http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?action=history&feed=atom&title=%E0%B6%94%E0%B6%BA%E0%B7%92%E0%B6%A9%E0%B7%92%E0%B6%BA%E0%B6%B8%E0%B7%8A 2026-11-06T23:27:36Z විකියෙහි මෙම පිටුව සඳහා ඇති සංශෝධන ඉතිහාසය MediaWiki 1.27.1 http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=%E0%B6%94%E0%B6%BA%E0%B7%92%E0%B6%A9%E0%B7%92%E0%B6%BA%E0%B6%B8%E0%B7%8A&diff=11997&oldid=prev 2026-10-20T07:05:41Z

<p>&#039;මොනිලියාසියේ (Moniliaceae) කුලයට අයත් දිලීර ගණයකි. මේ...&#039; යොදමින් නව පිටුවක් තනන ලදි</p> <p><b>නව පිටුව</b></p><div>මොනිලියාසියේ (Moniliaceae) කුලයට අයත් දිලීර ගණයකි. මේ ගණයට අයත් විශේෂයක් වන ඔයිඩියම් හෙවෙයේ (Oidium heveae) නමැති දිලීරය නිසා හෙවෙයේ බ්රසිලියෙන්සිස් රබර් ගසේ ඇති වන රෝගයකට ද මේ නම භාවිතා කරනු ලැබේ. ජනවාරි හා පෙබරවාරි මාස තුළ දී රබර් ගසේ කොළ වැටී අලුත් කොළ වර්ධනය වන කාලයේ දී ළපටි කොළවල මේ රෝගය වැඩි වශයෙන් දක්නට ලැබේ. <br /> <br /> පුස් වර්ගයකට අයත් දිලීරයක් වන ඔයිඩියම් හෙවෙයේ අනිවාර්යයෙන් ම පරපෝෂිතයෙකි. මේ දිලීරයේ මකුළු දැලක් වැනි සියුම් දිලීර ජාලය හෙවත් මයිසීලිය (mycelium) ළපටි රබර් කොළවල මතුපිට වර්ධනය වේ. ප්‍රධාන වශයෙන් දිලීරය දක්නට ලැබෙන්නේ කොළේ නාරටිවලට ඉතා ආසන්නවය. එය වඩා ප්‍රිය කරන්නේ කොළේ යටි පැත්තේ මැදි නාරටියටය. එබැවින් දිලීරය සැර අව්වෙන් මුවා වී තිබේ. මේ දිලීරය හේතුකොටගෙන ඇතිවන රෝගය බලපාන්නේ වර්ධනය වන ළපටි කොළ කෙරෙහිය. මේ පත්‍රිකාවල පාට නරක් වී ඒවායේ දාර වකුටු වී පිපිරේ. පත්‍රිකාවල යටි පැත්තේ සුදු පාට පුල්ලි විකාශනය වේ. කොළයේ පත්‍රිකා එකින් එක වැටී කොළ නටුව පමණක් ඉතිරි වේ. <br /> <br /> දිලීරයේ ප්‍රචාරණය බීජාණු මගින් සිදු වේ. කොනීඩි (conidia) නමින් හැඳින්වෙන මේ බීජාණු ඍජු කෙටි කොනීඩිධර (Conidiphores) මත බහුල ලෙස සෑදේ. වාතය හෝ කෘමීන් මගින් මේ බීජාණු ව්‍යාප්ත වේ. බීජාණු ක්‍රියාත්මක වන්නේ කෙටි කාලයක් පමණි. එබැවින් බීජාණුවල ව්‍යාප්තියට අහිතකර අවස්ථාවේ දී මේ රෝගය ඉක්මනින් මැඩ පවත්වා ගත හැකිය. ළපටි කොළ මත වැටෙන බීජාණු ප්‍රරෝහණය වී ඒවායේ මතුපිට දිලීර ජාල සෑදේ. දිලීර සූත්‍රිකා කොළයේ උච්චර්මය (cuticle) පසාරු කොට අපිචර්මීය සෛල තුළට ශෝෂක (haustoria) යවයි. මේ ශෝෂකවල ආධාරයෙන් දිලීරය කොළේ අපිචර්ම සෛලවලින් ආහාර ලබාගනියි. <br /> <br /> ඔයිඩියම් රෝගය පාලනය කළ හැක්කේ රබර් ගස්වල කොළවලට බෝඩෝ (Bordeaux) මිශ්‍රණය හෝ ගෙන්දගම් කුඩු හෝ ඉසීමෙනි. යන්ත්‍ර මගින් ගෙන්දගම් කුඩු ඉසීම මේ රෝගය පාලනය කිරීමට ඉතා ම සුදුසු ක්‍රමය වේ. මෙය වැස්ස නැති දවස්වල කළ යුතුය. <br /> <br /> ඔයිඩියම් රෝගය පළමුවෙන් වාර්තා කරනු ලැබුවේ 1918 දී ජාවා දූපතේය. එය පළමුවෙන් ලංකාවේ දැනගනු ලැබුවේ 1925 දීය. ඒ අවුරුද්දේ ම මලයාවෙනුත් එය වාර්තා කරන ලදි. මෙකී ප්‍රදේශවල රෝගය ඉතා උග්‍ර ලෙස පැවතිණි. දේශගුණ සාධක හා පස්වල ස්වභාවය ද මේ රෝගය කෙරෙහි තදින් බලපායි. බීජාණු ව්‍යාප්ත වීමට හා දිලීරයේ වර්ධනයට ද දේශගුණ සාධක හිතකර වේ නම් රෝගය ඉතා උග්‍ර ලෙස පැතිරේ. රබර් ගසේ කොළ වැටී අලුත් කොළ වර්ධනය වීමේ දී අහිතකර දේශගුණය බාධාකාරී වේ නම් ඒ අවස්ථාවේ දීත් රෝගය තදින් පැතිරේ. පස නිසරු නම් රබර් ගසේ වර්ධනය ද සාර්ථක නොවේ. එවැනි ගස්වලත් මේ රෝගය උග්‍ර විය හැකිය. <br /> <br /> මේ රෝගය ලංකාවේ පළමුවෙන් ඇතිවුණු විට එකිනෙකට ඉතා දුරින් පිහිටි රබර් වගා කරන දිස්ත්‍රික්කවල එය දක්නට ලැබිණි. ඔයිඩියම් රෝගය ඇති කරන දිලීරය ලංකාවේ නොදත් ධාරකයන්හි බෙහෙවින් ව්‍යාප්ත වී තිබෙන්නට ඇති බව ද එය පිට රටකින් අලුතෙන් ගෙනා දිලීරයක් නොවන බව ද මින් තේරුම් ගන්නා ලදි. රබර් ගසට කිට්ටු සබඳකම් දක්වන ශාකවල මේ දිලීරය කලින් තිබෙන්නට ඇතැයි සිතිය හැකිය. ලංකාවේ සිටි දිලීර විද්‍යාඥයකු (myologist) වන [[පෙච්]] (Petch) (බ.) එවුපෝබියාසේ කුලයට අයත් එවුපෝබියා හිර්ටා (E. hirta) හා පිලන්තුස් ඩෙබ්ලිස් (පි. නිරූමරි) යන ශාකවලින් ලබාගත් පුස්වලින් රබර් ගස ආසාදනය කරන්නට තැත් කළේය. එහෙත් එය සාර්ථක නොවීය. යං (Young) නමැති තවත් දිලීර විද්‍යාඥයෙක් මෙසේ කළ හැකිය යි ඊට පසුව පැවසීය. එහෙත් ලංකාවේ රබර් පර්යේෂණ ආයතනයේ විද්‍යාඥයෝ මේ මතය නොපිළිගනිති.<br /> <br /> (සංස්කරණය: 1974)<br /> <br /> [[ප්‍රවර්ගය: ශාක‍ රෝග]] <br /> <br /> [[ප්‍රවර්ගය: ඔ]]</div>

Senasinghe