‍රසාරණ උෂ්ණත්වමානයයි. අග්නිමාන යොදනු ලබන්නේ ඉතා අධික උෂ්ණත්ව මැනීම සඳහාය. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-45-1.jpg|<del class="diffchange diffchange-inline">200px</del>|left]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-45-1.jpg|<ins class="diffchange diffchange-inline">150px</ins>|left]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා සාදාගත් පරිමාණ කිහිපයකි. සෙන්ටිග්‍රේඩ් පරිමාණය, පැරන්හයිට් පරිමාණය, නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්ව පරිමාණය, රැන්කින් පරිමාණය යනාදිය මින් සමහරකි. උෂ්ණත්වය මනින සාමාන්‍ය උපකරණ සෙන්ටිග්‍රේඩ් අංශකවලින් හෝ පැරන්හයිට් අංශකවලින් හෝ ක්‍රමාංකිතය. සම්මත තත්වයන්හි දී අයිස්වල ද්‍රවාංකය සෙ. 0° හා පැ. 32° වේ. ජලයේ තාපාංකය සෙ. 100° හා පැ. 212° වේ. නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්වයේ පහත් ම සීමාව (සෙ. -273.15°) නිවැරදි ලෙස දැනගත හැකි බැවින් (එහෙත් කිසි විටෙකත් එය කරා පැමිණීමට නොහැකිය.) එය බින්දුව වශයෙන් ගෙන කෙල්වින් සාමි විසින් නිරපේක්ෂ පරිමාණයක් ඇති කරන ලදි. කෙල්වින් පරිමාණයෙහි, කෙල්වින් උෂ්ණත්වය = සෙ. උෂ්ණත්වය + 273.15° වේ. මේ පරිමාණය අනුව අයිස්වල ද්‍රවාංකය කෙ. 273.15°ය. ජලයේ තාපාංකය කෙ. 373.15°ය. පැරන්හයිට් පරිමාණයෙහි නිරපේක්ෂ බින්දුව පැ.-459.6° වේ. තවත් පරිමාණයක් වන රැන්කින් පරිමාණයෙහි මේ ලක්ෂ්‍යය රැ. 0° වේ. එහි අයිස්වල ද්‍රවාංකය රැ. 491.6° වේ. ජලයේ තාපාංකය රැ. 671.6° වේ. බොහෝ රටවල ඉංජිනේරුවරු රැන්කින් පරිමාණය බෙහෙවින් භාවිතා කරති. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා සාදාගත් පරිමාණ කිහිපයකි. සෙන්ටිග්‍රේඩ් පරිමාණය, පැරන්හයිට් පරිමාණය, නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්ව පරිමාණය, රැන්කින් පරිමාණය යනාදිය මින් සමහරකි. උෂ්ණත්වය මනින සාමාන්‍ය උපකරණ සෙන්ටිග්‍රේඩ් අංශකවලින් හෝ පැරන්හයිට් අංශකවලින් හෝ ක්‍රමාංකිතය. සම්මත තත්වයන්හි දී අයිස්වල ද්‍රවාංකය සෙ. 0° හා පැ. 32° වේ. ජලයේ තාපාංකය සෙ. 100° හා පැ. 212° වේ. නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්වයේ පහත් ම සීමාව (සෙ. -273.15°) නිවැරදි ලෙස දැනගත හැකි බැවින් (එහෙත් කිසි විටෙකත් එය කරා පැමිණීමට නොහැකිය.) එය බින්දුව වශයෙන් ගෙන කෙල්වින් සාමි විසින් නිරපේක්ෂ පරිමාණයක් ඇති කරන ලදි. කෙල්වින් පරිමාණයෙහි, කෙල්වින් උෂ්ණත්වය = සෙ. උෂ්ණත්වය + 273.15° වේ. මේ පරිමාණය අනුව අයිස්වල ද්‍රවාංකය කෙ. 273.15°ය. ජලයේ තාපාංකය කෙ. 373.15°ය. පැරන්හයිට් පරිමාණයෙහි නිරපේක්ෂ බින්දුව පැ.-459.6° වේ. තවත් පරිමාණයක් වන රැන්කින් පරිමාණයෙහි මේ ලක්ෂ්‍යය රැ. 0° වේ. එහි අයිස්වල ද්‍රවාංකය රැ. 491.6° වේ. ජලයේ තාපාංකය රැ. 671.6° වේ. බොහෝ රටවල ඉංජිනේරුවරු රැන්කින් පරිමාණය බෙහෙවින් භාවිතා කරති. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-45-2.jpg|100px|right]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-45-2.jpg|100px|right]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l27" >27 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">27 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ද්විලෝහක උෂ්ණත්වමානය ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ද්විලෝහක උෂ්ණත්වමානය ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මේ උෂ්ණත්වමානයෙහි පටිතීරු වශයෙන් සර්පිල හැඩයට දඟර ගසා තිබෙන අසමාන ලෝහ දෙකක ආන්තර (differential) ප්‍රසාරණයේ හේතුවෙන් සූචකයක් මෙහෙයවනු ලැබේ. රොටොත'ම් (Roto-therm) ද්විලෝහක උෂ්ණත්වමානයක සර්පිල ද්විලෝහක පටිතීරුව මීට නිදසුනි. සර්පිල පටිතීරුවල අසමාන ප්‍රසාරණය පටිතීරුව ඇකිළීමෙන් හෝ දිග හැරීමෙන් හෝ හානිපූරණය කෙරේ. මෙසේ වන විට සූචකය ද චලනය වේ. