ඇල්බට් I

සිංහල විශ්වකෝෂය වෙතින්
වෙත පනින්න: සංචලනය, සොයන්න

(1875-1934). බෙල්ජියානු රජෙකි. ලියෝපෝල්ඩ් II රජුගේ සොහොවුරා වූ ෆ්ලාන්ඩර්ක්හි කවුන්ට්වර පිලිප්ගේ (1837-1905) දෙවැනි පුත්‍රයාය. තම දෙටු සොහොවුරු බෝද්වැංගේ (Baudouin) ඇවෑමෙන් 1891 දී කිරුළට අනුමාන උරුමක්කාරයා වූ ඇල්බට් 1909 දී ලියෝපෝල්ඩ් IIගේ අභාවයෙන් පසු බෙල්ජියමේ රජ බවට පත් විය. ඔහු කුඩා කල දී ම මනා යුද පුහුණුවක් ලද්දේය. රාජ්‍යප්‍රාප්තියට පෙර බොහෝ සෙයින් විදේශ සංචාරය කළ ඔහු 1900 දී බැවේරියාවේ ආදිපාදවරිය වූ එලිසබෙත් කුමරිය හා විවාහ විය. ඔවුන්ට ලියෝපෝල්ඩ්, (පසුව ලියෝපෝල්ඩ් III රජු) චාල්ස්, මාරි-ජෝසේ යයි දරුවෝ තිදෙනෙක් වූහ. 1914 අගෝස්තු 4 වැනි දා ජර්මන්වරුන් බෙල්ජියන්වරුන්ගේ අපාක්ෂිකභාවය ගැන නොසලකා බෙල්ජියම ආක්‍රමණය කළ අවස්ථාවේ ඇල්බට් I රජ ඔවුන්ට විරුද්ධව නැඟී සිටියේය. පළමු ලෝක සංග්‍රාමය අවසන් වන තුරු ම ඔහු ස්වකීය යුද හමුදාවේ ප්‍රධාන අණ දෙන නිලධාරියා වශයෙන් කටයුතු කෙළේය. 1918 දී මිත්‍රපක්ෂය ජයගැනීමෙන් පසු ඔහු යුද බිමින් තම අගනුවර වෙත පැමිණියේය.

ඇල්බට් රජ උදාර චරිතයක් හා ප්‍රියංකර ගතිගුණ ඇත්තකු වශයෙන් මුළු යුරෝපය පුරා පතළ කීර්තියක් ඉසුලූවෙකි. හැම විට ම රටවැසියන්ගේ යහපත උදෙසා කටයුතු කළ ඔහු රටේ ආර්ථික හා කාර්මික සංවර්ධනය පිණිස තම මුළු කාලය ම යෙදීය. ඔහු රටේ අධ්‍යාපනය හා කලා ශිල්ප දියුණු කිරීමෙහි ද උත්සුක විය; විද්‍යා පර්යේෂණ සඳහා ජාතික අරමුදල් ඇති කිරීමට අනුබල දුන්නේය. යුද්ධය නිසා ආපදාපන්නව පැවති බෙල්ජියම නඟා සිටුවනු පිණිස සභාග ආණ්ඩුවක් පිහිටුවීමට කතෝලික, ලිබරල් හා සමාජවාදී යන රටේ ප්‍රධාන දේශපාලන පක්ෂ තුන කැමැති කරවා ගත් ඔහු ජාතික සංවර්ධනය උදෙසා දේශපාලන මතභේද දුර ලන මෙන් හැම කොටසකින් ම ඉල්ලා සිටියේය. 1919 සාම සම්මේලනයේ දී ඔහු වඩා වාසිසහගත සැලැකීමක් බෙල්ජියමට ලබා ගන්නා අටියෙන් කථා කෙළේය. කඳු නැඟීමක දී වුණු අනතුරක් හේතුකොට ගෙන සිදු වූ ඇල්බට් රජුගේ මරණය බෙල්ජියමට වූ විශාල පාඩුවක් වශයෙන් සලකනු ලැබේ.

(සංස්කරණය: 1967)

"http://encyclopedia.gov.lk/si_encyclopedia/index.php?title=ඇල්බට්_I&oldid=12019" වෙතින් සම්ප්‍රවේශනය කෙරිණි