http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?action=history&feed=atom&title=%E0%B6%94%E0%B6%A7%E0%B7%9D_I 2026-07-23T19:09:53Z විකියෙහි මෙම පිටුව සඳහා ඇති සංශෝධන ඉතිහාසය MediaWiki 1.27.1 http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%94%E0%B6%A7%E0%B7%9D_I&diff=11454&oldid=prev 2026-07-21T10:11:13Z

<p>&#039;(912–973). මහා යන විරුදයෙන් හැඳින්වෙන මොහු 936 සිට ජර්...&#039; යොදමින් නව පිටුවක් තනන ලදි</p> <p><b>නව පිටුව</b></p><div>(912–973). මහා යන විරුදයෙන් හැඳින්වෙන මොහු 936 සිට ජර්මන් රජ පදවිය ද 962 සිට ශුද්ධ රෝම අධිරාජ පදවිය ද හෙබවූ තැනැත්තාය. මොහු ජර්මනියේ හෙන්රි ද ෆව්ලර් රජුගේ පුත්‍රයාය. ක්‍රි.ව. 912 දී ජන්මලාභය ලැබූ ඔටෝ කුමරු 929 දී එංගලන්තයේ එඩ්වඩ් ද එල්ඩර් රජුගේ දූ කුමරිය හා විවාහ විය. ඔහුගේ පියරජු ජර්මන් ප්‍රදේශාධිපති ආදිපාදවරුන් විසින් හුදෙක් නමින් පමණක් තම නායකයා හැටියට පිළිගනු ලැබීමෙන් තෘප්තිමත්ව සිටි නමුදු සිය ප්‍රතිපත්තිය එය නොවන බව මුල සිට ම ඔටෝ පෙන්වීය. රජ අණ උල්ලංඝනය කිරීම නිසා 937 දී පරුන්කෝනියා ආදිපාදවරයාට දඬුවම් කළ ඔහු 938 දී බැවේරියා ආදිපාදවරයා පදවියෙන් නෙරපීය. ඉක්බිති සැක්සනිය, ලොරේන් ආදි ඈපා ප්‍රදේශවල කැරලි හටගත්තේය. පූජක පක්ෂය ද ඔටෝට විරුද්ධ විය. එහෙත් ආදිපාදවරුන් එකමුතුව ඔහුට විරුද්ධව නැඟී නොසිටීම නිසා ඔවුන් එකිනෙකා යටත් කිරීමට ඔහුට පිළිවන් විය. හෙතෙම තමා විසින් යටත් කරගන්නා ලද ස්වෝබියා, බැවේරියා,ලොරේන් ආදි ප්‍රදේශවල පාලනය තම නෑදෑ සොහොවුරු ආදීන්ට පැවරීය. මොවුන් අතුරෙන් ද සමහරුන් කැරලි ගැසූයෙන් ඔවුන් පහකර දමා අන් අය පත් කිරීමට ද ඔහුට සිදු විය. ක්‍රිස්තියානි පූජක බලය රජුට යටත් විය යුතු යයි සැලකූ ඔටෝ බිෂොප්වරුන් ද රෝම සභාව සතු දේපොළ ද තමා යටතට ගත්තේය. පසු කලක මේ නිසා රාජ්‍යය හා ක්‍රිස්තියානි ආගමික නායකයන් අතර ඉමහත් වියවුල් ඇති වූ නමුත් ඔටෝ සිය අධිකාරි බලය තබාගැන්මෙහි සමර්ථ විය. <br /> <br /> මහා ඔටෝ ජර්මනියෙන් බැහැර ප්‍රදේශවල ද සිය බලය පෑමට තරම් ප්‍රබල රජෙක් විය. 939 දී ප්‍රංසයේ ලුවී IV රජු ලොරේන් ප්‍රදේශයට අයිතිවාසිකම් කීමට යෑම නිසා අර්බුද තත්වයක් ඇති වූයෙන් ඔටෝ රජ ප්‍රංසයට විරුද්ධව යුද සේනා යැවීය. ප්‍රංස රජ 942 දී ඔහු සමග සාමයට එළඹුණේය. 950 වර්ෂය ලබන්ට කලින් එල්බ් හා ඕඩර් යන ගංගා අතර විසූ ගෝත්‍රයන් ද තමන්ට යටත් කරගත් ඔටෝ රජ ක්‍රි.