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මේ උෂ්ණත්වමානයෙහි පටිතීරු වශයෙන් සර්පිල හැඩයට දඟර ගසා තිබෙන අසමාන ලෝහ දෙකක ආන්තර (differential) ප්‍රසාරණයේ හේතුවෙන් සූචකයක් මෙහෙයවනු ලැබේ. රොටොත'ම් (Roto-therm) ද්විලෝහක උෂ්ණත්වමානයක සර්පිල ද්විලෝහක පටිතීරුව මීට නිදසුනි. සර්පිල පටිතීරුවල අසමාන ප්‍රසාරණය පටිතීරුව ඇකිළීමෙන් හෝ දිග හැරීමෙන් හෝ හානිපූරණය කෙරේ. මෙසේ වන විට සූචකය ද චලනය වේ. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-46-2.jpg|<del class="diffchange diffchange-inline">200px</del>|left]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-46-2.jpg|<ins class="diffchange diffchange-inline">300px</ins>|left]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== වායු උෂ්ණත්වමාන ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== වායු උෂ්ණත්වමාන ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>චාල්ස්ගේ නියමයෙන් ප්‍රකාශ වන්නේ නියත පීඩනයක තිබෙන වායුවක පරිමාව නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්වය (සෙ. t° + 273) අනුව අනුලෝම ලෙස වෙනස් වීමයි. මේ නියමය අනුව නියත පීඩනයක දී උෂ්ණත්වය සෙ. 0° සිට සෙ. 1° දක්වා වෙනස් වන විට පරිපූර්ණ වායුවක පරිමාව එහි පළමු පරිමාවෙන් 1/273ක් වැඩි වේ යයි සලකනු ලැබේ. තවත් නියමයක් අනුව වායුවක පරිමාව නියතව තිබිය දී උෂ්ණත්වය සෙ. 0° සිට සෙ. 1° දක්වා වෙනස් වන විට එහි පීඩනය පළමු පීඩනයෙන් 1/273ක් වැඩි වේ. සියලු වායු අතුරෙන් මේ නියම අනුව ඉතා කිට්ටුවෙන් ක්‍රියා කරන වායුව හයිඩ්රජන් වායුවයි. වායු උෂ්ණත්වමානවල පදනම වශයෙන් යොදනු ලබන්නේ මේ මූලධර්ම වේ. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>චාල්ස්ගේ නියමයෙන් ප්‍රකාශ වන්නේ නියත පීඩනයක තිබෙන වායුවක පරිමාව නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්වය (සෙ. t° + 273) අනුව අනුලෝම ලෙස වෙනස් වීමයි. මේ නියමය අනුව නියත පීඩනයක දී උෂ්ණත්වය සෙ. 0° සිට සෙ. 1° දක්වා වෙනස් වන විට පරිපූර්ණ වායුවක පරිමාව එහි පළමු පරිමාවෙන් 1/273ක් වැඩි වේ යයි සලකනු ලැබේ. තවත් නියමයක් අනුව වායුවක පරිමාව නියතව තිබිය දී උෂ්ණත්වය සෙ. 0° සිට සෙ. 1° දක්වා වෙනස් වන විට එහි පීඩනය පළමු පීඩනයෙන් 1/273ක් වැඩි වේ. සියලු වායු අතුරෙන් මේ නියම අනුව ඉතා කිට්ටුවෙන් ක්‍රියා කරන වායුව හයිඩ්රජන් වායුවයි. වායු උෂ්ණත්වමානවල පදනම වශයෙන් යොදනු ලබන්නේ මේ මූලධර්ම වේ. &#160;</div></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%8B%E0%B7%82%E0%B7%8A%E0%B6%AB%E0%B6%AD%E0%B7%8A%E0%B7%80%E0%B6%B8%E0%B7%92%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=10608&oldid=prev 2026-03-12T08:01:50Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">08:01, 12 මාර්තු 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l27" >27 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">27 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ද්විලෝහක උෂ්ණත්වමානය ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ද්විලෝහක උෂ්ණත්වමානය ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මේ උෂ්ණත්වමානයෙහි පටිතීරු වශයෙන් සර්පිල හැඩයට දඟර ගසා තිබෙන අසමාන ලෝහ දෙකක ආන්තර (differential) ප්‍රසාරණයේ හේතුවෙන් සූචකයක් මෙහෙයවනු ලැබේ. රොටොත'ම් (Roto-therm) ද්විලෝහක උෂ්ණත්වමානයක සර්පිල ද්විලෝහක පටිතීරුව මීට නිදසුනි. සර්පිල පටිතීරුවල අසමාන ප්‍රසාරණය පටිතීරුව ඇකිළීමෙන් හෝ දිග හැරීමෙන් හෝ හානිපූරණය කෙරේ. මෙසේ වන විට සූචකය ද චලනය වේ. