ඇඹලයා

(මොනොමෝරියුම් බාසාලෙ (Monomorium basale Mayr.). ඇඹලයා වූකලි ගුරුපාට කුහුඹු විශේෂයකි. උගේ ස්පර්ශකයක (antenna) පුරුක් 12 බැගින් තිබේ. ඇඹලයෝ පෙළ ගැසී එකකු පස්සේ අනිකා වශයෙන් සෙමින් ගමන් කරති. සීනි වැනි පැණිරස දේ සොයා යෑම ඇඹලයන්ගේ සිරිතයි. එහෙත් ඔව්හු නොයෙක් ද්‍රව්‍ය ආහාර වශයෙන් ගනිති. ඔවුන් කා ඉතිරි වූ සීනි වැනි යම් ආහාර ද්‍රව්‍යයක් වේ නම් එයින් මඳ දුගඳක් පිට වේ.

ලංකාවේ ජීවත්වන ඇඹලයන්ගේ නායිකාවන් හා ගණවාසයන්හි අනික් සාමාජිකයන් වන පිරිමි ඇඹලයන් පිළිබඳ තොරතුරු තවමත් අප්‍රකටය. ඇඹල නායිකාවකගේ හිස, උරස හා උදරය ඉතා පැහැදිලි ලෙස වෙන් වෙන්ව දක්නට ඇත. ඇගේ උරස අනික් ඇඹලයන්ගේ උරසට වඩා සිහින්ය. ඈට පියාපත් නැත. ඈ දෂ්ට කරන්නේ ද නැත.

ඇඹලයා ආත්‍රොපොඩා වංශයෙහි ඉන්සෙක්ටා වර්ගයෙහි හිමෙනොප්ටෙරා ගෝත්‍රයෙහි ෆෝර්මිකොයිඩෙ කුලයට අයත්ය.

(සංස්කරණය: 1967)