ව. 950 දී බොහීමියාවට විරුද්ධව සටන් අරඹා එරට ද යටත් කරගත්තේය. <br /> <br /> ඊළඟ වර්ෂයේ දී ඉතාලියේ නැසීගිය ලොතේර් (Lothair) රජුගේ වැන්දඹු බිසව වූ ඇඩිලේඩ් කුමරිය හා (දෙවන වරට) විවාහ වූ හෙතෙම ඉතාලියේ ප්‍රදේශ රජකු ද යටත් කෙළේය. මේ අතර ජර්මන් ප්‍රදේශවල කැරලි ඇති වූයෙන් ඔහු ඒවා මැඩපවත්වා 955 දී ජර්මනිය ආක්‍රමණය කළ හංගේරියානු මැග්යාර්වරුන් පරදවා පලවා හැරියේය. <br /> <br /> 960 දී ඉතාලියේ බෙරන්ගාර් II රජුගෙන් නිතර පැමිණි තර්ජනවලින් මිදීමේ බලාපොරොත්තුවෙන් ජෝන් XII පාප්තුමා ඔටෝ රජුගේ ආධාරය පැතීය. මේ වන විට කිරුළ හිමි (ඔටෝගේ ප්‍රථම විවාහයෙන් ලත් පුත්‍ර) ස්වෝබියාවේ ආදිපාද ලුඩොල්ෆ් කුමරු මිය ගොස් සිටියෙන් දෙවන විවාහයෙන් ලත් පුත්‍ර ඔටෝ කුමරා ජර්මනියේ රජු හැටියට තෝරාගන්නා ලදි ([[ඔටෝ II]] බ.). 961 දී පාප්තුමාගේ ඉල්ලීමෙන් රෝමයට ගිය මහා ඔටෝ පාප්තුමා විසින් ඊළඟ වර්ෂයේ දී බටහිර දිග රෝම අධිරාජයා හැටියට අභිෂේක කරනු ලැබීය. ජෝන් XII පාප්තුමා නව අධිරාජයා හා ගිවිසුමක් ද ඇති කරගත්තේය. එහෙත් වැඩි කල් යන්ට ප්‍රථම බෙරෙන්ගාර් සමඟ සබඳතා ඇති කරගැනීම ගැන උරණ වූ අධිරාජයා පාප්තුමා පදවියෙන් අස් කොට ඒ වෙනුවට තම හිතවත් ගිහියකු ලියෝ VIII නමින් පාප් පදවියෙහි පිහිටුවීය. <br /> <br /> 966 දී රෝමයේ ඇති වූ කැරැල්ලක් මැඩීමට එහි ගිය ඔටෝ නැගෙනහිර අධිරාජ්‍යයට අයත් දකුණු ඉතාලියට ඇතුළු වීමට ද තැත් කළේය. 967 දී සිය පුත් ඔටෝ II සම-අධිරාජයා හැටියට එවක පාප් පදවිය දැරූ ජෝන් XIII ලවා අභිෂේක කරවා ගත් මහා ඔටෝ 972 දී බයිසන්ටයින් (නැගෙනහිර රෝම) අධිරාජ II වන රොමානුස්ගේ දුහිතෘ තියො‍ෆොනෝ කුමරිය තම පුත් සම-අධිරාජයාට සරණ කරවා දීමෙහි සමත් විය. 973 දී එතෙක් දිග්විජය මගින් ජර්මනියට සාමය හා ශක්තිය ලබා දුන් මහා ඔටෝ අවසන් හුස්ම හෙළීය.<br /> <br /> (සංස්කරණය: 1974)<br /> <br /> [[ප්‍රවර්ගය: පුද්ගල චරිත-ජර්මානු රාෂ්ට්‍ර පාලකයෝ]] <br /> <br /> [[ප්‍රවර්ගය: ඔ]]</div>

Senasinghe