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මේ උෂ්ණත්වමානයෙහි පටිතීරු වශයෙන් සර්පිල හැඩයට දඟර ගසා තිබෙන අසමාන ලෝහ දෙකක ආන්තර (differential) ප්‍රසාරණයේ හේතුවෙන් සූචකයක් මෙහෙයවනු ලැබේ. රොටොත'ම් (Roto-therm) ද්විලෝහක උෂ්ණත්වමානයක සර්පිල ද්විලෝහක පටිතීරුව මීට නිදසුනි. සර්පිල පටිතීරුවල අසමාන ප්‍රසාරණය පටිතීරුව ඇකිළීමෙන් හෝ දිග හැරීමෙන් හෝ හානිපූරණය කෙරේ. මෙසේ වන විට සූචකය ද චලනය වේ. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:5-46-2.jpg|200px|left]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== වායු උෂ්ණත්වමාන ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== වායු උෂ්ණත්වමාන ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>චාල්ස්ගේ නියමයෙන් ප්‍රකාශ වන්නේ නියත පීඩනයක තිබෙන වායුවක පරිමාව නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්වය (සෙ. t° + 273) අනුව අනුලෝම ලෙස වෙනස් වීමයි. මේ නියමය අනුව නියත පීඩනයක දී උෂ්ණත්වය සෙ. 0° සිට සෙ. 1° දක්වා වෙනස් වන විට පරිපූර්ණ වායුවක පරිමාව එහි පළමු පරිමාවෙන් 1/273ක් වැඩි වේ යයි සලකනු ලැබේ. තවත් නියමයක් අනුව වායුවක පරිමාව නියතව තිබිය දී උෂ්ණත්වය සෙ. 0° සිට සෙ. 1° දක්වා වෙනස් වන විට එහි පීඩනය පළමු පීඩනයෙන් 1/273ක් වැඩි වේ. සියලු වායු අතුරෙන් මේ නියම අනුව ඉතා කිට්ටුවෙන් ක්‍රියා කරන වායුව හයිඩ්රජන් වායුවයි. වායු උෂ්ණත්වමානවල පදනම වශයෙන් යොදනු ලබන්නේ මේ මූලධර්ම වේ. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>චාල්ස්ගේ නියමයෙන් ප්‍රකාශ වන්නේ නියත පීඩනයක තිබෙන වායුවක පරිමාව නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්වය (සෙ. t° + 273) අනුව අනුලෝම ලෙස වෙනස් වීමයි. මේ නියමය අනුව නියත පීඩනයක දී උෂ්ණත්වය සෙ. 0° සිට සෙ. 1° දක්වා වෙනස් වන විට පරිපූර්ණ වායුවක පරිමාව එහි පළමු පරිමාවෙන් 1/273ක් වැඩි වේ යයි සලකනු ලැබේ. තවත් නියමයක් අනුව වායුවක පරිමාව නියතව තිබිය දී උෂ්ණත්වය සෙ. 0° සිට සෙ. 1° දක්වා වෙනස් වන විට එහි පීඩනය පළමු පීඩනයෙන් 1/273ක් වැඩි වේ. සියලු වායු අතුරෙන් මේ නියම අනුව ඉතා කිට්ටුවෙන් ක්‍රියා කරන වායුව හයිඩ්රජන් වායුවයි. වායු උෂ්ණත්වමානවල පදනම වශයෙන් යොදනු ලබන්නේ මේ මූලධර්ම වේ. &#160;</div></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%8B%E0%B7%82%E0%B7%8A%E0%B6%AB%E0%B6%AD%E0%B7%8A%E0%B7%80%E0%B6%B8%E0%B7%92%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=10606&oldid=prev 2026-03-12T07:59:48Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">07:59, 12 මාර්තු 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l24" >24 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">24 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>නිවැරදි ලෙස උෂ්ණත්වය නිර්ණය කිරීමේ දී රසදිය උෂ්ණත්වමානයේ අඩුපාඩුකම් ඇති බව පෙනේ. රසදිය උෂ්ණත්වමානයක බල්බය අයිස්වල ගිල්වා තබා නැවත ගෙන වැඩි උෂ්ණත්වයක තබා යළිත් අයිස්වල ගිල්වූ විට රසදිය ස්තම්භය කලින් තිබුණු ලක්ෂ්‍යයට ඉක්මනින් නොපැමිණේ. එසේ පැමිණීමට පැය කිහිපයක් ගතවන්නට පුළුවන. සුදුසු වීදුරු වර්ග තෝරාගැනීමෙන් මේ අඩුපාඩුව බොහෝ දුරට අඩු කළ හැකිය. තවත් අඩුපාඩුවක් නම් සෙ. -39°ට අඩු උෂ්ණත්වයන් හා සෙ. 357°ට වැඩි උෂ්ණත්වයන් රසදිය උෂ්ණත්වමානවලින් මැනිය නොහැකිවීමයි. සෙ. -39° දී පමණ රසදිය මිදේ. සෙ. 357° දී පමණ එය නටයි. රසදියවල ඉහළ ඝනත්වය නිසා උෂ්ණත්වමානයේ වීදුරු බල්බය ඉතා සියුම්ව තැනීමට නොහැකි නිසාත්, වීදුරු කුසන්නායක ද්‍රව්‍යයක් නිසාත් මෙවැනි උෂ්ණත්වමානයක සංවේදිතාව පහත්ය. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>නිවැරදි ලෙස උෂ්ණත්වය නිර්ණය කිරීමේ දී රසදිය උෂ්ණත්වමානයේ අඩුපාඩුකම් ඇති බව පෙනේ. රසදිය උෂ්ණත්වමානයක බල්බය අයිස්වල ගිල්වා තබා නැවත ගෙන වැඩි උෂ්ණත්වයක තබා යළිත් අයිස්වල ගිල්වූ විට රසදිය ස්තම්භය කලින් තිබුණු ලක්ෂ්‍යයට ඉක්මනින් නොපැමිණේ. එසේ පැමිණීමට පැය කිහිපයක් ගතවන්නට පුළුවන. සුදුසු වීදුරු වර්ග තෝරාගැනීමෙන් මේ අඩුපාඩුව බොහෝ දුරට අඩු කළ හැකිය. තවත් අඩුපාඩුවක් නම් සෙ. -39°ට අඩු උෂ්ණත්වයන් හා සෙ. 357°ට වැඩි උෂ්ණත්වයන් රසදිය උෂ්ණත්වමානවලින් මැනිය නොහැකිවීමයි. සෙ. -39° දී පමණ රසදිය මිදේ. සෙ. 357° දී පමණ එය නටයි. රසදියවල ඉහළ ඝනත්වය නිසා උෂ්ණත්වමානයේ වීදුරු බල්බය ඉතා සියුම්ව තැනීමට නොහැකි නිසාත්, වීදුරු කුසන්නායක ද්‍රව්‍යයක් නිසාත් මෙවැනි උෂ්ණත්වමානයක සංවේදිතාව පහත්ය. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:5-46-1.jpg|200px|right]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ද්විලෝහක උෂ්ණත්වමානය ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ද්විලෝහක උෂ්ණත්වමානය ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මේ උෂ්ණත්වමානයෙහි පටිතීරු වශයෙන් සර්පිල හැඩයට දඟර ගසා තිබෙන අසමාන ලෝහ දෙකක ආන්තර (differential) ප්‍රසාරණයේ හේතුවෙන් සූචකයක් මෙහෙයවනු ලැබේ. රොටොත'ම් (Roto-therm) ද්විලෝහක උෂ්ණත්වමානයක සර්පිල ද්විලෝහක පටිතීරුව මීට නිදසුනි. සර්පිල පටිතීරුවල අසමාන ප්‍රසාරණය පටිතීරුව ඇකිළීමෙන් හෝ දිග හැරීමෙන් හෝ හානිපූරණය කෙරේ. මෙසේ වන විට සූචකය ද චලනය වේ. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>මේ උෂ්ණත්වමානයෙහි පටිතීරු වශයෙන් සර්පිල හැඩයට දඟර ගසා තිබෙන අසමාන ලෝහ දෙකක ආන්තර (differential) ප්‍රසාරණයේ හේතුවෙන් සූචකයක් මෙහෙයවනු ලැබේ. රොටොත'ම් (Roto-therm) ද්විලෝහක උෂ්ණත්වමානයක සර්පිල ද්විලෝහක පටිතීරුව මීට නිදසුනි. සර්පිල පටිතීරුවල අසමාන ප්‍රසාරණය පටිතීරුව ඇකිළීමෙන් හෝ දිග හැරීමෙන් හෝ හානිපූරණය කෙරේ. මෙසේ වන විට සූචකය ද චලනය වේ. &#160;</div></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%8B%E0%B7%82%E0%B7%8A%E0%B6%AB%E0%B6%AD%E0%B7%8A%E0%B7%80%E0%B6%B8%E0%B7%92%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=10604&oldid=prev 2026-03-12T07:57:53Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">07:57, 12 මාර්තු 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2" >2 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">2 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-45-1.jpg|200px|left]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-45-1.jpg|200px|left]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා සාදාගත් පරිමාණ කිහිපයකි. සෙන්ටිග්‍රේඩ් පරිමාණය, පැරන්හයිට් පරිමාණය, නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්ව පරිමාණය, රැන්කින් පරිමාණය යනාදිය මින් සමහරකි. උෂ්ණත්වය මනින සාමාන්‍ය උපකරණ සෙන්ටිග්‍රේඩ් අංශකවලින් හෝ පැරන්හයිට් අංශකවලින් හෝ ක්‍රමාංකිතය. සම්මත තත්වයන්හි දී අයිස්වල ද්‍රවාංකය සෙ. 0° හා පැ. 32° වේ. ජලයේ තාපාංකය සෙ. 100° හා පැ. 212° වේ. නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්වයේ පහත් ම සීමාව (සෙ. -273.15°) නිවැරදි ලෙස දැනගත හැකි බැවින් (එහෙත් කිසි විටෙකත් එය කරා පැමිණීමට නොහැකිය.) එය බින්දුව වශයෙන් ගෙන කෙල්වින් සාමි විසින් නිරපේක්ෂ පරිමාණයක් ඇති කරන ලදි. කෙල්වින් පරිමාණයෙහි, කෙල්වින් උෂ්ණත්වය = සෙ. උෂ්ණත්වය + 273.15° වේ. මේ පරිමාණය අනුව අයිස්වල ද්‍රවාංකය කෙ. 273.15°ය. ජලයේ තාපාංකය කෙ. 373.15°ය. පැරන්හයිට් පරිමාණයෙහි නිරපේක්ෂ බින්දුව පැ.-459.6° වේ. තවත් පරිමාණයක් වන රැන්කින් පරිමාණයෙහි මේ ලක්ෂ්‍යය රැ. 0° වේ. එහි අයිස්වල ද්‍රවාංකය රැ. 491.6° වේ. ජලයේ තාපාංකය රැ. 671.6° වේ. බොහෝ රටවල ඉංජිනේරුවරු රැන්කින් පරිමාණය බෙහෙවින් භාවිතා කරති. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා සාදාගත් පරිමාණ කිහිපයකි. සෙන්ටිග්‍රේඩ් පරිමාණය, පැරන්හයිට් පරිමාණය, නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්ව පරිමාණය, රැන්කින් පරිමාණය යනාදිය මින් සමහරකි. උෂ්ණත්වය මනින සාමාන්‍ය උපකරණ සෙන්ටිග්‍රේඩ් අංශකවලින් හෝ පැරන්හයිට් අංශකවලින් හෝ ක්‍රමාංකිතය. සම්මත තත්වයන්හි දී අයිස්වල ද්‍රවාංකය සෙ. 0° හා පැ. 32° වේ. ජලයේ තාපාංකය සෙ. 100° හා පැ. 212° වේ. නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්වයේ පහත් ම සීමාව (සෙ. -273.15°) නිවැරදි ලෙස දැනගත හැකි බැවින් (එහෙත් කිසි විටෙකත් එය කරා පැමිණීමට නොහැකිය.) එය බින්දුව වශයෙන් ගෙන කෙල්වින් සාමි විසින් නිරපේක්ෂ පරිමාණයක් ඇති කරන ලදි. කෙල්වින් පරිමාණයෙහි, කෙල්වින් උෂ්ණත්වය = සෙ. උෂ්ණත්වය + 273.15° වේ. මේ පරිමාණය අනුව අයිස්වල ද්‍රවාංකය කෙ. 273.15°ය. ජලයේ තාපාංකය කෙ. 373.15°ය. පැරන්හයිට් පරිමාණයෙහි නිරපේක්ෂ බින්දුව පැ.-459.6° වේ. තවත් පරිමාණයක් වන රැන්කින් පරිමාණයෙහි මේ ලක්ෂ්‍යය රැ. 0° වේ. එහි අයිස්වල ද්‍රවාංකය රැ. 491.6° වේ. ජලයේ තාපාංකය රැ. 671.6° වේ. බොහෝ රටවල ඉංජිනේරුවරු රැන්කින් පරිමාණය බෙහෙවින් භාවිතා කරති. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-45-2.jpg|<del class="diffchange diffchange-inline">200px</del>|right]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-45-2.jpg|<ins class="diffchange diffchange-inline">100px</ins>|right]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ද්‍රවවල හා වායුවල ප්‍රසාරණය, වාෂ්ප පීඩනවල වෙනස්වීම, විද්‍යුත් ප්‍රතිරෝධයේ වෙනස්වීම වැනි දෑ උෂ්ණත්වය දැක්වීම සඳහා යෙදිය හැකිය. එහෙත් නොයෙක් ද්‍රව්‍ය යොදා සාදා ඇති උෂ්ණත්වමානවලින් ගන්නා පාඨාංකයන් ක්‍රමාංකණ ලක්ෂ්‍යවල දී හැර අන් තන්හි දී ස්වල්ප ප්‍රමාණවලින් වෙනස් විය හැකිය. මෙය මඟහරවා ගැනීම සඳහා අන්තර් ජාතික උෂ්ණත්ව පරිමාණයක් ඇති කර තිබේ. මේ පරිමාණයෙහි ක්‍රමාංකණ ලක්ෂ්‍ය කිහිපයකට අගයන් හා එක් එක් පරාසයක පාවිච්චි කළ යුතු උපකරණ ද නියම කොට තිබේ. තාපය යෙදීමෙන් ඇති වන භෞතික වෙනස්වීම් හා බලපෑම් අතුරෙන් උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා වැඩි වශයෙන් යොදනු ලබන ඒවා කිහිපයක් පහත සඳහන් වේ: &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ද්‍රවවල හා වායුවල ප්‍රසාරණය, වාෂ්ප පීඩනවල වෙනස්වීම, විද්‍යුත් ප්‍රතිරෝධයේ වෙනස්වීම වැනි දෑ උෂ්ණත්වය දැක්වීම සඳහා යෙදිය හැකිය. එහෙත් නොයෙක් ද්‍රව්‍ය යොදා සාදා ඇති උෂ්ණත්වමානවලින් ගන්නා පාඨාංකයන් ක්‍රමාංකණ ලක්ෂ්‍යවල දී හැර අන් තන්හි දී ස්වල්ප ප්‍රමාණවලින් වෙනස් විය හැකිය. මෙය මඟහරවා ගැනීම සඳහා අන්තර් ජාතික උෂ්ණත්ව පරිමාණයක් ඇති කර තිබේ. මේ පරිමාණයෙහි ක්‍රමාංකණ ලක්ෂ්‍ය කිහිපයකට අගයන් හා එක් එක් පරාසයක පාවිච්චි කළ යුතු උපකරණ ද නියම කොට තිබේ. තාපය යෙදීමෙන් ඇති වන භෞතික වෙනස්වීම් හා බලපෑම් අතුරෙන් උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා වැඩි වශයෙන් යොදනු ලබන ඒවා කිහිපයක් පහත සඳහන් වේ: &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%8B%E0%B7%82%E0%B7%8A%E0%B6%AB%E0%B6%AD%E0%B7%8A%E0%B7%80%E0%B6%B8%E0%B7%92%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=10603&oldid=prev 2026-03-12T07:57:17Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">07:57, 12 මාර්තු 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2" >2 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">2 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-45-1.jpg|200px|left]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-45-1.jpg|200px|left]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා සාදාගත් පරිමාණ කිහිපයකි. සෙන්ටිග්‍රේඩ් පරිමාණය, පැරන්හයිට් පරිමාණය, නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්ව පරිමාණය, රැන්කින් පරිමාණය යනාදිය මින් සමහරකි. උෂ්ණත්වය මනින සාමාන්‍ය උපකරණ සෙන්ටිග්‍රේඩ් අංශකවලින් හෝ පැරන්හයිට් අංශකවලින් හෝ ක්‍රමාංකිතය. සම්මත තත්වයන්හි දී අයිස්වල ද්‍රවාංකය සෙ. 0° හා පැ. 32° වේ. ජලයේ තාපාංකය සෙ. 100° හා පැ. 212° වේ. නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්වයේ පහත් ම සීමාව (සෙ. -273.15°) නිවැරදි ලෙස දැනගත හැකි බැවින් (එහෙත් කිසි විටෙකත් එය කරා පැමිණීමට නොහැකිය.) එය බින්දුව වශයෙන් ගෙන කෙල්වින් සාමි විසින් නිරපේක්ෂ පරිමාණයක් ඇති කරන ලදි. කෙල්වින් පරිමාණයෙහි, කෙල්වින් උෂ්ණත්වය = සෙ. උෂ්ණත්වය + 273.15° වේ. මේ පරිමාණය අනුව අයිස්වල ද්‍රවාංකය කෙ. 273.15°ය. ජලයේ තාපාංකය කෙ. 373.15°ය. පැරන්හයිට් පරිමාණයෙහි නිරපේක්ෂ බින්දුව පැ.-459.6° වේ. තවත් පරිමාණයක් වන රැන්කින් පරිමාණයෙහි මේ ලක්ෂ්‍යය රැ. 0° වේ. එහි අයිස්වල ද්‍රවාංකය රැ. 491.6° වේ. ජලයේ තාපාංකය රැ. 671.6° වේ. බොහෝ රටවල ඉංජිනේරුවරු රැන්කින් පරිමාණය බෙහෙවින් භාවිතා කරති. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා සාදාගත් පරිමාණ කිහිපයකි. සෙන්ටිග්‍රේඩ් පරිමාණය, පැරන්හයිට් පරිමාණය, නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්ව පරිමාණය, රැන්කින් පරිමාණය යනාදිය මින් සමහරකි. උෂ්ණත්වය මනින සාමාන්‍ය උපකරණ සෙන්ටිග්‍රේඩ් අංශකවලින් හෝ පැරන්හයිට් අංශකවලින් හෝ ක්‍රමාංකිතය. සම්මත තත්වයන්හි දී අයිස්වල ද්‍රවාංකය සෙ. 0° හා පැ. 32° වේ. ජලයේ තාපාංකය සෙ. 100° හා පැ. 212° වේ. නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්වයේ පහත් ම සීමාව (සෙ. -273.15°) නිවැරදි ලෙස දැනගත හැකි බැවින් (එහෙත් කිසි විටෙකත් එය කරා පැමිණීමට නොහැකිය.) එය බින්දුව වශයෙන් ගෙන කෙල්වින් සාමි විසින් නිරපේක්ෂ පරිමාණයක් ඇති කරන ලදි. කෙල්වින් පරිමාණයෙහි, කෙල්වින් උෂ්ණත්වය = සෙ. උෂ්ණත්වය + 273.15° වේ. මේ පරිමාණය අනුව අයිස්වල ද්‍රවාංකය කෙ. 273.15°ය. ජලයේ තාපාංකය කෙ. 373.15°ය. පැරන්හයිට් පරිමාණයෙහි නිරපේක්ෂ බින්දුව පැ.-459.6° වේ. තවත් පරිමාණයක් වන රැන්කින් පරිමාණයෙහි මේ ලක්ෂ්‍යය රැ. 0° වේ. එහි අයිස්වල ද්‍රවාංකය රැ. 491.6° වේ. ජලයේ තාපාංකය රැ. 671.6° වේ. බොහෝ රටවල ඉංජිනේරුවරු රැන්කින් පරිමාණය බෙහෙවින් භාවිතා කරති. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:5-45-2.jpg|200px|right]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ද්‍රවවල හා වායුවල ප්‍රසාරණය, වාෂ්ප පීඩනවල වෙනස්වීම, විද්‍යුත් ප්‍රතිරෝධයේ වෙනස්වීම වැනි දෑ උෂ්ණත්වය දැක්වීම සඳහා යෙදිය හැකිය. එහෙත් නොයෙක් ද්‍රව්‍ය යොදා සාදා ඇති උෂ්ණත්වමානවලින් ගන්නා පාඨාංකයන් ක්‍රමාංකණ ලක්ෂ්‍යවල දී හැර අන් තන්හි දී ස්වල්ප ප්‍රමාණවලින් වෙනස් විය හැකිය. මෙය මඟහරවා ගැනීම සඳහා අන්තර් ජාතික උෂ්ණත්ව පරිමාණයක් ඇති කර තිබේ. මේ පරිමාණයෙහි ක්‍රමාංකණ ලක්ෂ්‍ය කිහිපයකට අගයන් හා එක් එක් පරාසයක පාවිච්චි කළ යුතු උපකරණ ද නියම කොට තිබේ. තාපය යෙදීමෙන් ඇති වන භෞතික වෙනස්වීම් හා බලපෑම් අතුරෙන් උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා වැඩි වශයෙන් යොදනු ලබන ඒවා කිහිපයක් පහත සඳහන් වේ: &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ද්‍රවවල හා වායුවල ප්‍රසාරණය, වාෂ්ප පීඩනවල වෙනස්වීම, විද්‍යුත් ප්‍රතිරෝධයේ වෙනස්වීම වැනි දෑ උෂ්ණත්වය දැක්වීම සඳහා යෙදිය හැකිය. එහෙත් නොයෙක් ද්‍රව්‍ය යොදා සාදා ඇති උෂ්ණත්වමානවලින් ගන්නා පාඨාංකයන් ක්‍රමාංකණ ලක්ෂ්‍යවල දී හැර අන් තන්හි දී ස්වල්ප ප්‍රමාණවලින් වෙනස් විය හැකිය. මෙය මඟහරවා ගැනීම සඳහා අන්තර් ජාතික උෂ්ණත්ව පරිමාණයක් ඇති කර තිබේ. මේ පරිමාණයෙහි ක්‍රමාංකණ ලක්ෂ්‍ය කිහිපයකට අගයන් හා එක් එක් පරාසයක පාවිච්චි කළ යුතු උපකරණ ද නියම කොට තිබේ. තාපය යෙදීමෙන් ඇති වන භෞතික වෙනස්වීම් හා බලපෑම් අතුරෙන් උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා වැඩි වශයෙන් යොදනු ලබන ඒවා කිහිපයක් පහත සඳහන් වේ: &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%8B%E0%B7%82%E0%B7%8A%E0%B6%AB%E0%B6%AD%E0%B7%8A%E0%B7%80%E0%B6%B8%E0%B7%92%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%BA&diff=10601&oldid=prev 2026-03-12T07:55:32Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='si'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← පැරණි සංශෝධනය</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">07:55, 12 මාර්තු 2026 තෙක් සංශෝධනය</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >1 පේළිය:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 පේළිය:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-44.jpg|400px|right]](Thermometry). උෂ්ණත්වය මනින ශිල්පීය ක්‍රමය උෂ්ණත්වමිතිය නමි. යම්කිසි වස්තුවකින් වෙනත් වස්තුවලට තාපය පැතිරීමට ඇති ශක්තිය ගැන සලකා බලන විට එම වස්තුවෙහි පවත්නා උණුසුමේ හෝ ශීතලභාවයේ ප්‍රමාණය උෂ්ණත්වය යනුවෙන් අදහස් කෙරේ. එබැවින් ළඟපාත පිහිටි වස්තුවල උෂ්ණත්වය අසමාන වේ නම් වඩා උණුසුම් වස්තුවලින් වඩා ශීතල වස්තුවලට තාපය බැස යයි. උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා උපයෝගි කරගනු ලබන උපකරණ උෂ්ණත්වමාන, තාප විද්‍යුත් යුග්ම (thermocouples), අග්නිමාන (pyrometers) යනාදි නාමයන්ගෙන් හැඳින්වේ. උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා යොදන සරලතම උපකරණය ද්‍රවප්‍රසාරණ උෂ්ණත්වමානයයි. අග්නිමාන යොදනු ලබන්නේ ඉතා අධික උෂ්ණත්ව මැනීම සඳහාය. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ගොනුව:5-44.jpg|400px|right]](Thermometry). උෂ්ණත්වය මනින ශිල්පීය ක්‍රමය උෂ්ණත්වමිතිය නමි. යම්කිසි වස්තුවකින් වෙනත් වස්තුවලට තාපය පැතිරීමට ඇති ශක්තිය ගැන සලකා බලන විට එම වස්තුවෙහි පවත්නා උණුසුමේ හෝ ශීතලභාවයේ ප්‍රමාණය උෂ්ණත්වය යනුවෙන් අදහස් කෙරේ. එබැවින් ළඟපාත පිහිටි වස්තුවල උෂ්ණත්වය අසමාන වේ නම් වඩා උණුසුම් වස්තුවලින් වඩා ශීතල වස්තුවලට තාපය බැස යයි. උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා උපයෝගි කරගනු ලබන උපකරණ උෂ්ණත්වමාන, තාප විද්‍යුත් යුග්ම (thermocouples), අග්නිමාන (pyrometers) යනාදි නාමයන්ගෙන් හැඳින්වේ. උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා යොදන සරලතම උපකරණය ද්‍රවප්‍රසාරණ උෂ්ණත්වමානයයි. අග්නිමාන යොදනු ලබන්නේ ඉතා අධික උෂ්ණත්ව මැනීම සඳහාය. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:5-45-1.jpg|200px|left]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා සාදාගත් පරිමාණ කිහිපයකි. සෙන්ටිග්‍රේඩ් පරිමාණය, පැරන්හයිට් පරිමාණය, නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්ව පරිමාණය, රැන්කින් පරිමාණය යනාදිය මින් සමහරකි. උෂ්ණත්වය මනින සාමාන්‍ය උපකරණ සෙන්ටිග්‍රේඩ් අංශකවලින් හෝ පැරන්හයිට් අංශකවලින් හෝ ක්‍රමාංකිතය. සම්මත තත්වයන්හි දී අයිස්වල ද්‍රවාංකය සෙ. 0° හා පැ. 32° වේ. ජලයේ තාපාංකය සෙ. 100° හා පැ. 212° වේ. නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්වයේ පහත් ම සීමාව (සෙ. -273.15°) නිවැරදි ලෙස දැනගත හැකි බැවින් (එහෙත් කිසි විටෙකත් එය කරා පැමිණීමට නොහැකිය.) එය බින්දුව වශයෙන් ගෙන කෙල්වින් සාමි විසින් නිරපේක්ෂ පරිමාණයක් ඇති කරන ලදි. කෙල්වින් පරිමාණයෙහි, කෙල්වින් උෂ්ණත්වය = සෙ. උෂ්ණත්වය + 273.15° වේ. මේ පරිමාණය අනුව අයිස්වල ද්‍රවාංකය කෙ. 273.15°ය. ජලයේ තාපාංකය කෙ. 373.15°ය. පැරන්හයිට් පරිමාණයෙහි නිරපේක්ෂ බින්දුව පැ.-459.6° වේ. තවත් පරිමාණයක් වන රැන්කින් පරිමාණයෙහි මේ ලක්ෂ්‍යය රැ. 0° වේ. එහි අයිස්වල ද්‍රවාංකය රැ. 491.6° වේ. ජලයේ තාපාංකය රැ. 671.6° වේ. බොහෝ රටවල ඉංජිනේරුවරු රැන්කින් පරිමාණය බෙහෙවින් භාවිතා කරති. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා සාදාගත් පරිමාණ කිහිපයකි. සෙන්ටිග්‍රේඩ් පරිමාණය, පැරන්හයිට් පරිමාණය, නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්ව පරිමාණය, රැන්කින් පරිමාණය යනාදිය මින් සමහරකි. උෂ්ණත්වය මනින සාමාන්‍ය උපකරණ සෙන්ටිග්‍රේඩ් අංශකවලින් හෝ පැරන්හයිට් අංශකවලින් හෝ ක්‍රමාංකිතය. සම්මත තත්වයන්හි දී අයිස්වල ද්‍රවාංකය සෙ. 0° හා පැ. 32° වේ. ජලයේ තාපාංකය සෙ. 100° හා පැ. 212° වේ. නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්වයේ පහත් ම සීමාව (සෙ. -273.15°) නිවැරදි ලෙස දැනගත හැකි බැවින් (එහෙත් කිසි විටෙකත් එය කරා පැමිණීමට නොහැකිය.) එය බින්දුව වශයෙන් ගෙන කෙල්වින් සාමි විසින් නිරපේක්ෂ පරිමාණයක් ඇති කරන ලදි. කෙල්වින් පරිමාණයෙහි, කෙල්වින් උෂ්ණත්වය = සෙ. උෂ්ණත්වය + 273.15° වේ. මේ පරිමාණය අනුව අයිස්වල ද්‍රවාංකය කෙ. 273.15°ය. ජලයේ තාපාංකය කෙ. 373.15°ය. පැරන්හයිට් පරිමාණයෙහි නිරපේක්ෂ බින්දුව පැ.-459.6° වේ. තවත් පරිමාණයක් වන රැන්කින් පරිමාණයෙහි මේ ලක්ෂ්‍යය රැ. 0° වේ. එහි අයිස්වල ද්‍රවාංකය රැ. 491.6° වේ. ජලයේ තාපාංකය රැ. 671.6° වේ. බොහෝ රටවල ඉංජිනේරුවරු රැන්කින් පරිමාණය බෙහෙවින් භාවිතා කරති. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ද්‍රවවල හා වායුවල ප්‍රසාරණය, වාෂ්ප පීඩනවල වෙනස්වීම, විද්‍යුත් ප්‍රතිරෝධයේ වෙනස්වීම වැනි දෑ උෂ්ණත්වය දැක්වීම සඳහා යෙදිය හැකිය. එහෙත් නොයෙක් ද්‍රව්‍ය යොදා සාදා ඇති උෂ්ණත්වමානවලින් ගන්නා පාඨාංකයන් ක්‍රමාංකණ ලක්ෂ්‍යවල දී හැර අන් තන්හි දී ස්වල්ප ප්‍රමාණවලින් වෙනස් විය හැකිය. මෙය මඟහරවා ගැනීම සඳහා අන්තර් ජාතික උෂ්ණත්ව පරිමාණයක් ඇති කර තිබේ. මේ පරිමාණයෙහි ක්‍රමාංකණ ලක්ෂ්‍ය කිහිපයකට අගයන් හා එක් එක් පරාසයක පාවිච්චි කළ යුතු උපකරණ ද නියම කොට තිබේ. තාපය යෙදීමෙන් ඇති වන භෞතික වෙනස්වීම් හා බලපෑම් අතුරෙන් උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා වැඩි වශයෙන් යොදනු ලබන ඒවා කිහිපයක් පහත සඳහන් වේ: &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ද්‍රවවල හා වායුවල ප්‍රසාරණය, වාෂ්ප පීඩනවල වෙනස්වීම, විද්‍යුත් ප්‍රතිරෝධයේ වෙනස්වීම වැනි දෑ උෂ්ණත්වය දැක්වීම සඳහා යෙදිය හැකිය. එහෙත් නොයෙක් ද්‍රව්‍ය යොදා සාදා ඇති උෂ්ණත්වමානවලින් ගන්නා පාඨාංකයන් ක්‍රමාංකණ ලක්ෂ්‍යවල දී හැර අන් තන්හි දී ස්වල්ප ප්‍රමාණවලින් වෙනස් විය හැකිය. මෙය මඟහරවා ගැනීම සඳහා අන්තර් ජාතික උෂ්ණත්ව පරිමාණයක් ඇති කර තිබේ. මේ පරිමාණයෙහි ක්‍රමාංකණ ලක්ෂ්‍ය කිහිපයකට අගයන් හා එක් එක් පරාසයක පාවිච්චි කළ යුතු උපකරණ ද නියම කොට තිබේ. තාපය යෙදීමෙන් ඇති වන භෞතික වෙනස්වීම් හා බලපෑම් අතුරෙන් උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා වැඩි වශයෙන් යොදනු ලබන ඒවා කිහිපයක් පහත සඳහන් වේ: &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">[[ගොනුව:5-45-1.jpg|200px|left]]</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(1) ඝනවල හෝ ද්‍රවවල හෝ වායුවල ප්‍රසාරණය (නි. ද්විලෝහක උෂ්ණත්වමානය, රසදිය උෂ්ණත්වමානය, නියත පීඩන උෂ්ණත්වමානය)</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(1) ඝනවල හෝ ද්‍රවවල හෝ වායුවල ප්‍රසාරණය (නි. ද්විලෝහක උෂ්ණත්වමානය, රසදිය උෂ්ණත්වමානය, නියත පීඩන උෂ්ණත්වමානය)</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Senasinghe